ដោយ ហេង រស្មី
2019-01-08
RFA
ស្ដាប់ ឬទាញយកសំឡេង
អតីតប្រធានគណបក្ស សម រង្ស៊ី លោក គង់ គាំ ថ្លែងក្នុងពិធីរំឭកខួបកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីស លើកទី២៤ នាទីស្នាក់ការគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ក្នុងក្រុងច្បារមន ខេត្តកំពង់ស្ពឺ កាលពីថ្ងៃទី២៣ ខែតុលា ឆ្នាំ២០១៥។ Photo: RFA
អតីតមន្ត្រីដែលស្និទ្ធនឹងលោក សម រង្ស៊ី គ្រោងនឹងដាក់ពាក្យទៅក្រសួងមហាផ្ទៃដើម្បីស្នើសុំសិទ្ធិធ្វើនយោបាយឡើងវិញបន្ទាប់ពីព្រះមហាក្សត្របានឡាយព្រះហស្តលេខាលើច្បាប់ស្ដីពីគណបក្សនយោបាយ មាត្រា៤៥ថ្មី (ស្ទួន១)ដើម្បីបើកផ្លូវអោយមន្ត្រីគណបក្សប្រឆាំងមួយចំនួនមានសិទ្ធិធ្វើនយោបាយឡើងវិញ។ អ្នកវិភាគបាននិយាយថា ឪពុកកូនទាំងពីរកំពុងទាល់ច្រករឿងអចលនៈ ទ្រព្យទើបសម្រេចដើរតាមបន្ទាត់នយោបាយរបស់លោក ហ៊ុន សែន។
អតីតប្រធានគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ លោក គង់ គាំ និង កូនប្រុសរបស់លោក គង់ បូរ៉ា គ្រោងនឹងដាក់ពាក្យព្រមៗ គ្នា នៅថ្ងៃពុធស្អែកនេះទៅក្រសួងមហាផ្ទៃដើម្បីស្នើសិទ្ធិធ្វើនយោបាយឡើងវិញក្នុងចំណោមមន្ត្រីគណបក្សប្រឆាំងចំនួន១១៨រូបមានតែ២នាក់ប៉ុណ្ណោះមានសម្រេចដើរតាមគោលនយោបាយតាមការចង់បានរបស់របបក្រុងភ្នំពេញ។
លោក គង់ គាំ គឺជាអតីតមន្ត្រីដែលស្និទ្ធនឹងលោក សម រង្ស៊ីប្រធានគណបក្សប្រឆាំងដ៏មានប្រជាប្រិយភាពមួយរូបដែលបច្ចុប្បន្នកំពុងរស់នៅនិរទេសខ្លួននៅឯក្រៅប្រទេសក្រោយពីតុលាការកំពូលរំលាយគណបក្ស សង្គ្រោះជាតិ ដែលជាគណបក្សដ៏ធំជាងគេមិនអោយចូលរួមការបោះឆ្នោតឆ្នាំ២០១៨។
របបលោកហ៊ុន សែនបន្ទាប់ពីបានរំលាយ គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ក៏បានហាមប្រាមមន្រ្តីជាន់ខ្ពស់គណបក្សនេះចំនួន ១១៨នាក់ក្នុងនោះមានលោកគង់ គាំ នឹងកូនប្រុសមិនអោយធ្វើនយោបាយអស់រយះពេល៥ឆ្នាំ។ ក៏ប៉ុន្តែដោយសាររងសម្ពាធជាអន្តរជាតិរបបនេះបានបន្ទន់ឥរិយាបទដោយបានសម្រួលសម្ពាធនយោបាយឡើងវិញដោយមានដោះលែងសកម្មជននយោបាយនឹងបានប្រឹងប្រែងកែច្បាប់ស្ដីពីគណបក្សនយោបាយដើម្បីបើកផ្លូវអោយមន្ត្រីគណបក្សប្រឆាំងមានសិទ្ធិធ្វើនយោបាយឡើងវិញ។
អតីតអ្នកតំណាងរាស្ត្រគណបក្ស សង្គ្រោះជាតិ លោក គង់ បូរ៉ា ប្រាប់អាស៊ីសេរីថា នៅថ្ងៃពុធស្អែកនេះលោកនឹងដាក់ពាក្យទៅក្រសួងមហាផ្ទៃដើម្បីសុំសិទ្ធិធ្វើនយោបាយឡើងវិញ បើទោះបីជាលោកលោកមិនមានកំហុសខាងផ្លូវនយោបាយក៏ដោយ៖ «មូលហេតុដោយសារខ្ញុំមិនអាចបន្តនៅក្រៅប្រព័ន្ធច្បាប់របស់ប្រទេសបានទេ»។
ព្រះករុណា ព្រះបាទសម្ដេច ព្រះបរមនាថ នរោត្ដម សីហមុនី ព្រះមហាក្សត្រនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាកាលពីថ្ងៃទី២ ខែមករា ឆ្នាំ២០១៩បានឡាយព្រះហស្តលេខាលើច្បាប់ ស្ដីពីគណបក្សនយោបាយ មាត្រា៤៥ថ្មី (ស្ទួន១)នឹងប្រកាសដាក់ឲ្យប្រើប្រាស់ជាផ្លូវការ។
សេចក្ដីស្នើច្បាប់នេះ បានបន្ថែមនូវវាក្សខណ្ឌមួយថ្មីក្នុងមាត្រា៤៥ថ្មី (ស្ទួនមួយ) ដោយបានចែងថា «បុគ្គលដែលត្រូវបានតុលាការសម្រេចហាមឃាត់ការ ធ្វើសកម្មភាពនយោបាយ មិនអាចបង្កើតគណបក្សនយោបាយ ឬចូលរួមក្នុងគណបក្សនយោបាយណាមួយ ឬឈរឈ្មោះឲ្យគេបោះឆ្នោត ឬធ្វើសកម្មភាពណា មួយគាំទ្រ ឬប្រឆាំងគណបក្សណាមួយបានឡើយ»។
ប្រធានគណបក្សសម រង្ស៊ី លោក គង់ គាំ មិនអាចស្នើសុំដើម្បីសេចក្តីអត្ថាធិប្បាយបានទេ។ក៏ប៉ុន្តែលោក គង់ បូរ៉ា បាននិយាយថាឪពុករបស់លោកបានសម្រេចរួចហើយថានឹងដាក់ពាក្យទៅក្រសួងមហាផ្ទៃជាមួយលោកដែរនៅថ្ងៃស្អែកដើម្បីស្នើសុំសិទ្ធិធ្វើនយោបាយឡើងវិញ។
អ្នកវិភាគឯករាជ្យលោក គឹម សុខ បានបញ្ជាក់ថាលោក គង់ គាំ ដោយសារជាគ្មានជម្រើសនឹងខ្លាចបាត់បង់ទ្រព្យសម្បត្តិទើបសម្រេចដើរតាមបន្ទាត់នយោបាយដែលលោក ហ៊ុន សែន គូសឲ្យដើរ៖ «លោក គង់ គាំ មិនអាចបដិសេធមិនធ្វើតាមលោកហ៊ុន សែនបានទេដោយសារតែគាត់មានបញ្ហារឿងដីធ្លីរាប់ម៉ឺន រាប់លានដុល្លារនៅក្នុងដៃរបស់លោក ហ៊ុន សែន»។
អ្នកនាំពាក្យគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា លោក សុខ ឥសាន អាស៊ីសេរីមិនអាចស្នើសុំដើម្បីសេចក្ដីអត្ថាធិប្បាយបំភ្លឺបញ្ហានេះបានទេ ដោយទូរស័ព្ទរបស់លោកមិនមានអ្នកទទួល។
ក្នុងចំណោមមន្ត្រីគណបក្សប្រឆាំងទាំង ១១៨នាក់ មានតែលោក គង់ គាំ នឹងកូនប្រុសតែពីរនាក់ប៉ុណ្ណោះ បានសម្រេចដាក់ពាក្យសុំសិទ្ធិធ្វើនយោបាយឡើងវិញ។
យោងតាមច្បាប់ស្ដីពីគណបក្សនយោបាយ មាត្រា៤៥ ថ្មី (ស្ទួន១) បាននិយាយសំដៅលើបុគ្គលណាដែលបានតុលាការ សម្រេចហាមឃាត់ការធ្វើសកម្មភាពនយោបាយនេះ នឹងអាចទទួលបានវិញនូវសិទ្ធិនយោបាយពេញលេញដោយពេញច្បាប់ បន្ទាប់ពីផុតរយៈពេលនៃការហាមឃាត់ដែលកំណត់ដោយសាលដីការបស់តុលាការកំពូល ឬក្នុងករណីដែលបុគ្គលនោះត្រូវបានផ្ដល់នីតិសម្បទាឡើងវិញដោយព្រះមហាក្សត្រ តាមសំណើរបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រី តាមសេចក្ដីស្នើសុំរបស់រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃ។
លោក សម រង្ស៊ី ប្រធានស្ដីទីគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ធ្លាប់បានអះអាងប្រាប់អាស៊ីសេរីថា មន្ត្រីបក្សប្រឆាំងមិនចាប់អារម្មណ៍ និងមិនធ្វើលិខិតសុំសិទ្ធិធ្វើនយោបាយពីលោក ហ៊ុន សែន ទេ។ លោកព្រមានថា មន្ត្រីបក្សប្រឆាំងណា ដែលស្នើសុំធ្វើនយោបាយមុនរបបលោក ហ៊ុន សែន ដោះលែង ប្រធានគណបក្សប្រឆាំង គឺលោក កឹម សុខា បានន័យថា ក្បត់បក្ស៕