កម្ពុជា និង​ចិន​បន្ត​ប្ដេជ្ញា​ថែរក្សា​ទំនាក់ទំនង​ក្នុង​នាម​មិត្ត​ដែកថែប

ដោយ យ៉ង ចាន់តារា
2024.09.25
RFA

ស្ដាប់ ឬទាញ​យក​សំឡេង
ស្តាប់សំឡេងថតសំឡេង

កម្ពុជា និង​ចិន​បន្ត​ប្ដេជ្ញា​ថែរក្សា​ទំនាក់ទំនង​ក្នុង​នាម​មិត្ត​ដែកថែប

ប្រធាន​រដ្ឋសភា​កម្ពុជា អ្នកស្រី ឃួន សុដារី (ឆ្វេង) ជួប​​ប្រធាន​គណៈកម្មាធិការ​ជាតិ​នៃ​ប្រទេស​ចិន​លោក វ៉ាង ហ៊ុននីង (Wang Huning) ​នៅ​ប្រទេស​ចិន កាលពីថ្ងៃ​ទី២៤ ខែ​កញ្ញា ឆ្នាំ​២០២៤។ រូប៖ ហ្វេសប៊ុក​អ្នកស្រី ឃួន សុដារី


កម្ពុជា និង​ចិន​បន្ត​ប្រកាស​អំពី​ការ​រឹតចំណង​ការ​ទូត និង​ពង្រឹង​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​គ្រប់​ជ្រុងជ្រោយ ព្រម​ទាំង​អះអាង​ថា ទំនាក់ទំនង​នៃ​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ​គឺ​ជា​មិត្ត​ដែកថែប​មិន​អាច​បំបែក​បាន និង​ចេះ​ជួយ​គ្នា​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក​ដោយ​ឈរ​លើ​គោលការណ៍​គោរព​អធិបតេយ្យ និង​ឯករាជ្យ​គ្នា។ ទោះ​ជា​យ៉ាងណា មន្ត្រី​បក្ស​ប្រឆាំង និង​អ្នកឃ្លាំមើល​ចាត់​ទុក​ទំនាក់ទំនង​កម្ពុជា និង​ចិន​បច្ចុប្បន្ន គឺ​ស្ថិត​ក្នុង​រូបភាព​កូន​ចៅ និង​ចៅហ្វាយ ហើយ​តាមរយៈ​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​មួយ​ចំនួន​ចិន​ក៏​មិន​បាន​ឈរ​លើ​គោលការណ៍​គោរព​អធិបតេយ្យ​កម្ពុជា​ដែរ។

រដ្ឋ​សភា​កម្ពុជា និង​ប្រធាន​សភា​តំណាង​ប្រជាជន​ចិន បាន​ឯកភាព​គ្នា​បន្ត​ជំរុញ​លើ​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​ភាព​ជា​ដៃ​គូ​យុទ្ធសាស្ត្រ​គ្រប់ជ្រុងជ្រោយ និង​ពង្រឹង​ពង្រីក​ចំណង​មិត្តភាព និង​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​សភា នៃ​ប្រទេស​ទាំង​ពីរ​ឱ្យ​កាន់​តែ​ស៊ីជម្រៅ។ ភាគី​កម្ពុជា និង​ចិន​ក៏​បាន​ព្រមព្រៀង​គ្នា​ចុះ​ហត្ថលេខា​លើ​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​សភា ក្នុង​គោលបំណង​ផ្លាស់ប្ដូរ​ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​ទ្វេភាគី កសាង​សមត្ថភាព និង​ការ​ចែករំលែក​ព័ត៌មាន​ចំណេះ​ដឹង​នៅ​គ្រប់​កម្រិត។ កម្ពុជា​ក៏​បង្ហាញ​អំពី​ភក្ដីភាព​របស់​ខ្លួន​ប្រាប់​ទៅ​ប្រទេស​ចិន​អំពី​ការ​ប្ដេជ្ញា​ថែរក្សា​ទំនាក់ទំនង​ទ្វេភាគី និង​ចាត់​ទុក​ប្រទេស​ចិន​គឺ​ជា​អ្នក​មាន​គុណ​ក្នុង​ការ​រួម​ចំណែក​ជំរុញ​សេដ្ឋកិច្ច​ជាតិ។

ការ​បង្ហាញ​ជំហរ​របស់​កម្ពុជា​បែប​នេះ​ធ្វើ​ឡើង​នៅ​ក្នុង​ជំនួប​រវាង​ប្រធាន​រដ្ឋសភា អ្នកស្រី ឃួន សុដារី ជាមួយ​ប្រធាន​គណៈកម្មាធិការ​ជាតិ​នៃ​ប្រទេស​ចិន​លោក វ៉ាង ហ៊ុននីង (Wang Huning) នៅ​ថ្ងៃ​ទី២៤ ខែ​កញ្ញា ក្នុង​ពេល​អ្នកស្រី​កំពុង​បំពេញ​ទស្សនកិច្ច​នៅ​ប្រទេស​ចិន​ចាប់​ពី​ថ្ងៃទី២២ ដល់​ថ្ងៃទី២៦ ខែកញ្ញា ដែល​ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​នេះ​ផ្ដោត​សំខាន់​លើ​កិច្ច​ការងារ​ពង្រឹង​នយោបាយ​ការ​ទូត កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​រវាង​កម្ពុជា និង​ស្នើ​ដល់​ប្រទេស​ចិន​ឱ្យ​ជួយ​បន្ត​គាំទ្រ​សេដ្ឋកិច្ច នយោបាយ និង​វិស័យ​ទេសចរណ៍​នៅ​កម្ពុជា។

ក្នុង​ជំនួប​ដាច់​ដោយ​ឡែក​មួយ​ទៀត​ជាមួយ​ប្រធាន​សភា​តំណាង​ប្រជាជន​ចិន​លោក ចាវ ឡឺជី (Zhao Leji) អ្នកស្រី ឃួន សុដារី ក៏​បាន​ស្នើ​សុំ​ឱ្យ​ភាគី​ចិន កៀរគរ​ទេសចរ​ចិន និង​អ្នកជំនួញ​មក​បោះ​ទុន​វិនិយោគ​នៅ​កម្ពុជា​បន្ថែម​ទៀត។ កម្ពុជា និង​ចិន​អះអាង​ទៀត​ថា ទំនាក់ទំនង​នៃ​ប្រទេស​ទាំងពីរ​គឺ​ជា​គំរូ​ភាព​សម្រាប់​អន្តរជាតិ ដោយសារ​តែ​ប្រទេស​ទាំងពីរ​កសាង​មិត្តភាព និង​បង្កើន​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​ឈរ​លើ​ការ​គោរព​អធិបតេយ្យ និង​ឯករាជ្យ​ភាព​គ្នា​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក។

ទោះ​ជា​យ៉ាង​ណា មន្ត្រី​បក្ស​ប្រឆាំង និង​អ្នក​ឃ្លាំ​មើល​រិះគន់​ថា គោល​នយោបាយ​របស់​ចិន​តែងតែ​កសាង​ទំនាក់ទំនង​ជាមួយ​ប្រទេស​ក្រីក្រ​ដូចជា​កម្ពុជា តាមរយៈ​ផ្ដល់​ប្រាក់​កម្ចី​ច្រើន​លើសលប់​ដែល​អាច​គ្មាន​លទ្ធភាព​សង​ត្រឡប់​ទៅ​វិញ ជា​ថ្នូរ​ឱ្យ​ចិន​ប្រើប្រាស់​ជា​ឈ្នាន់​សម្រាប់​ពង្រីក​ឥទ្ធិពល​នៅ​កម្ពុជា។

អតីត​តំណាង​រាស្ត្រ​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ លោក អ៊ុំ សំអាន ប្រាប់​វិទ្យុអាស៊ីសេរី​ថា ទំនាក់ទំនង​កម្ពុជា និង​ចិន បច្ចុប្បន្ន​គឺ​មិន​មាន​តុល្យភាព​ក្នុង​ការ​ផ្ដល់​ផល​ប្រយោជន៍​ដល់​គ្នា​នោះ​ទេ។ លោក​សង្កត់​ធ្ងន់​ថា ទំនាក់ទំនង​កម្ពុជា និង​ចិន​សព្វថ្ងៃ​ចិន​ប្រៀប​ដូចជា​ចៅហ្វាយ ហើយ​នៅ​ពេល​កម្ពុជា​កាន់​តែ​ផុង​ខ្លួន​នឹង​បំណុល​ចិន​វ័ណ្ឌក​ដក​ខ្លួន​មិន​រួច ចិន​ក៏​អាច​ធ្វើ​អ្វីៗ​ស្រប​តាម​មហិច្ឆតា​របស់​ខ្លួន​ដូចជា​ការ​ដាក់​កងទ័ព​ឈរ​ជើង​នៅ​មូលដ្ឋាន​កងទ័ព​ជើង​ទឹក​សមុទ្រ​រាម​ជាដើម។

លោក អ៊ុំ សំអាន៖ «ពេល​ដែល​យើង​មាន​ទំនាក់ទំនង​ជាមួយ​ចិន​កាន់​តែ​ច្រើន យើង​ឃើញ​ថា អ្នកវិនិយោគទុន​ភាគច្រើន​ជា​អ្នកវិនិយោគទុន​ចិន អ្នកវិនិយោគទុន​ពី​លោក​ខាងលិច​មាន​តិច។ ចិន​មាន​អ្នកវិនិយោគទុន​នៅ​កម្ពុជា ៧០ភាគរយ។ ក្រុមហ៊ុន​ចិន​យើង​ដឹង​ហើយ​មក​បំផ្លិចបំផ្លាញ​ធនធាន​ធម្មជាតិ​រ៉ែ បង្កើត​ជា​ក្រុម​ម៉ាហ្វីយ៉ា (Mafia) ក្រុម​ចាប់​ជំរិត ក្រុម​លាង​លុយ ក្រុម​ដែល​បង្ខាំង​មនុស្ស​ឱ្យ​ឆបោក​តាម​អនឡាញ​ជាដើម។ មួយទៀត​នៅ​ពេល​ដែល​ចិន​មាន​ឥទ្ធិពល​នៅ​លើ​កម្ពុជា គឺ​កម្ពុជា​បាន​ដើរ​ប្រាស​ចាក​ពី​គោលការណ៍​ការ​គោរព​សិទ្ធិ​មនុស្ស លទ្ធិ​ប្រជាធិបតេយ្យ កម្ពុជា​បាន​រអិល​ចូល​ជា​ប្រទេស​ផ្ដាច់ការ​ដោយសារ​តែ​ចិន​ជា​ប្រទេស​កុម្មុយនិស្ត គឺ​អត់​ខ្វល់ខ្វាយ​ពី​ប្រជាធិបតេយ្យ​នោះ​ទេ»

វិទ្យុ​អាស៊ីសេរី​មិន​អាច​ទាក់ទង​អ្នកនាំពាក្យ​រដ្ឋសភា លោក ឡេង ប៉េងឡុង និង​តំណាង​ស្ថានទូត​ចិន​ប្រចាំ​កម្ពុជា ដើម្បី​ឆ្លើយតប​ជុំវិញ​រឿង​នេះ​បាន​ទេ នៅ​ថ្ងៃ​ទី២៤ ខែកញ្ញា។

ទំនាក់ទំនង​កម្ពុជា-ចិន​ឈាន​ដល់​កម្រិត​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​ដៃ​គូ​យុទ្ធសាស្ត្រ​គ្រប់​ជ្រុងជ្រោយ ហើយ​ប្រទេស​ទាំងពីរ​ប្ដេជ្ញា គាំទ្រ​នយោបាយ​ការ​ទូត​ដល់​គ្នា​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក​ក្នុង​ក្របខ័ណ្ឌ​តំបន់ និង​អន្តរជាតិ និង​កសាង​ជោគវាសនា​នៃ​ប្រទេស​ជាតិ​រួម​គ្នា ស្រប​តាម​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ ត្បូងពេជ្រ ដែល​បង្កើត​ឡើង​កាល​ពី​អំឡុង​ឆ្នាំ២០២២។ អ្នកឃ្លាំមើល​លើក​ឡើង​ថា ការណ៍​ដែល​កម្ពុជា​ប្រឹងប្រែង​បង្កើន​ទំនាក់ទំនង​ល្អ និង​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​ជាមួយ​ចិន​តែ​ម្ខាង នោះ​បង្ហាញ​ថា គោល​នយោបាយ​កម្ពុជា​លម្អៀង និង​ពឹង​ដង្ហើម​ចិន​កាន់​តែ​ខ្លាំង ដែល​ធ្វើ​ឱ្យ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ស្ថិត​ក្រោម​ឥទ្ធិពល​ចិន​ហើយ​ឈាន​ទៅ​រក​ការ​ដឹកនាំ​កាន់​តែ​ផ្ដាច់ការ៕

កំណត់​ចំណាំ​ចំពោះ​អ្នក​បញ្ចូល​មតិ​នៅ​ក្នុង​អត្ថបទ​នេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។

What Next?

Recent Articles