ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរមួយចំនួន បានអំពាវនាវសុំឲ្យគណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំព្រះរាជពិធីព្រះបរមសព ព្រះមហាវីរក្សត្រ និងរដ្ឋាភិបាល ពិចារណារក្សាទុកព្រះបរមមេរុ ដែលតម្កល់ព្រះបរមមញ្ជូសា ព្រះបាទសម្ដេច នរោត្តម សីហនុ ប្រៀបដូចជាសារមន្ទីរ ក្រោយពីព្រះរាជពិធីថ្វាយព្រះភ្លើងរួច។
ដោយ ខែ សុណង
2013-02-08
វិទ្យុអាស៊ីសេរី
ព្រះរាជពិធីថ្វាយព្រះភ្លើងព្រះករុណា ព្រះមហាវីរក្សត្រ នៅព្រះបរមមេរុ កាលពីថ្ងៃទី៤ កុម្ភៈ ឆ្នំ២០១៣។ RFA/Tin Zakariya
ការស្នើសុំរបស់ប្រជាពលរដ្ឋឲ្យរក្សាទុកព្រះបរមមេរុនេះ គឺដើម្បីឲ្យក្មេងជំនាន់ក្រោយបានឃើញ និងស្គាល់ពីវប្បធម៌ ទំនៀមទម្លាប់ព្រះរាជពិធីថ្វាយព្រះភ្លើងរបស់ព្រះរាជវង្សានុវង្ស។
ចៅសង្កាត់រងទី២ សង្កាត់អូរឫស្សី៣ លោក ស៊ីម សំអាត បានថ្លែងនៅថ្ងៃទី៧ កុម្ភៈ ថា លោកចង់ឲ្យរដ្ឋាភិបាលរក្សាព្រះបរមមេរុ ទុកឲ្យប្រជាពលរដ្ឋគ្រប់ស្រទាប់វណ្ណៈដែលមិនធ្លាប់បានចូលទៅទស្សនា ទុកជាប្រវត្តិសាស្ត្រផង និងសម្រាប់បង្ហាញកូនចៅជំនាន់ក្រោយផង។ ជាងនេះទៅទៀត គឺជាការបញ្ជាក់អំពីកតញ្ញុតាធម៌ ដែលព្រះអង្គមានស្នាព្រះហស្តច្រើនដែលកាលពីព្រះអង្គនៅមានព្រះជន្ម។
លោក ស៊ីម សំអាត៖ «ស្អាតអីចឹងណា ចង់ទុកឲ្យបានកូនចៅជំនាន់ក្រោយ នេះខ្ញុំស្ដាប់មើលទៅមិនមែនតែខ្ញុំទេ ចាស់ទុំអីនៅខេត្ត ឬអ្នកកន្លែងធ្វើការជាមួយ គេមានគំនិតដូចគ្នា មានគំនិតដូចថាចង់រក្សាទុកកុំរើវិញ ទុករហូតអីចឹងទៅ។ ពីព្រោះអី គាត់អ្នកស្នេហាជាតិ អ្នកមានស្នាដៃ សម័យគាត់ហ្នឹងខ្ញុំនឹកស្មានមិនដល់ទេ ថាសម័យគាត់មានកិច្ចការងារធ្វើមនុស្សរស់នៅថ្លៃថ្នូរ យើងគោរពស្រឡាញ់ស្នាដៃគាត់ កាលសម័យគាត់រីកចម្រើនមើលទៅប្រជាពលរដ្ឋជីវភាពធូរធារ នរណាក៏សម្បូរសប្បាយដែរសម័យនោះ»។
ពលរដ្ឋម្នាក់ទៀត គឺអ្នកស្រី អៀង យ៉ិតតា បានថ្លែងថា អ្នកស្រីសុំថា យ៉ាងហោចណាស់រក្សាព្រះបរមមេរុនេះ មួយរយៈពេលដើម្បីផ្ដល់ឱកាសឲ្យប្រជាពលរដ្ឋដែលមិនទាន់បានចូលថ្វាយបង្គំនៅឡើយ បានចូល ដោយសារតែគ្រាដែលមានការប្រារព្ធព្រះរាជពិធីនោះ សមត្ថកិច្ចមានការរឹតត្បិតខ្លាំងពេក។
អ្នកស្រី អៀង យ៉ិតតា៖ «ប្រជាពលរដ្ឋខ្លះអត់ទាន់បានចូលគោរពអ៊ីចឹងណា សុំឲ្យទុកពន្យារពេលបន្តិចទៅ ឲ្យបានចូលទៅគោរពណា។ ធម្មតា កន្លែងព្រះមេរុហ្នឹង កាលណារុះទៅវាទៅជាលំហអីចឹងណា។ បើនៅព្រះមេរុ គាត់ចេះអុជធូបដូចនៅក្រៅវាំងអីចឹងណា។ រាល់ថ្ងៃ ប្រជាពលរដ្ឋតែល្ងាចៗ គាត់អញ្ជើញទៅហើយ ព្រោះគាត់អត់ទាន់អស់ចិត្ត»។
ទាក់ទងបញ្ហានេះ អនុប្រធានគណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំព្រះរាជពិធីបុណ្យព្រះបរមសព លោក ញឹក ប៊ុនឆៃ បញ្ជាក់ថា យោងតាមការសម្រេចពីគណៈកម្មាធិការរៀបចំកន្លងមក ថានឹងទុកព្រះបរមមេរុនេះ ប៉ុន្តែនៅប៉ុន្មានថ្ងៃទៀតក្រោយបញ្ចប់ព្រះរាជពិធីព្រះបរមសពរួចនេះ នឹងមានកិច្ចប្រជុំមួយដើម្បីសម្រេចជាលទ្ធផលចុងក្រោយ។ លោកថា ក្នុងការស្ថាបនាព្រះបរមមេរុនេះ មានសំណង់ខ្លះអាចប្រើប្រាស់បានរយៈពេលខ្លីប៉ុណ្ណោះ មិនអាចរក្សាទុក ឬបណ្ដោយឲ្យត្រូវភ្លៀងបានទេ។
លោក ញឹក ប៊ុនឆៃ៖ «វាអាចថាទុក ឬយ៉ាងម៉េចហ្នឹង វាអាចប្រជុំចុងក្រោយទៀត អាចមានការផ្លាស់ប្ដូរប្រែប្រួល»។
ប៉ុន្តែ ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ធម្មិកោ លេខាផ្ទាល់របស់អតីតព្រះមហាក្សត្រ និងជាទីប្រឹក្សាអមព្រះរាជខុទ្ទកាល័យព្រះមហាក្សត្រ មានបន្ទូលថា តាមប្រពៃណីទំនៀមទម្លាប់ ព្រះមេរុនេះត្រូវតែរុះរើចេញ។ ប៉ុន្តែសេចក្ដីសម្រេចនេះ គឺស្ថិតនៅលើរាជរដ្ឋាភិបាល។
ព្រះអង្គម្ចាស់ ស៊ីសុវត្ថិ ធម្មិកោ៖ «មិនអាចនឹងទុកទេ អាចនឹងទុកមួយរយៈអីចឹងទៅ ក៏ប៉ុន្តែយូរ ហើយនិងឆាប់ គេត្រូវតែរុះចេញ ពីព្រោះព្រះមហាក្សត្រមុន គឺលោកធ្វើបុណ្យសពនៅវាលព្រះមេរុហ្នឹងដែរ ហើយនេះអត់ដែលមានទុកព្រះមេរុរបស់លោកឯណា»។
គណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំព្រះរាជពិធីបុណ្យព្រះបរមសព សម្រេចសាងសង់ព្រះបរមមេរុ សម្រាប់ធ្វើព្រះរាជពិធីថ្វាយព្រះភ្លើងព្រះបរមសព នៅក្នុងបរិវេណវាលព្រះមេរុខាងជើង ជាប់ព្រះបរមរាជវាំង និងនៅខាងមុខសារមន្ទីរជាតិ លើផ្ទៃដីទំហំមួយហិកតារ ដោយចំណាយថវិកាជាង ១លានដុល្លារ។
ជារៀងរាល់ឆ្នាំ វាលព្រះមេរុ ត្រូវបានគេយកធ្វើជាទីព្រះស្រែ ដើម្បីប្រារព្ធព្រះរាជពិធីច្រត់ព្រះនង្គ័ល។
ស្របពេលនេះដែរ រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ក៏មានគម្រោងសាងព្រះរូបសំណាករបស់ព្រះបាទសម្ដេច នរោត្តម សីហនុ ដែលមានកម្ពស់ ៤ម៉ែត្រ និងមានជើងទម្រកម្ពស់ ៣ម៉ែត្រ សរុបទាំងអស់មានកម្ពស់ ៧ម៉ែត្រ ស្ថិតនៅជិតនាគបាញ់ទឹក ក្បែរវិមានឯករាជ្យ៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។
We Khmer Nation we have strongly regret with loss our beloved and respectfully KING
we one to keep the (MERU ) for long time but H.E NHUEK BUNCHAI Sail it not
available because sone of construction Material are not be able to keep for long time.
We Proud with ours Top Government leader with this great Funeral Ceremony for
ours KING.
We Khmer Nation we have strongly regret with loss our beloved and respectfully KING
we one to keep the (MERU ) for long time but H.E NHUEK BUNCHAI Sail it not
available because sone of construction Material are not be able to keep for long time.
We Proud with ours Top Government leader with this great Funeral Ceremony for
ours KING.
មិនអាចរក្សាទុកបានទេ បើសិនជាមួយព្រះអង្គរក្សាទុក ហើយពីរព្រះអង្គរក្សាទុក ដល់ពេលព្រះអង្គលើកក្រោយៗមានកន្លែងណាសាងសង់ទៀត
ស្តេចចំណាប់ខ្មាំង
១- ស្តេចចំណាប់ខ្មាំង–ហ៊ុន សែនដាក់តាំង–គ្រាន់ទាក់ជានុយ–រាស្រ្តខ្មែរសន្ធឹក
មកជាប់រពុយ–យកស្តេចធ្វើនុយ–សែនបានឈ្នះ-ឈ្នះ ។
២- ស្តេចចំណាប់ខ្មាំង–ហ៊ុន សែនឆ្លាតខ្លាំង–លើកដៃសំពះ–តែនៅក្នុងចិត្ត–
ហ៊ុន សែនដៀលត្មះ–ស្តេចក៏ដឹងច្បាស់–តែអស់ក្រឡា ។
៣- ស្តេចចំណាប់ខ្មាំង–រាស្រ្តយំក្បែរវាំង–ស្តេចបាំងនេត្រា–រាស្រ្តយំពឹងស្តេច
ស្តេចអត់បានការ–មិនហ៊ានប្តេជ្ញា–ដើម្បីរាស្រ្តឡើយ ។
៤- ស្តេចចំណាប់ខ្មាំង–យើងឆ្ងល់អស់យ៉ាង–ហេតុអីកន្តើយ?–រាស្រ្តខ្មែរស្រលាញ់
រាប់លានម្ល៉ឹងហើយ–កោតធ្វើព្រងើយ–សម្ងំយកសុខ!
៥- អាសូរខេមរា–ស្រលាញ់ក្សត្រា–លើសម៉ែលើសពុក–ពេលស្តេចចាកឋាន
ទួញយំគគ្រុក–ជាងម៉ែជាងពុក–ខ្លួនផ្ទាល់មរណា ។
៦- ស្តេចចំណាប់ខ្មាំង–ខ្មែរត្រូវភ្លឺស្វាង–ត្រូវប្រើបញ្ញា–ហ៊ុន សែនប្រើស្តេច
ព្រមទាំងសាសនា–បោកអស់ខេមរា–យកឈ្នះផ្ទួនៗ ។
៧- ស្តេចចំណាប់ខ្មាំង–ទាំងទួលក្រសាំង–សុទ្ធឋិតក្រោមយួន–អ្នកត្រួវវាងវៃ
លៃរំដោះខ្លួន–ស្តាយដីតាដូន–នៅសល់ប៉ុណ្ណឹង!
ទោះបីប្រជាជន លោកមានបំណងរក្សាទុកមហាបញ្ចាដ៏ល្អវិសេស
វិសាលនេះក៏ដោយ សូមរាជរដ្ឋាភិបាល ក៏ដូចជាព្រះមហាក្សត្រ
សូមទ្រង់ព្រះមេត្តាអនុវត្តតាមរាជបវេណីខ្មែរ ទើបប្រពៃ។ការទុក
បែបនេះអាចនឹងមិនល្អ។
ពួកដែលពុលចំហាយប្រជាភិថុតរបស់ស្តេច គួរតែប្រញាប់ទៅ
បោសយកកំទេចផេះដែលនៅសេសសល់នឹងទីបូជាព្រះសព
ស្តេចតា យកមកលាយទឹកផឹកទៅ ក្រែងវាបបានជួយឱ្យស្វាង
ពីភាពឆ្កួតលីលានេះបាន ។ ពួកពុលប្រជាភិថុតបានមើលឃើញ
ថាស្តេថាដែលបារាំងព្រមប្រគល់ឯករាជ្យឱ្យខ្មែរចតាបានទាម
ទារយកឯករាជ្យពីបារាំងបាន តែពួកវាភ្លេចគិតថាបារាំងបាន
បង្ខំស្តេចនេះឱ្យទទួលស្គាល់ថាទឹកដីកម្ពុជាក្រោមជាទឹកដី
របស់យួនរួចហើយទេ ។ ពួកអាល្ងើមើលឃើញជីវិតខ្មែរពីរ
លាននាក់ដែលត្រូវខ្មែរក្រហមរបស់ស្តេចតាពួកឯងសម្លាប់
ថោកជាងជីវិតស្តេចបំផ្លាញជាតិម្នាក់នេះឬ? កុំកើតជាមនុស្សអី!
ហើយដឹងទេថាយួនដែលចូលមកទន្រ្ទានស្រុកខ្មែរមកដោយសារ
នរណាទេ, ពួកអាពល់ក្តួច?