ដោយ មាន ឫទ្ធិ
2024.01.23
RFA

មន្ត្រីគណបក្សភ្លើងទៀន ធ្វើសមាជវិសាមញ្ញ កាលពីថ្ងៃទី២១ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៤។ Photo: RFA
គណបក្សភ្លើងទៀនទទូចដល់អាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធ និងក្រសួងមហាផ្ទៃ ឲ្យពន្លឿនការផ្លាស់ប្ដូរសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់ តាមសំណើរបស់គណបក្សភ្លើងទៀនឲ្យទាន់ពេលវេលា ដើម្បីថែរក្សាការពារក្រុមប្រឹក្សាទាំងនោះ ដែលជាអង្គបោះឆ្នោតសម្រាប់ការបោះឆ្នោតព្រឹទ្ធសភា និងក្រុមប្រឹក្សារាជធានី-ខេត្ត និងក្រុង-ស្រុក-ខណ្ឌនៅពេលខាងមុខ។
គណបក្សភ្លើងទៀននៅថ្ងៃទី ២២ ខែមករា សម្ដែងការព្រួយបារម្ភ និងខកចិត្តចំពោះការរាំងស្ទះការផ្លាស់ប្ដូរ ឬដោះដូរសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់ជាប់ឆ្នោតមកពីគណបក្សភ្លើងទៀន។ គណបក្សភ្លើងទៀន ចាត់ទុកការរារាំងការផ្លាស់ប្ដូរសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់ជាប់ឆ្នោត ជាចេតនារបស់អាជ្ញាធរមានសមត្ថកិច្ច ក្នុងការបំបាក់ស្មារតីអង្គបោះឆ្នោត។
អគ្គលេខាធិការគណបក្សភ្លើងទៀន លោក លី សុធារ៉ាយុត្តិ ប្រាប់វិទ្យុអាស៊ីសេរីនៅថ្ងៃទី២២ មករាថា មកទល់នឹងពេលនេះ គណបក្សភ្លើងទៀន បានស្នើសុំផ្លាស់ប្ដូរសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់ជាប់ឆ្នោត មកពីគណបក្សនេះ ប្រមាណ ៣០ឃុំសង្កាត់ នៅ ១០រាជធានីខេត្ត។ លោកបន្តថា មូលហេតុនៃការស្នើសុំផ្លាស់ប្ដូរនោះ ដោយសារតែក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់មួយចំនួន លាលែងចេញពីសមាជិកគណបក្ស ហើយមួយចំនួនទៀតបានទទួលអនិច្ចកម្ម និងមួយចំនួនផ្សេងទៀតត្រូវបានគណបក្សភ្លើងទៀនបញ្ចប់សមាជិកភាពជាដើម។ អគ្គលេខាធិការគណបក្សភ្លើងទៀនរូបនេះ ទទូចដល់អាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធ និងក្រសួងមហាផ្ទៃឲ្យពន្លឿនការដោះដូរ សមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់ជាប់ឆ្នោត តាមសំណើរបស់គណបក្សនេះ។
លោក លី សុធារ៉ាយុត្តិ៖ «ជាការពិតណាស់ប្រសិនបើសំណើ នៃការផ្លាស់ប្ដូររបស់គណបក្សភ្លើងទៀនមិនត្រូវបានឆ្លើយតបជាវិជ្ជមាន មិនត្រូវទទួលបានការឆ្លើយតបជាវិជ្ជមានពីស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ ឬក៏ក្រសួងមហាផ្ទៃវាប៉ះពាល់ទី១ គឺប៉ះពាល់ដល់សិទ្ធិរបស់គណបក្សនយោបាយ របស់គណបក្សភ្លើងទៀន ដែលគណបក្សនយោបាយមានសិទ្ធិក្នុងការថែទាំ និងថែរក្សាការពារសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ–សង្កាត់ ដែលជាអង្គបោះឆ្នោតរបស់យើងទី១។ ទី២ គឺប៉ះពាល់ដល់អង្គបោះឆ្នោតរបស់យើងតែម្ដង ។ ទី៣ គឺប៉ះពាល់ដល់លទ្ធផល នៃការបោះឆ្នោតអសកលនាពេលខាងមុខ»។
មាត្រាទី១៦ នៃច្បាប់ ស្ដីពីការគ្រប់គ្រងរដ្ឋបាលឃុំ-សង្កាត់ ចែងថា កាលបើសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់ណាមួយត្រូវបាត់បង់សមាជិកភាព ត្រូវជ្រើសរើសបេក្ខជន ដែលមានឈ្មោះបន្ទាប់តាមលេខរៀង ក្នុងបញ្ជីបេក្ខជនជាមួយមកជំនួសដោយមិនបាច់បោះឆ្នោតឡើងវិញឡើយ។
អ្នកនាំពាក្យក្រសួងមហាផ្ទៃ លោក ខៀវ សុភ័គ ប្រាប់វិទ្យុអាស៊ីសេរីនៅថ្ងៃទី២២ ខែមករាថា បញ្ហាស្នើសុំដោះដូរសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់នេះ ក្រសួងមហាផ្ទៃមិនលូកដៃចូលកិច្ចការផ្ទៃក្នុងគណបក្សណាមួយនោះទេ ។ លោកចាត់ទុកការស្នើសុំដោះដូរសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់នោះ ជាជម្លោះផ្ទៃក្នុងបក្ស។
លោក ខៀវ សុភ័គ៖ «ជារួមមកពីជម្លោះផ្ទៃក្នុងរបស់គាត់។ អ្នកដែលគាត់សុំដោះដូរ គាត់ថា ទេ គេនៅតែស្មោះស្ម័គ្រជាមួយគណបក្សហ្នឹងតើ ម៉េចត្រូវដោះដូរគេ គេមានធ្វើអ្វីខុសជាមួយគណបក្សហ្នឹងឯណា តែប៉ុណ្ណឹងជម្លោះផ្ទៃក្នុងរបស់គាត់ទេ ក្មួយណា គ្មានពាក់ព័ន្ធអ្វីជាមួយនឹងសមត្ថកិច្ចយើងទេ។ គាត់ឈ្លោះគ្នាផ្ទៃក្នុងបែងចែកអ្វីជារឿងគាត់ ដូច្នេះយើងទទួលស្គាល់ អ្វីដែលជាក្រុមប្រឹក្សាមួយ ដែលគាត់ឧទ្ទេសនាមមកពីមុន ហើយទៅចោទគេថា គេឯណាឯណី ដកគេឆៅៗអីចឹងទៅ អ្នកណាគេយល់ព្រម»។
ជុំវិញរឿងនេះ នាយកប្រតិបត្តិអង្គការនិចហ្វិក (NICFEC) លោក សំ គន្ធមី មានប្រសាសន៍ថា ការគ្រប់គ្រប់រដ្ឋបាល ឃុំ-សង្កាត់ គឺស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រង របស់ក្រសួងមហាផ្ទៃ ហើយការស្នើសុំផ្លាស់ប្ដូរសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់ គឺធ្វើឡើងតាមសំណើរបស់គណបក្សនយោបាយ។ លោកបន្តថា ការមិនផ្លាស់ប្ដូរសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់ ដែលជាអង្គបោះឆ្នោត តាមសំណើរបស់គណបក្សនយោបាយទេ អាចនឹងប៉ះពាល់ដល់ស្មារតីរបស់អង្គបោះឆ្នោត និងការបោះឆ្នោតអសកលនាពេលខាងមុខ។
លោក សំ គន្ធមី៖ «ខ្ញុំគ្រាន់តែមានសំណូមពរជូនទៅក្រសួងមហាផ្ទៃ ដែលជាក្រសួងសាមីហ្នឹង ស្ថាប័ន ដែលមានសមត្ថកិច្ចហ្នឹង សូមមេត្តាជួយពន្លឿនតាមសំណើរបស់គណបក្សភ្លើងទៀនហ្នឹងទៅ ដើម្បីឲ្យដំណើរការបោះឆ្នោតហ្នឹងកុំឲ្យវាមានភាពមិនទុកចិត្តនៅក្នុងជួរគណបក្ស សូមជួយធ្វើតាមសំណើរបស់គណបក្សផងបាទ»។
កាលពីពេលថ្មីៗនេះ សារសំឡេងមន្ត្រីបក្សកាន់អំណាចនិយាយឆ្លើយឆ្លងគ្នា រយៈ៨នាទី ដែលវិទ្យុអាស៊ីសេរីទទួល បាននោះពួកគេណែនាំឱ្យមន្ត្រីថ្នាក់ក្រោមព្យាយាមប្រើវិធីអូសទាញ ក្រុមប្រឹក្សាឃុំសង្កាត់របស់គណបក្សភ្លើងទៀនឱ្យចុះចូលជាមួយបក្សកាន់អំណាចដោយអះអាងថា លោក ហ៊ុន សែន និងថ្នាក់ដឹកនាំខេត្តនឹងផ្តល់លុយកាក់ រក្សាមុខតំណែងនៅដដែល និងចែកដីធ្លីឱ្យថែមទៀត។ ប៉ុន្តែពួកគេដាក់លក្ខខណ្ឌឱ្យក្រុមប្រឹក្សាឃុំបក្សភ្លើងទៀន ដែលបានចុះចូលត្រូវរក្សាការសម្ងាត់រហូតអ្នកទាំងនោះបោះឆ្នោតជ្រើសរើសសមាជិកព្រឹទ្ធសភា និងក្រុមប្រឹក្សាខេត្ត ក្រុង ស្រុកឱ្យគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជារួចរាល់ហើយទើបអាចប្រកាសផ្ដាច់ខ្លួនតាមក្រោយ។
រីឯ មន្ត្រីគណបក្សភ្លើងទៀនមួយចំនួន ក៏អះអាងថា មន្ត្រីបក្សកាន់អំណាចដើរសូកប៉ាន់ ដោយសន្យាផ្តល់តួនាទី និងលុយកាក់ដល់អង្គបោះឆ្នោត ដែលជាសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់ មកពីបក្សភ្លើងទៀនឱ្យចុះចូល និងបោះឆ្នោតឱ្យបក្សប្រជាជនកម្ពុជានៅពេលខាងមុខ។ ប៉ុន្តែមន្ត្រីគណបក្សកាន់អំណាច ច្រានចោលការចោទប្រកាន់ទាំងនេះ។
ការបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងសមាជិកព្រឹទ្ធសភា នឹងប្រព្រឹត្តទៅនៅថ្ងៃទី២៥ ខែកុម្ភៈ និងការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសក្រុមប្រឹក្សារាជធានីខេត្ត ក្រុង ស្រុក ខណ្ឌ នឹងប្រព្រឹត្តទៅនៅថ្ងៃទី២៦ ខែឧសភា ខាងមុខនេះ ។
គណបក្សភ្លើងទៀន និងអ្នកជំនាញការបោះឆ្នោត នៅតែទទូចដល់អាជ្ញាធរ និងក្រសួងមហាផ្ទៃ បង្កភាពងាយស្រួលដល់ការស្នើសុំផ្លាស់ប្ដូរសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់របស់គណបក្សភ្លើងទៀន ដើម្បីធានាការបោះឆ្នោតអសកលទាំង២ ខាងមុខ ប្រព្រឹត្តទៅដោយស្មើភាព និងយុត្តិធម៌៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។