ខ្មែរ​កម្ពុជា​ក្រោម​មិន​មាន​សិទ្ធិ​ពេញលេញ​ប្រារព្ធ​ពិធី​ចូល​ឆ្នាំ​ខ្មែរ​នៅ​លើ​ទឹក​ដី​កំណើត​របស់​ខ្លួន

ដោយ ទីន ហ្សាការីយ៉ា
2018-04-13
RFA

ស្ដាប់ ឬ​ទាញ​យក​សំឡេង
ស្តាប់សំឡេងថតសំឡេង

ក្លោង​ទ្វារ​វត្ត​ពុត​ធ្លេ​ថ្មី ខេត្ត​ពល​លាវ ទឹកដី​កម្ពុជា​ក្រោម ក្នុង​ពេល​បុណ្យ​បញ្ចុះ​ខណ្ឌ​សីមា កាល​ពី​ខែ​មីនា ឆ្នាំ​២០១៨។ Print screen
ក្លោង​ទ្វារ​វត្ត​ពុត​ធ្លេ​ថ្មី ខេត្ត​ពល​លាវ ទឹកដី​កម្ពុជា​ក្រោម ក្នុង​ពេល​បុណ្យ​បញ្ចុះ​ខណ្ឌ​សីមា កាល​ពី​ខែ​មីនា ឆ្នាំ​២០១៨។ Print screen


ខ្មែរ​កម្ពុជា​ក្រោម​នៅ​ប្រទេស​វៀតណាម ភូមិ​ភាគ​ខាង​ត្បូង ​កំពុងត្រៀម​ខ្លួន​ចូល​ឆ្នាំ​ថ្មី​ប្រពៃណី​ខ្មែរ​ដូច​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ ដែល​កំពុង​រស់​នៅ​កម្ពុជា​ដែរ ប៉ុន្តែ​ដោយសារ​រស់នៅ​ក្រោម​ការ​គ្រប់គ្រង​របស់​អាជ្ញាធរ​កុម្មុយនីស្ដ វៀតណាមនោះ ពួក​គាត់​មិន​មាន​សិទ្ធិ​ពេញលេញប្រារព្ធពិធីចូលឆ្នាំថ្មី​ដូច​ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​នៅ​កម្ពុជា​នេះ​ទេ។

សហគមន៍​ខ្មែរ​កម្ពុជា​ក្រោម ទាម​ទារ​ឲ្យ​រដ្ឋាភិបាល​វៀតណាម បើក​ឱកាស​ឲ្យ​សិស្សានុសិស្ស កម្មករ​រោងចក្រ និង​មន្ត្រី​រាជការ​វៀតណាម ដែល​មាន​ដើម​កំណើត​ជា​ខ្មែរ​នោះ បាន​ឈប់​សម្រាក​នៅ​ថ្ងៃ​ចូល​ឆ្នាំ​ខ្មែរ ដូច​នឹង​រដ្ឋាភិបាល​កុម្មុយនីស្ត​វៀតណាម បាន​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​ប្រជាពលរដ្ឋ​វៀតណាម និង​ចិន បាន​ឈប់​សម្រាក​នៅ​ក្នុង​ថ្ងៃ​ចូល​ឆ្នាំ​ប្រពៃណី​ចិន វៀតណាម​ដែរ។

សហគមន៍​ខ្មែរ​កម្ពុជា​ក្រោម បាន​លើក​ឡើង​ថា ការ​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​កម្ពុជា​ក្រោម នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​វៀតណាម បាន​ឈប់​សម្រាក​នៅ​ក្នុង​ពិធី​បុណ្យ​ប្រពៃណី​របស់​ខ្លួន​នោះ ជា​ការ​ឆ្លុះ​បញ្ចាំង​អំពី​ការ​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់ និង​ការ​គោរព​សិទ្ធិ​ស្មើ​គ្នា​ចំពោះ​មុខ​ច្បាប់ ​ចំពោះគ្រប់​ជន​ជាតិ​ទាំង​អស់ ដែល​រស់​នៅ​ក្រោម​ការ​ត្រួតត្រា​របស់​វៀតណាម។

ប្រធាន​ប្រតិបត្តិ នៃ​សហព័ន្ធ​ខ្មែរ​កម្ពុជា​ក្រោម​លោក ប្រាក់ សេរីវុឌ្ឍ មាន​ប្រសាសន៍​ថា សហព័ន្ធ​ខ្មែរ​កម្ពុជា​ក្រោម​បាន ចូលរួម​ប្រជុំ​មហាសន្និបាត​របស់​អង្គការ យូ​អ៊ិន​ភី​អូ (UNPO) នៅ​ប្រទេស​បែលហ្សិក (Belgium) ជម្រាប​ជូន​រដ្ឋមន្ត្រី​ក្រសួង​ការបរទេស​ប្រទេស​អូស្ត្រាលី (Austria) អាមេរិក សមាជិក​ព្រឹទ្ធសភា​ប្រទេស​បារាំង និង​សភា​អ៊ឺរ៉ុប ដើម្បី​ស្នើសុំ​ឲ្យ​រដ្ឋាភិបាល​កុម្មុយនីស្ដ​វៀតណាម​គោរព​ពលរដ្ឋ​ជនជាតិ​ដើម ដែល​រស់​នៅ​លើ​ដែន​ដី​កំណើន​របស់​ខ្លួន​នៅ​វៀតណាម​ខាង​ត្បូង និង​ស្នើសុំ​ឱ្យ​រដ្ឋាភិបាល​នៃ​ប្រទេស​ទាំង​នោះ ដាក់​សម្ពាធ​ទៅ​ដល់​រដ្ឋាភិបាល​វៀតណាម​ឱ្យ​គោរព​សិទ្ធិ​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​កម្ពុជា​ក្រោម និង​ឈប់​ធ្វើ​ទុក្ខ​បុក​ម្នេញ​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ក្រោម។

លោក​បន្ថែម​ថា ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ក្រោម​គ្មាន​សិទ្ធិ​ពេញលេញ​ប្រារព្ធ​ពិធី​បុណ្យ​ចូល​ឆ្នាំ​ថ្មី​ឡើយ ដោយសារ​បញ្ហា​មួយ​ចំនួន ដូចជា យុវជន​ភាគ​ច្រើន​បាន​ចំណាក​ស្រុក​ទៅ​ធ្វើ​ការ​នៅ​ខែត្​រផ្សេងៗ និង​ធ្វើ​ការ​នៅ​ព្រៃ​នគរ​ជា​ដើម ខាង​ថៅកែ​មិន​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​ឈប់​សំរាក និង​ទី​កន្លែង​សម្រាប់​ធ្វើ​ពិធី​ចូល​ឆ្នាំ ចំពោះ​អ្នក​នៅ​ឆ្ងាយ​ពី​ស្រុក​កំណើត ដែល​ចង់​ឆ្លៀត​ពេល​ជួបជុំ​គ្នា​លេង​ល្បែង​ប្រជាប្រិយ​ផ្សេងៗ នា​ឱកាស​ពិធី​បុណ្យ​ចូល​ឆ្នាំ៖

ទីវត្ត​អារាម​ពេល​ចូល​ឆ្នាំ​ថ្មី​ប្រពៃណី​ជាតិ ឮ​សំឡេង​កង​រំពង​អំពី​ការ​សូត្រ​ធម៌ ការ​លេង​ល្បែង​ប្រជាប្រិយ្យ ហើយ​ពុទ្ធសាសនិក​ស្លៀក​សំលៀក​បំពាក់​តាម​បែប​ប្រពៃណី​យក​ចង្ហាន់​ប្រគេន​ព្រះសង្ឃ ហើយ​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ជា​ទូទៅ​មាន​ពេល​វេលា​ច្រើន​ក្នុង​ការ​ដើរ​លេង​កំសាន្ត និង​រៀបចំ​ពិធី​តាម​ពុទ្ធសាសនា​តាម​ទំនៀម​ទំលាប់​ប្រពៃណី​រៀងៗ ខ្លួន។ ការ​ជូបជុំ​គ្នា​មិន​ថា ក្មេង​ចាស់​ទេ ឱកាស​ចូល​ឆ្នាំ​ថ្មី​នេះ ជា​ឱកាស​ដ៏​ពិសេស​មួយ​សម្រាប់​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ ដែល​មួយ​ឆ្នាំ​មាន​ម្ដង​សម្រាប់​ជួបជុំ​ក្រុម​គ្រួសារ​មក​ពី​ទី​ជិត​ឆ្ងាយ។ លោក ប្រាក់ សេរីវុឌ្ឍ មាន​ប្រសាសន៍​ថា ចំពោះ​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ក្រោម​នៅ​លើ​ទឹក​ដី​កំណើត​របស់​ខ្លួន​វិញ គ្មាន​វាសនា​ឈប់​សំរាក​ជួបជុំ​បង​ប្អូន​ក្រុម​គ្រួសារ និង​រៀបចំ​ពិធី​ផ្សេងៗ នា​ឱកាស​ចូល​ឆ្នាំ​ថ្មី​នេះ​ឡើយ ទោះ​បី​ជា​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​នៅ​កម្ពុជា​ក្រោម វៀតណាម​ភាគ​ខាង​ត្បូង ក៏​មាន​ប្រពៃណី វប្បធម៌ ទំនៀម​ទម្លាប់ ភាសា អក្សរសាស្ត្រ និង​កាន់​ពុទ្ធសាសនា ដូចជា​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​នៅ​ប្រទេស​កម្ពុជា​ក្ដី។

លោក ប្រាក់ សេរីវុឌ្ឍ អះអាង​ថា វៀតណាម ប្រើ​នយោបាយ​ត្រជាក់ ដើម្បី​បន្សុទ្ធ​ខ្មែរ​ក្រោម​ឲ្យ​ភ្លេច​ដើម​កំណើត និង​ប្រពៃណី​របស់​ខ្លួន​បន្តិច​ម្ដងៗ ពិសេស គឺ​អាជា្ញធរ​វៀតណាម រឹត​បន្តឹង​មិន​ឲ្យ​ក្មេងៗ រៀន​អក្សរសាស្រ្ត​ខ្មែរ ហើយ​នៅ​តាម​វត្ត​អារាម​ខ្លះ វៀតណាម​ក៏​ឲ្យ​អាចារ្យ​វត្ត​ឈប់​បង្រៀន​អក្សរសាស្រ្ត​ខ្មែរ​ដែរ។

មាត្រា​១១ នៃ​សេចក្ដី​ប្រកាស​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ​ស្ដីពី​ជនជាតិ​ដើម​ភាគ​តិច ចំណុច​ទី​១ ចែង​ថា ជនជាតិ​ដើម​ភាគ​តិច​មាន​សិទ្ធិ​បង្កើត និង​គ្រប់គ្រង​ស្ថាប័ន និង​ប្រព័ន្ធ​អប់រំ​របស់​ខ្លួន ដោយ​ផ្ដល់​ការ​អប់រំ​ជា​ភាសា​របស់​ខ្លួន​ផ្ទាល់ ក្នុង​លក្ខណៈ​សមស្រប និង​វិធីសាស្រ្ត​តាម​វប្បធម៌ នៃ​ការ​បង្រៀន និង​រៀនសូត្រ​របស់​ពួក​គេ។

រីឯ​ចំណុច​ទី​២ នៃ​មាត្រា​ដដែល​នេះ បញ្ជាក់​ថា បុគ្គល​ជនជាតិ​ដើម​ភាគ​តិច​គ្រប់​រួប ពិសេស​កុមារ​មាន​សិទ្ធិ​ទទួល​បាន​ការ​អប់រំ​គ្រប់​កំរិត និង​គ្រប់​រួបភាព​នៃ​ការ​អប់រំ​របស់​រដ្ឋ ដោយ​គ្មាន​ការ​រើសអើង​ឡើយ។

ដែន​ដី​កម្ពុជា​ក្រោម ត្រូវ​បាន​អាណានិគម​បារាំង គ្រប់គ្រង​ចាប់​តាំង​ពី​ឆ្នាំ​១៨៥៩។ រហូត​ដល់​ថ្ងៃ​ទី​៤ ខែ​មិថុនា ឆ្នាំ​១៩៤៩ បារាំង បាន​កាត់​ទឹក​ដី​នេះ​ទៅ​ឲ្យ​ស្ដេច​វៀតណាម បាវ ដាយ (Bao Dai) គ្រប់គ្រង ដើម្បី​ជា​ថ្នូរ​យក​កម្លាំង​របស់​ស្ដេច បាវ ដាយ ទៅ​ទប់ទល់​នឹង​កម្លាំង​កុម្មុយនីស្ត​របស់​លោក ហូ ជីមិញ (Ho Chi Minh)។ ការ​កាត់​ទឹក​ដី​កម្ពុជា​ក្រោម ទៅ​ឲ្យ​វៀតណាម គ្រប់គ្រង​នេះ បារាំង មិន​បាន​ឲ្យ​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ជា​ម្ចាស់​ស្រុក​បាន​ដឹង​ឡើយ។ តាំង​ពី​ពេល​នោះ​មក ពលរដ្ឋ​ខ្មែរក្រោម ដែល​ជា​ជនជាតិ​ដើម​ម្ចាស់​ស្រុក បាន​ក្លាយជា​ជនជាតិ​ភាគតិច ​រស់នៅ​លើ​ដែន​ដី​កំណើត​របស់​ខ្លួន ​ក្រោម​ការ​គ្រប់គ្រង និង​ត្រួតត្រា​របស់​​រដ្ឋាភិបាល​វៀតណាម

ភិក្ខុ​សុវណ្ណជោតោ យ៉ាន តូន គង់​នៅ​វត្ត​សូរិយា រង្ស៊ី ទីក្រុង Philadelphia ដែល​ព្រះអង្គ​ធ្លាប់​បាន​អាជ្ញាធរ​វៀតណាម​ចាប់​ដាក់​ពន្ធនាគារ​ផង​នោះ មាន​ថេរដីកា​ថា រដ្ឋាភិបាល​វៀតណាម​បាន​បង្ក​ការ​លំបាក​ដល់​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរក្រោម​ប្រកប​របរ​កសិកម្ម ដូចជា​ផលិតផល​កសិកម្ម​គ្មាន​ទីផ្សារ មិន​សូវ​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់​លើ​កសិករ​ដូច​វៀតណាម ទី​បំផុត​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ក្រោម​មួយ​ចំនួន ក៏​ធ្វើ​ចំណាក​ស្រុក ហើយ​គ្រួសារ​មួយ​ចំនួន​ខ្វះខាត​ជំពាក់​បំណុល​គេ​ច្រើន ក៏​លក់​ដី​ស្រែ។ នៅ​ទី​បំផុត​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ក្រោម​គ្មាន​ដី វៀតណាម​ទិញ​យក ហើយ​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ក្រោម​ក៏​ក្លាយ​ជា​អ្នក​ស៊ី​ឈ្នួល​វៀតណាម​វិញ និង​ភូមិឋាន​បាត់​រចនា​ដើម​ដែល​សំគាល់​ថា ជា​ភូមិ​របស់​ខ្មែរ ដោយសារ​តែ​ការ​រស់​នៅ​លាយឡំ និង​វៀតណាម។ ព្រះតេជគុណ​បន្ថែម​ថា នៅ​ពេល​បុណ្យទាន អាជ្ញាធរ​វៀតណាម មិន​សូវ​លើក​ទឹក​ចិត្ត ឬ​បើក​ទូលាយ​ឲ្យ​ពលរដ្ឋ​ទៅ​លេង​ល្បែង​ប្រជាប្រិយ​ក្នុង​វត្ត​ទេ ប៉ុន្តែ​វៀតណាម​ពង្វក់​យុវជន​ខ្មែរ​បើក​កម្មវី​រាំរែក​សប្បាយ ដែល​បទ​ចំរៀង​លាយឡំ និង​បទ​ចំរៀង​របស់​វៀតណាម​ជាដើម។

មាត្រា​១២ នៃ​សេចក្ដី​ប្រកាស​អង្គការ​សហប្រជាជាតិស្ដីពី​ជនជាតិ​ដើម​ភាគ​តិច ចែង​ថា ជនជាតិ​ដើម​ភាគ​តិច មាន​សិទ្ធិ​ប្រតិបត្តិ និង​ធ្វើ​ឲ្យ​រស់​រវើក​ឡើង​វិញ​នូវ​ប្រពៃណី និង​ទំនៀម​ទម្លាប់​ជា​វប្បធម៌​របស់​ខ្លួន។ សិទ្ធិ​នេះ រួមមាន​ទាំង​សិទ្ធិ​ក្នុង​ការ​ថែ​រក្សា​ការពារ និង​អភិវឌ្ឍន៍​អ្វីៗ ដែល​បង្ហាញ​អត្តសញ្ញាណ វប្បធម៌​របស់​ខ្លួន ដែល​មាន​ពី​អតីតកាល បច្ចុប្បន្ន និង​អនាគត ដូចជា​តំបន់​បុរាណវិទ្យា និង​តំបន់​ប្រវត្តិសាស្រ្ត​បុរាណវត្ថុ រចនាបថ ពិធី​បុណ្យ បច្ចេកវិទ្យា និង​សិល្បៈ ទស្សនីយភាព និង​ការ​សម្ដែង​សិល្បៈ និង​អក្សរសាស្រ្ត។

រដ្ឋ​ទាំងឡាយ ត្រូវ​ផ្ដល់​ឲ្យ​មាន​ដំណោះស្រាយ​តាម​រយៈ​យន្តការ​មាន​ប្រសិទ្ធិភាព ដែល​រួមមាន​ទាំង​បដិទាន ដោយ​បាន​រៀបចំ​បង្កើត​ឡើង​ជាមួយ​ជនជាតិ​ដើម​ភាគ​តិច ចំពោះ​កម្មសិទ្ធិ​វប្បធម៌​បញ្ញា សាសនា និង​ជំនឿ​របស់​ពួក​គេ ដែល​ត្រូវ​បាន​ដកហូត​ដោយ​គ្មាន​ការ​យល់​ព្រម​ដោយ​សេរី និង​ដោយ​មិន​បាន​ប្រាប់​ឲ្យ​ដឹង​ជា​មុន ឬ​ដែល​រំលោភ​លើ​ច្បាប់ ប្រពៃណី និង​ទំនៀម​ទម្លាប់​របស់​ពួក​គេ។

ភិក្ខុ​សុវណ្ណជោតោ យ៉ាន តូន សម្ដែង​ក្ដី​ព្រួយ​បារម្ភ​ខ្លាច​បាត់បង់​ប្រពៃណី​ខ្មែរ​នៅ​ពេល​អនាគត ដោយសារ​តែ​រដ្ឋាភិបាល​វៀតណាម មិន​បើក​សិទ្ធិ ឬ​មិន​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ប្រារព្ធ​ពិធី​បុណ្យ​ចូល​ឆ្នាំ​ប្រពៃណី​ជាតិ​ឲ្យ​បាន​ទូលំទូលាយ​ទេ ព្រោះ​ថា នៅ​ពេល​ចូល​ឆ្នាំ​ប្រពៃណី​ចិន​វៀតណាម​វិញ អាជ្ញាធរ​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​រយៈ​ពេល ១៥​ថ្ងៃ។

ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ក្រោម​មួយ​ចំនួន​ទៀត រៀបការ​ជាមួយ​ជនជាតិ​វៀតណាម មាន​ទាំង​ប្រុស​ទាំង​ស្រី នៅ​ពេល​ពួក​គាត់​បាន​ចូល​ធ្វើ​ការ​ជាមួយ​គ្នា​ក៏​បាន​បង្កើត​នូវ​ចំណង​អាពាហ៍ពិពាហ៍ ហើយ​អ្នក​ខ្លះ​ក៏​មិន​ចេះ​និយាយ​ភាសា​ដើម​កំណើត​របស់​ខ្លួន​ក៏​មាន។ ពិសេស នៅ​ពេល​បុណ្យ​ទាន​ក្មេងៗ មិន​សូវ​យល់​ដឹង​អំពី​ប្រពៃណី​ទំនៀម​ទម្លាប់​របស់​ខ្លួន​ឲ្យ​បាន​ស៊ី​ជម្រៅ​នោះ​ទេ ហើយ​មេគណ​ខែត្រ និង​អ្នក​មាន​តួនាទី​មួយ​ចំនួន​ត្រូវ​បាន​វៀតណាម​គាប​សង្កត់ អ្នក​ខ្លះ​បាន​ធ្វើ​ការ​ឲ្យ​អាជ្ញាធរ​វៀតណាម​ថែម​ទៀត។

វត្តអារាម​នៅ​ទឹក​ដី​ខ្មែរ​កម្ពុជា​បច្ចុប្បន្ន​មាន​ជាង ៥០០​វត្ត ហើយ​គ្មាន​ស្ថិតិ​ណា​មួយ​បង្ហាញ​ថា ខ្មែរ​កម្ពុជា​ក្រោម​នៅ​លើ​ទឹក​ដី​កំណើត​របស់​ខ្លួន​នៅ​វៀតណាម​ភូមិភាគ​ខាង​ត្បូង​ថា មាន​ចំនួន​ប៉ុន្មាន​ពិត​ប្រាកដ​ឡើយ។ ប៉ុន្តែ​សៀវភៅ​ប្រវត្តិសាស្រ្ត​ខ្មែរ​ក្រោម​ចំណង​ជើង​ថា អំណាច​គ្មាន​ខ្មែរ​ក្រោម​សរសរ​ថា ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ក្រោម​មាន​ជាង ១​លាន​នាក់។ សៀវភៅ​ដដែល​នេះ បាន​ស្រង់​ស្ថិតិ​ពី​សៀវភៅ​ដំណោះ​ឆ្ពោះ​ទៅ​ទិស​ខាង​លិច បញ្ជាក់​ថា នៅ​សតវត្ស​ទី​២១ នេះ ខ្មែរ​ក្រោម​មាន​ជាំង ៤​លាន​នាក់។ រីឯ​ខាង​សហព័ន្ធ​ខ្មែរ​ក្រោម​វិញ អះអាង​ថា ខ្មែរក្រោម​ទាំង​អស់​មាន​ជាង ៨​លាន​នាក់៕

កំណត់​ចំណាំ​ចំពោះ​អ្នក​បញ្ចូល​មតិ​នៅ​ក្នុង​អត្ថបទ​នេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។

What Next?

Recent Articles

Leave a Reply

Submit Comment