ដោយ មណ្ឌល កែវ
2012-06-12
វិទ្យុអាស៊ីសេរី
ប្រជាពលរដ្ឋរាប់រយគ្រួសារដែលមានដីស្រែនៅក្នុងសង្កាត់ព្រៃញី ក្រុងពោធិ៍សាត់ បានប្រតិកម្មតវ៉ាចំពោះការជំរិតទារតម្លៃសេវារបស់មន្ត្រីសុរិយោដី ដើម្បីជាថ្នូរនឹងការប្រគល់ប្លង់ដីស្រែដែលគេបានធ្វើជាប្រព័ន្ធរួចហើយនោះមកឲ្យអ្នកភូមិ។

ពលរដ្ឋ នាំ គ្នា មក ពឹង ឲ្យ អង្គការ លីកាដូ នៅ ខេត្ត ពោធិ៍សាត់ ជួយ ពួកគាត់ អំពី រឿង សុរិយោដី តម្រូវ ឲ្យ គាត់ បង់ ថ្លៃ សេវា សុរិយោដី ក្នុង ការ ធ្វើ ប្លង់ ដី ស្រែ របស់ ពួក គាត់ ថ្លៃ ហួសហេតុ កាល ពី ថ្ងៃ ១១ មិថុនា ឆ្នាំ ២០១២។ (RFA/Mondulkeo)
មន្ត្រីសុរិយោដីក្រុងពោធិ៍សាត់ រងការចោទប្រកាន់ពីប្រជាពលរដ្ឋថា បានតម្រូវឲ្យគាត់បង់ថ្លៃសេវាធ្វើប្លង់ដីស្រែជាប្រព័ន្ធក្នុង ១ហិកតារ ២០ម៉ឺនរៀល។
ស្ត្រីអ្នកភូមិក្រាំងតាសែន សង្កាត់ព្រៃញី ក្រុងពោធិ៍សាត់ អ្នកស្រី សុខ វ៉ាត បានឲ្យដឹងថា នៅព្រឹកថ្ងៃទី១១ មិថុនា មន្ត្រីសុរិយោដីក្រុងពោធិ៍សាត់ បានចុះមកប្រកាសប្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋឲ្យមកយកប្លង់ដីស្រែរបស់ពួកគាត់ តែត្រូវបង់ថ្លៃសេវាសុរិយោដីក្នុងមួយហិកតារ ២សែនរៀល (ប្រហែល៥០ដុល្លារ)។
ស្ត្រីរូបនេះបន្តថា ពួកគាត់សុទ្ធតែជាអ្នកក្រីក្ររកបានថ្ងៃណាសម្រាប់ដោះស្រាយថ្ងៃនោះ តើគាត់បានប្រាក់ឯណាបង់ដើម្បីយកប្លង់ដីស្រែរបស់គាត់?
ស្ត្រីដដែលសំណូមពរឲ្យអាជ្ញាធរខេត្តជួយបន្ធូរបន្ថយតម្លៃឲ្យដូចនៅសង្កាត់ផ្សេងទៀតក្នុងក្រុងពោធិ៍សាត់ ដូចជានៅសង្កាត់បន្ទាយដី ជាដើមនោះ៖ «ភូមិក្រាំងតាសែន ខ្ញុំនេះ លេងគាត់គិតថា ១ម៉ែត្រការ៉េ គិតទៅមួយហិកតារដល់ទៅ ២០ម៉ឺនរៀល។ ខ្ញុំឆ្ងល់ថា ភូមិគេម៉េចក៏តម្លៃផ្សេង?បើភូមិគេ ១ម៉ឺន៥ពាន់ ភូមិខ្ញុំក៏សុំឲ្យដូចគេដែរទៅឲ្យមានតម្លាភាព…»។
បុរសអ្នកភូមិឈ្មោះ សន ស៊ុំ ដែលមានដីស្រែនៅខាងសង្កាត់បន្ទាយដី និងទទួលបានប្លង់រួចហើយនោះ បានឲ្យដឹងថា គាត់បង់តែ ១ម៉ឺនរៀលក្នុងមួយហិកតារប៉ុណ្ណោះ។ ស្រាប់តែឥឡូវដីស្រែគាត់នៅជិតគ្នាសោះ តែនៅក្នុងភូមិសាស្ត្រសង្កាត់ព្រៃញី គេទារឲ្យគាត់បង់ដល់ទៅ ២សែនរៀលទៅវិញ៖ «ប្លង់ដីខ្ញុំនៅភូមិតាកុយជាប់គ្នានឹងដីខាងព្រៃញីនេះដែរ រំលងតែអូរប៉ុណ្ណោះខ្ញុំបង់យកប្លង់រួចហើយ តែ១ម៉ឺនរៀលទេ។ តែដីខ្ញុំនេះបែរជាត្រូវបង់ ២០ម៉ឺនរៀល វាដូចជាខុសគ្នាឆ្ងាយពេក…»។
ស្ត្រីអ្នកភូមិម្នាក់ទៀតបន្ថែមថា ដីតំបន់នេះមានតម្លៃប្រមាណ ៣ ឬ ៤លានរៀល។ ថ្លៃពន្ធសេវាសុរិយោដីតម្លៃ ២សែនរៀលក្នុង ១ហិកតារ គឺស្មើជាង ៥% នៃតម្លៃដីទៅហើយ៖ «ខ្ញុំថាយកហ្នឹងវាហួសហេតុពេក បើថា ពីមុនយកមួយម៉ឺន ឥឡូវយក ៥ម៉ឺនចុះក្នុងមួយហិកតារ។ គេមិនគិតថា ដីហ្នឹងជាដីស្រែទេ គេបែរជាគិតតែពីយកលុយតែម្ដង គេអត់គិតថា ដីតំបន់នេះមិនបាន ១ពាន់ដុល្លារក្នុងមួយហិកតារផងហ្នឹង យកថ្លៃសេវាអីយ៉ាងនេះ ប្រជាជនទៅរកអីបាន…»។
ប្រធានមន្ទីររៀបចំដែនដីនគរូបនីយកម្ម សំណង់ និងសុរិយោដី ខេត្តពោធិ៍សាត់ លោក ចេង ឡៃ ពន្យល់ចំពោះបញ្ហានេះថា លោកអនុវត្តតាមសេចក្ដីប្រកាសអន្តរក្រសួង និងតាមសេចក្ដីណែនាំដែលចេញដោយអគ្គនាយកនៃអគ្គនាយកដ្ឋានសុរិយោដីនៃក្រសួងរៀបចំដែនដីនគរូបនីយកម្ម និងសំណង់ មិនមែនធ្វើតាមការនឹកឃើញរបស់មន្ទីរនោះឡើយ។
លោក ចេង ឡៃ៖ «យើងចែកចេញជា ៥ប្រភេទ គឺទី១ ដីនៅជនបទ ២ដីលំនៅឋាននៅជនបទតម្លៃផ្សេងៗគ្នា ហើយទី៣ ដីនៅទីប្រជុំជនស្រុក ខណ្ឌ ក្រុង និងជាយទីរួមខេត្ត។ អាហ្នឹងហើយគឺត្រូវបង់ ២០ម៉ឺនរៀលជាទូទៅ ហើយដោយមិនគិតថា ដីលំនៅឋាន ឬដីកសិកម្មនោះទេ ដោយរដ្ឋាភិបាលគិតថា ដីតំបន់នេះជាដីដែលមានតម្លៃ…»។
យ៉ាងនេះក្ដី មន្ត្រីសម្របសម្រួលអង្គការការពារសិទ្ធិមនុស្សលីកាដូ ខេត្តពោធិ៍សាត់ លោក អេង ឈុនហាន មានប្រសាសន៍ថា ការគំរាមថា នឹងដកហូតដីស្រែរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ ប្រសិនបើគ្មានប្រាក់បង់ថ្លៃសេវាសុរិយោដីនោះ គឺជាប្រការខុសច្បាប់។ ឯការដំឡើងថ្លៃពន្ធសេវាកម្មផ្នែកសុរិយោដីចំពោះដីស្រែរបស់ប្រជាពលរដ្ឋនៅតំបន់ជាយក្រុង ក៏ពុំត្រូវអនុវត្តនៅពេលនេះដែរ ។លោកថា អាជ្ញាធរមិនទាន់បំពេញកាតព្វកិច្ចបំរើប្រជាពលរដ្ឋឲ្យបានត្រឹមត្រូវតាមជីវភាពជាអ្នកនៅជាយក្រុងនៅឡើយ។ បច្ចុប្បន្នប្រជាពលរដ្ឋនៅតំបន់ជាយក្រុងពុំទាន់មានទឹកស្អាត និងភ្លើងអគ្គិសនីប្រើប្រាស់នៅឡើយ ដូច្នេះរដ្ឋពុំគួរដំឡើងថ្លៃពន្ធសេវាចំពោះដីស្រែរបស់ប្រជាពលរដ្ឋដែលនៅជាយក្រុងនោះទេ៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។
មីងអើយ! មីង! ពួកខ្ញុំដើរវាស់ស្ទង់អោយមីងឯងទាំងកណ្តាលថ្ងៃក្តៅ ដូច្នេះត្រូវតែយកថ្លៃអញ្ចឹងហើយ!នេះខ្ញុំយល់ថាមីងឯងអត់លុយ បើដូចពួកអ្នកមានវាស់ដីកាត់ជាប្លង់វិញខ្ញុំយករាប់រយដុល្លារឯណោះ! ម៉្យាងទៀតមីងឯងដឹងទេ មុននឹងខ្ញុំបានចូលធ្វើការក្នុងគំរោងរៀបចំដីធ្លីនេះហាស៎ ខ្ញុំសូកលុយគេច្រើនណាស់ទំរាំបានចូល! ដូច្នេះខ្ញុំសុំស្រងដើមហើយណាស៎ ! ម៉្យាងទៀតមេខ្ញុំគាត់អោយពួកខ្ញុំខំរកលុយអោយគាត់ថែមទៀត បើមិនបានចប់ហើយការងារខ្ញុំ សូមមីងយល់ខ្ញុំផងណា! ស្រុកយើងឥឡូវវា អញ្ចឹងឯង។
ខ្ញុំក៏ត្រូវបានពួកលោកមន្រ្តីខាងសុរិយោដីខេត្តពោធិសាត់ ទៀមទារអោយបង់រហូតដល់ទៅ 500$ បើសិនអោយគាត់រត់ការ ហើយបើមិនព្រមគេអោយរត់ការខ្លួនឯង តែដល់ខ្ញុំរត់ការ គ្រប់កន្លែងគឺបង់លុយទាំងអស់ជាពិសេសកន្លែងលោកពន្ធដា គាត់ទារខ្ញុំរហូត100$ និងមន្ទីទារ 100$ ទៀតសរុបអស់ជាង 300$ ហើយនៅមិនទាន់គ្រប់កន្លែងអស់លោកចុះហត្តលេខាទៀត។ខ្ញុំសូមបញ្ជាក់ថាដីដែលខ្ញុំបានទិញនោះគឺមាន បណ្តោយ/ទទឹង 19m X 12m តម្លៃ=1150$ ហើយប្រាក់នេះខ្ញុំបានសន្សំពីរនាក់ប្រពន្ធខ្ញុំ ដោយខ្ញុំធ្វើការរោងចក្រកាត់ដេរជាច្រើនឆ្នាំ ទើបបានលុយប៉ុណ្ណឺង ហើយសង្ឃឹមថាទៅអនាគត់នឹងអាចសង់ខ្ទមមួយនៅនឺងគេ តែអស់លោកមន្ត្រីទាំងនោះហាក់ដូចជាគ្មានមេត្តសោះ សូមបញ្ជាក់ ដីនោះស្ថិតក្នុង ឃុំ រលាប ខេត្ត ពោធិសាត់។ ខ្ញុំសង្ឃឹមថាក្រសួងដែនដីនរគរូបនីយកម្មនិងមានចំណាត់ការក្នុងបញ្ហានេះដើម្បីពិនិត្រអោយបានច្បាស់។សូមអរគុណ
១- គួរឲ្យអាសូរ – រាស្រ្តខ្មែរស្រែកថ្ងូរ – ស្ទើរពេញរដ្ឋា
ឯមន្រ្តីខ្មែរ – ធ្វើឫកសង្ហា – អួតបរទេសថា
ស្រុកខ្មែរសន្តិភាព។
២- កោតមន្រ្តីខ្មែរ – រាស្រ្តយំឥតល្ហែ – ចេះស្រែកអួតរួច
បិទបាំងការពិត – មាយាទខ្លួនខូច – ជាជនកំហូច
ដូចជ្រៃឈ្លើងច្រេះ។
បើនិយាយពីនីតិវិធីក្នុងការធ្វើការងាររបស់មន្រ្តីរាជការសព្វថ្ងៃមិនត្រឹមតែមិនបានបង្កភាពងាយស្រួលដល់ប្រជាពលរដ្ឋនោះទេ ផ្ទុយទៅវិញរឹតតែបង្កការលំបាកយ៉ាងខ្លាំងដើម្បីជាហេតុផលគោះយកលុយ (សូមទោស មិនមែនលុយទេ គេហៅថាថ្លៃសេវាដោយស្ម័គ្រចិត្ត)។ អ្នកត្រូវរត់ឯកសារពីតុមួយទៅតុមួយ ពីមេមួយទៅមេមួយមិនចេះអស់។ ខ្ញុំមិនសូវហត់ក្នុងការកាន់ឯកសារពីកន្លែងមួយទៅកន្លែងមួយទៀតទេ ប៉ុន្តែអ្វីដែលធ្វើឲ្យខ្ញុំហត់នោះគឺហុចលុយថ្លៃសេវា (មិនមែនពុករលួយទេណាកុំច្រឡំ) ឲ្យពួកមន្រ្តីទាំងនោះ។ បើគ្មានថ្លៃសេវាបន្ថែមទេកុំសង្ឃឹមថាគេស៊ីញេ៉អោយ ពួកបឲមន្រ្តីទាំងនោះប្រាកដជានិយាយថា ឯកសារនេះមិនត្រឹមត្រូវ ខុសនេះខុសនោះ ឫពួកគាត់និយាយថាអោយរង់ចំាយូរទៀតទើបបានព្រោះគាត់រវល់ណាស់ ជាពិសេសមេហៅប្រជុំ។
ចំជានីតិវិធីធ្វើការទារថ្លៃសេវាបន្ថែមមានប្រសិទ្ធិភាពមែន!!!