កន្ទុយ​បារី​មេទ័ពៈ តើ​ត្រូវ​ដុត​ចោល​ធ្វើ​អ្វី?

Thursday, 15 August 2013
សូរ សមយុទ្ធ
ភ្នំពេញ ប៉ុស្តិ៍

130815_02

លោក ​ហ៊ុន សែន និង​លោក​ស្រី ​ប៊ុន រានី នៅ​ពេល​ជូន​ដំណើរ​ព្រះ​មហា​ក្សត្រ​ទៅ​ប៉េ​កាំងកាល​​ពី​ថ្ងៃ​ចន្ទ​​​។ រូបថត ជីវ័ន

វា​ពិត​ជា លំបាក​ណាស់​សម្រាប់​មនុស្ស​ម្នាក់​ក្នុង​ការ​ឈប់​ជក់​បារី ពីព្រោះ​ពេល​ខ្លះ មនុស្ស​ម្នាក់​នោះ​ពិបាក​ពេល​គាត់​ជក់​នឹង​ស្លឹក​ល្ហុង​។ នៅ​ក្នុង​មន្ទីរ​ឃុំ​ឃាំង​គាត់​បាន​រក្សា​ទុក​នូវ​កន្ទុយ​បារី ដើម្បី​មូរ​ធ្វើ​បារី​ថ្មី​។ ទ្រឹស្តី​របស់​គាត់ គឺ​គាត់​តែង​តែ​បាន​ព្យាយាម​រក​អ្វី​មួយ​មក​ជក់ នៅ​ពេល​ខ្វះ​ខាត ដូច្នេះ ហេតុ​អ្វី​ក៏​ត្រូវ​បោះ​ចោល នូវ​កន្ទុយ​បារី​ដែល​ឈប់​ជក់​នោះ?

ពេល​នោះ​គឺ​ឆ្នាំ ១៩៧៨ ជា​អ្នក​ទោស នៅ​ក្នុង​គុក នៃ​ខេត្ត សុងបេ (Song Be) ប្រទេស វៀតណាម ក្នុង​ឋានៈ​ជា​មេ​បញ្ជាការ​ដែល​មាន​កូន​ទាហាន​ស្មោះ​ត្រង់​ចំនួន ៤ នាក់ តែ​ពេល​នេះ​គឺ ឆ្នាំ ២០១៣ នៃ​ប្រទេស​កម្ពុជា ក្នុង​នាម​ជា​អគ្គ​មេ​បញ្ជាការ​មាន​កងទ័ព​ជាង ១០ ម៉ឺន​នាក់ ជា​ឧត្តម​សេនីយ៍​ឯក​ផ្កាយ​មាស ៥ ផុត​លេខ ជា​អនុ​ប្រធាន​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា​ដ៏​មាន​អំណាច​ជា​នាយក​រដ្ឋ​មន្ត្រី​នៃ​ព្រះ​រាជាណាចក្រ​កម្ពុជា ក្នុង​បី​ទសវត្សរ៍ ស្មើ​នឹង​មួយ​ម៉ឺន​ប្រាំ​បួន​រយ​ហា​សិប​ថ្ងៃ​ជា​មេ​ដឹក​នាំ​ដ៏​យូរ​ជាង​គេ​នៅ តំបន់​អាស៊ី ជា​សម្តេច​អគ្គ​មហាសេនាបតី​តេជោ អំណាច​ស្មើ​មេឃ ជា​មេទ័ព​ដ៏​ខ្លាំង​ច្បាំង​ក្នុង ១០៥ សមរភូមិ ជា​យុវជន​ដ៏​ក្មេង​ជាង​គេ​អាយុ ២៦ ឆ្នាំ​ក្នុង​តំបន់​អាស៊ី​ក្លាយ​ជា​រដ្ឋ​មន្ត្រី​ការ​បរទេស​និង​នាយក​រដ្ឋ​មន្ត្រី​ដ៏​ក្មេង​ជាង​គេ​បំផុត ក្នុង​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​កម្ពុជា និង​តំបន់​ហើយ​ប្រហែល​ជា​ក្នុង​ពិភពលោក​ផង។ ទាំង​អស់​នេះ មិន​មែន​សុទ្ធ​តែ​អ្នក​ណា​ក៏​អាច​ធ្វើ​បាន​នោះ​ទេ។

ដូច​នេះ​បើ​ថា សន្សំ​កន្ទុយ​បារី​ដើម្បី​មូរ​ធ្វើ​បារី​ថ្មី​ទុក​ជក់​ទៀត​នោះ​គួរ​តែ​ដូរ មក​និយាយ​យ៉ាង​នេះ​វិញ​បើ​អាច គឺ​ឈប់​តែ​ម្តង តែ​បើ​មិន​អាច​យូរៗ​ជក់​ម្តង ហើយ​មិន​ជក់​ទាំង​កន្ទុយ​បារី ហើយ​ក៏​មិន​សន្សំ​កន្ទុយ​បារី​ទុក​ជក់​ទៀត​ដែរ ព្រោះ​វា​នាំ​ឲ្យ​ខូច​សុខភាព​ប៉ះពាល់​ជីវិត។

ប្រសិន​បើ​យក​រូបថត មួយ​សន្លឹក​កាល​ពី​ឆ្នាំ ១៩៧៩ មក​មើល តើ​ទីក្រុង​មួយ​នេះ មិន​មែន​ជា​ទីក្រុង​ខ្មោច​ទេ​ឬ? ហើយ​អ្វី​ដែល​កើត​ឡើង​ពេល​នេះ ស្ពាន​ផ្លូវ​ថ្នល់ សាលារៀន មន្ទីរពេទ្យ វត្តអារាម ហេដ្ឋា​រចនា​សម្ព័ន្ធ ទាំង​រឹង​ទាំង​ទន់ ក្នុង​នគរ​នេះ តើ​ទាំង​អស់​នេះ​មិន​មែន​ជា​ស្នាដៃ​របស់​ជន​ពិការ​ភ្នែក​ម្នាក់​នេះ​ទេ​ឬ?

តើ​ពេល​នេះ​ជា​ពេល​អី​ហើយ តើ​ថ្ងៃ​នេះ​ជា​ថ្ងៃ​អ្វី? នេះ​ជា​គុណ​មួយ​សំពៅ ចុះ​ហេតុអ្វី នៅ​មាន​មនុស្ស​ឲ្យ​យោបល់​ល្ងីល្ងឺ​ឲ្យ​សម្តេច​ប្រកាស​លទ្ធផល​ឈ្នះ​ឆ្នោត​មុន គ.ជ.ប.ឲ្យ​មេទ័ព​ដៃ​ដែក​ចល័ត​ទ័ព​ចូល​ទីក្រុង​នៅ​ក្រោយ ថ្ងៃ​បោះឆ្នោត ឲ្យ​បដិសេធ​នឹង​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​ក្នុង​ការ​បង្កើត​គណៈកម្មការ ស៊ើប​អង្កេត​ភាព​មិន​ប្រក្រតី​នៃ​ការ​បោះឆ្នោត ដែល​មាន​ការ​ចូល​រួម​ពី​អង្គការ​ជាតិ​អន្តរជាតិ និង​ការ​ឃ្លាំ​មើល​ពី​អង្គការ​សហ​ប្រជាជាតិ​ឲ្យ​នាយក​រដ្ឋ​មន្ត្រី កុំ​ចែក​អំណាច​ឲ្យ​គណបក្ស​សង្ក្រោះ​ជាតិ ទុក​ទាំង​សភា​ទុក​ទាំង​រដ្ឋាភិបាល​ជាដើម។

ម្នាក់ នេះ​បើ​មិន​មែន​ជា​ជន​បង្កប់​ទេ​ក៏​ជា​មេគ្រោះ​ដែរ ត្រូវ​កាត់​ក្បាល​ចោល ព្រោះ​ចង់​អូស​កូន​ទូក​តូច​មួយ​ចូល​ទៅ​ពន្លិច​សំពៅ​ធំ។

នៅ​យប់​ថ្ងៃ ទី ២០ ខែ មិថុនា ឆ្នាំ ១៩៧៧ ម៉ោង ៩ យប់ ទាហាន ៥ នាក់ ដែល​ថ្លើម​ធំ ហ៊ាន​ប្រឆាំង នឹង​អង្គការ​អាវ​ខ្មៅ ដែល​មាន​ទ័ពជាង ៧ ម៉ឺន​នាក់ បាន​ធ្វើ​ដំណើរ​ឆ្ពោះ​ទៅ វៀតណាម ដោយ​ដើរ​មួយ​ជំហាន​ម្តងៗ នៅ​លើ​ចម្ការ​មីន​ដែល​កប់​ដោយ​វៀតណាម​និង​ខ្មែរ​ក្រហម ចង់​ថយ​ក្រោយ​ខ្លាច​ទាហាន​ខ្មែរ​ក្រហម​បាញ់​សម្លាប់ ដើរ​បន្ត​ទៅ​មុខ ខ្លាច​ទាហាន​វៀតណាម​បាញ់​សម្លាប់ តែ​ពួក​គេ នៅ​តែ​សម្រេច​ចិត្ត​បន្ត​ដំណើរ​ដ៏​គ្រោះថ្នាក់ ដោយ​មេទ័ព​ម្នាក់​បាន​គិត​ក្នុង​ចិត្ត​ថា «បើ​ស្លាប់​ដោយ​ទាហាន​វៀតណាម បាញ់​សម្លាប់ វា​ប្រសើរ​ជាង​ស្លាប់​នៅ​ក្រោម​របប​ឃោរឃៅ​របស់​ខ្មែរ​ក្រហម»។

តើ​ហេតុ​អ្វី​ដឹង​ស្លាប់​ហើយ​នៅ​តែ​ទៅ​? តើ​នេះ​មិន​មែន​ដោយ​សារ​ទឹក​ចិត្ត​ស្នេហា​ជាតិ​មាតុភូមិ​ទេ​ឬ? នៅ​យប់ ថ្ងៃ​ទី២១ ខែ មិថុនា ឆ្នាំ ១៩៧៧ នៅ​ម៉ោង ២ រំលង​អធ្រាត្រ បន្ទាប់​ពី​បាន​ឆ្លង​ចូល​ក្នុង​ស្រុក ឡុកនិញ (LocNinh) នៃ​ខេត្ត សុងបេ (Song Be) មេទ័ព​ម្នាក់ និយាយ​ថា នៅ​ពេល​សម្រាក​ហូប​អាហារ​បន្តិច គាត់​បាន​ឃើញ​មនុស្ស​ទាំង​បួន​នាក់​ដែល​ទៅ​តាម​គាត់ កំពុង​តែ​យំ ហើយ​គាត់​ក៏​យំ​ដែរ​តែ​គាត់​ទៅ​ពួន​យំ​ម្នាក់​ឯង»។

ឆាវឆាវ​ថា «មនុស្ស​ម្នាក់​សូម្បី​តែ​ស្លាប់​ក៏​មិន​ខ្លាច ទេវតា​ក៏​ញញើត​គេ​ដែរ​»។ តើ​សម្តេច​ពិត​ជា​មិន​ដឹង​ថា ពេល​នេះ ប្រជា​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​រាប់​លាន​នាក់​ដែល​មិន​គាំទ្រ​លទ្ធផល​ឆ្នោត​ថ្ងៃ​ទី២៨ កក្កដា សូម្បី​តែ​ស្លាប់​ក៏​មិន​ខ្លាច​ដែរ​ទេ​ឬ? សត្វ​ក្អែក ក៏​មិន​ពេញ​ចិត្ត​នឹង​សម្បុរ​វា​ដែរ ខ្មៅ​ទាំង​អស់ តើ​សម្តេច​ពិត​ជា​មិន​ដឹង​ថា សូម្បី​តែ​ក្ងោក​ក៏​មាន​ចំណុច​អាក្រក់​របស់​វា​ដែល​គេ​មិន​ពេញ​ចិត្ត​ដែរ​ទេ​ឬ? ភ្លើង​ចិត្ត​រាស្ត្រ​ក្នុង​នគរ​បាន​ឆេះ​យ៉ាង​សន្ទោស​ន្ធៅ​យ៉ាង​ខ្លាំង​ទៅ​ហើយ តើ​គ្រាប់​កំាភ្លើង​របស់​សម្តេច​ពិត​ជា​អាច​ពន្លត់​ភ្លើង​រាស្ត្រ​មួយ​នគរ​បាន​មែន​ទេ? បើ​ឱន​ក្បាល​ឲ្យ​សម្តេច​កាប់ ក៏​ត្រូវ​កាប់​ប៉ុន្មាន​ថ្ងៃ​ដែរ​ទើប​អស់។

មនុស្ស​ជា​អ្នក​បង្កើត​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​បើ​អ៊ីចឹង​តើ​រឿង​អ្វី​ដែល​សម្តេច​ចង់​ឲ្យ​គេ​សរសេរ​នៅ​ក្នុង​ទំព័រ​បន្ទាប់​សម្រាប់​កូន​ខ្មែរ​ជំនាន់​ក្រោយ​? ទំព័រ ទី១ បាន​សរសេរ​ថា «សម្តេច ហ៊ុន សែន គឺ​ជា​មេ​ដឹក​នាំ​ដ៏​ខ្លាំង​របស់​កម្ពុជា បាន​រំដោះ​ប្រទេស​បង្កើត​នគរ​គ្រប់​គ្រង​អំណាច​បី​ទសវត្សរ៍ អភិវឌ្ឍ​គ្រប់​ទី​កន្លែង បាន​ចាប់​ត្រឡប់​នគរ​ខ្មោច ឲ្យ​ប្រែ​ទៅ​ជា​នគរ​ទេវតា…» បើ​អ៊ីចឹង​ទំព័រ ទី២ តើ​សម្តេច​ចង់​ឲ្យ​គេ​សរសេរ​ថា «…នៅ​ឆ្នាំ ២០១៣ សម្តេច​បាន​ប្រើ​ទ័ព​ឲ្យ​បាញ់​សម្លាប់​រាស្ត្រ​ខ្មែរ​រាប់​សែន​នាក់ ក្នុង​នគរ​ដោយ​គ្រាន់​តែ​ពួក​គេ​តវ៉ា​ចង់​បាន​យុត្តិធម៌ និង​ភាព​ត្រឹម​ត្រូវ​នៃ​ការ​បោះឆ្នោត​នីតិកាល ទី៥…?» ឬ​ក៏​សម្តេច​ចង់​ឲ្យ​គេ​សរសេរ​ថា «…ដោយ​សារ​តែ​តម្កល់​ប្រយោជន៍​ជាតិ មាតុភូមិ​ខ្មែរ​ជា​ធំ សម្រាប់​កូន​ចៅ​ខ្មែរ រាប់​ម៉ឺន​ជំនាន់​ទៅ​ក្រោយ​ទៀត​សម្តេច​បាន​ព្រម​បង្កើត​គណៈកម្មការ​ឯករាជ្យ​ស៊ើប​អង្កេត​ភាព​មិន​ប្រក្រតី​នៃ​ការ​បោះឆ្នោត​ថ្ងៃ​ទី២៨ កក្កដា ហើយ​បាន​ប្រគល់​អំណាច​សភា​ទាំង​មូល​ទៅ​ឲ្យ​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ រាស្រ្ត​ក្នុង​នគរ​ក៏​ស្ងប់​ចិត្ត​សម្តេច​ក៏​បាន​ដឹក​នាំ​នគរ​បាន​រាប់​ឆ្នាំ​បន្ត​ទៀត…» ខ្ញុំ​មាន​ជំនឿ​យ៉ាង​ម៉ុតមាំ​ថា សម្តេច​នឹង​រើស​យក​ទំព័រ ទី២ ដ៏​ល្អ​ជាង​គេ ជា​សម័យកាល​សន្តិភាព​ជាង​គេ​ជា​ពេល​នគរ​រុង​រឿង​ជាង​គេ ជា​ពេល​រាស្ត្រ​ខ្មែរ បាន​ក្តី​សុខ​ជាង​គេ​ជា​ពេល​មហា​គ្រួសារ​ខ្មែរ​មាន​សុភមង្គល​ជាង​គេ​។ តើ​នេះ​មិន​មែន​ជា​អ្វី​ដែល​សម្តេច​ចង់​ធ្វើ​ទេ​មែន​ទេ​? តើ​នេះ​មិន​មែន​ជា​អ្វី​ដែល​សម្តេច​ប៉ង​ប្រាថ្នា​ចង់​បាន​តាំង​ពី​ឈាន​ជើង​កាត់​ចម្ការ​មីន កាល​ពី​យប់​មួយ​នៅ​ឆ្នាំ ១៩៧៧ ទេ​ឬ?

ជា​ការ​ពិត​ណាស់ ប្រសិន​បើ​ព្រម​បង្កើត​គណៈកម្មការ​ស៊ើប​អង្កេត គឺ​មាន​ន័យ​ថា គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា ព្រម​ទទួល​ស្គាល់​រួច​ទៅ​ហើយ​ថា ការ​បោះឆ្នោត​គឺ​មាន​ភាព​មិន​ប្រក្រតី​មែន ប៉ុន្តែ​តើ​សម្តេច​ពិត​ជា​សុខ​ចិត្ត​បាន​តូច​ឲ្យ​រួច​ធំ​មែន​ទេ? តើ​សម្តេច​ពិត​ជា​មិន​សុខ​ចិត្ត​ចោល​កន្ទុយ​បារី​នឹង​ទេ​មែន​ទេ? ហើយ​តើ​សម្តេច​មិន​ដឹង​ឬ​ទេ​ថា ចង់​មិន​ចង់​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ ព្រម​ទទួល​លទ្ធផល​ឆ្នោត​នៅ​ក្នុង​ចិត្ត​បាត់​ទៅ​ហើយ​បើ​ទោះ​បី​មិន​មាន​ន័យ​ថា គេ​ព្រម​ទទួល​ថា ការ​បោះឆ្នោត​នេះ​យុត្តិធម៌​ក៏​ដោយ។

ដូច​នេះ​អ្វី​ដែល​គណបក្ស​ស​ង្គ្រោះ​ជាតិ​ចង់​ធ្វើ​បំផុត​ពេល​នេះ គឺ​ធ្វើ​ឲ្យ​រាស្ត្រ​ស្ងប់​ចិត្ត ឬ​ក៏​សម្តេច​យល់​ថា ឆេះ​ក៏​ឆេះ​ទៅ​មិន​មែន​ជា​រឿង​របស់​សម្តេច ទេ តែ​សម្តេច​ដឹង​ទេ​ថា វា​នឹង​ឆេះ​ដល់​ផ្ទះ​សម្តេច ហើយ​សូម្បី​តែ​សៀវភៅ​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​ទំព័រ ទី១ ដែល​ល្អ​ជាង​គេ ដែល​សម្តេច​បាន​សរសេរ​នោះ ក៏​ក្លាយ​ជា​ផេះ​ដែរ។

បន្ទាប់​មក​ទៀត តើ​សម្តេច​ពិត​ជា​មិន​ដឹង​ទេ​មែន​ទេ ថា​សភា​គឺ​ជា​បន្ទាយ​ចុង​ក្រោយ​ដែល​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​ស៊ូ​ដាច់​ក្បាល ក៏​មិន​ឲ្យ​បាត់បង់​ដែរ​? បើ​សម្តេច សុខ​ចិត្ត​ចោល​កន្ទុយ​បារី​ទី១ ទៅ​ហើយ ហេតុ​អ្វី​ក៏​សម្តេច​មិន​ទុក​បារី​ដើម​ទី២​ពាក់​កណ្តាល​ដើម ឲ្យ​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​ទៅ ព្រោះ​បើ​សម្តេច​ចង់​ជក់​ម្នាក់​ឯង​ទាំង​អស់​ក៏​មិន​បាន​ដែរ ហើយ​បើ​ដឹង​ថា មិន​បាន​ទៅ​ហើយ ហេតុ​អ្វី​ក៏​មិន​បង្ហាញ​គុណធម៌​ធំ តាំង​ពី​ដំបូង​តែ​ម្តង​ទៅ​? បើ​ដឹង​ថា សមរភូមិ​ចុង​ក្រោយ​ត្រូវ​ចាញ់​ទៅ​ហើយ​ហេតុ​អ្វី​នៅ​តែ​ចេញ​ទ័ព​ដឹក​ស្បៀង ទៅ​ធ្វើ​អ្វី​ទៀត? មេ​បញ្ជាការ ១០៥ សមរភូមិ ហេតុ​អ្វី​ក៏​ខ្ជី​ខ្ជា​យ៉ាង​នេះ? ចង់​ឈ្នះ​សមរភូមិ​មួយ​ឬ​ក៏​ចង់​ឈ្នះ​សង្គ្រាម​ទាំង​មូល​? ហើយ​សម្រាប់​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​វិញ ពេល​វេលា​ល្អ​បំផុត ពេល​ទេវតា​គឺ​ឆ្នាំ ២០១៨ មិន​មែន ២០១៣ មិន​មែន​ជា​ដាច់​ខាត ហើយ​នាំ​ទ័ព​ចូល​បន្ទាយ​វិញ​រួច​ធ្វើ​ការងារ​ប្រាំ​យ៉ាង នោះ​ប្រាំ​ឆ្នាំ​ក្រោយ​នឹង​ឈ្នះ​ដោយ​មិន​បាច់​ច្បាំង។

ក្នុង​នាម​ជា​យុវជន​កូន​អ្នក​ស្រែ​ម្នាក់ ក្នុង​នាម​ជា​កូន​សេនាជន​ភូមិ​ម្នាក់ ក្នុង​នាម​ជា​និស្សិត​ក្មេង​វត្ត​ម្នាក់ ខ្ញុំ​តែង​តែ​ស្រមៃ​ចង់​ក្លាយ​ជា​សេនាជន​នៃ​ជាតិ​មួយ​នេះ ក៏​ប៉ុន្តែ​ខ្ញុំ​ពិត​ជា​មិន​ចង់​ព្រាត់​កូន ព្រាត់​ប្រពន្ធ ព្រាត់​ញាតិ ព្រាត់​ផៅ ដើរ​កាត់​ចម្ការ​មីន ទៅ​សុំ​កាំភ្លើង​ពី​បរទេស​មក​សម្លាប់​ខ្មែរ ដូច​យុវជន​ម្នាក់ អាយុ ២៦ ដ៏​ក្លាហាន កាល​ពី​យប់​មួយ ក្នុង​ឆ្នាំ ១៩៧៧​នោះ​ទេ។ ពិត​ហើយ​ពេល​នោះ​គឺជា​កាលៈទេសៈ សង្គ្រាម ដែល​គ្មាន​ជម្រើស​ណា​ផ្សេង​ក្រៅ​ពី​បង្កើត​សង្គ្រាម ដើម្បី​ពន្លត់​សង្គ្រាម​នោះ​ទេ ហើយ​ប្រសិន​បើ​ដើម្បី​បាន​ក្លាយ​ជា​មេ​ដឹក​នាំ​ប្រទេស​មួយ​នេះ ដោយ​ត្រូវ​ឆ្លង​កាត់​វាសនា​ដូច​យុវជន​ម្នាក់​កាល​ពី​ឆ្នាំ ១៩៧៧​នោះ ខ្ញុំ​សុខ​ចិត្ត​ត្រឡប់​ទៅ​ជួយ​ធ្វើ​ស្រែ​ម្តាយ​ជរា ចិញ្ចឹម​គោ ឲ្យ​ចំណី​មាន់ លូក​ក្តាម ហូប​ខ្យង​ប្រសើរ​ជាង​លី​កាំភ្លើង ដែល​អ្នក​នយោបាយ​ចាស់ៗ ដូចជា ពួក​អ្នក​ដុត​ភ្លើង​សង្គ្រាម​ឲ្យ​ឆេះ​ឡើង។ ដុត​ធ្វើ​អ្វី?ដុត​ដើម្បី​អ្វី​?បើ​ដើម​ជ្រៃ​ដុះ​ពី​ឫស​តែ​មួយ ដុត​ធ្វើ​អ្វី​? ត្នោត​ផ្លែ​ចេញ​ពី​ដើម​តែ​មួយ​ដុត​ធ្វើ​អ្វី?

ដោយ សូរ សមយុទ្ធ និស្សិត​ក្មេង​វត្ត កូន​អ្នក​ស្រែ ពី​ខេត្ត កំពង់ឆ្នាំង

 

What Next?

Recent Articles

39 Responses to "កន្ទុយ​បារី​មេទ័ពៈ តើ​ត្រូវ​ដុត​ចោល​ធ្វើ​អ្វី?"

  1. Mao says:

    ពិតជាអ្នកនិពនុ្ធល្អមែន សូមសរសើរ

  2. ដឹងតើ...! says:

    សូមសរសើរនូវស្នាដៃសរសេររបស់លោក ខ្ញុំអានហើយមានអារម្មណ៏ ថាពលរដ្ឋខ្មែរគ្រប់រូបនរណាក៏ចង់បានសុខសន្តិភាពនិងការរស់នៅ ប្រ កបដោយភាពស្មើភាពគ្នាដែរ..សម្រាប់ខ្ញុំក៏ចង់ឃើញប្រទេសរបស់យើង មានសុខសន្តិភាពគេចផុតពីសង្គ្រាមប្រជាជនរស់នៅបានសេចកតីសុខដែរ ។

  3. Anonymous says:

    Oum Mara sold CCP land

  4. តាម៉ុក says:

    ពិតជាជក់ចិត្តមែន

  5. ដានី says:

    សូមសេសើរបងអ្នកសរសេរអស់ពីចិត្ត​ ក្នុងនាមខ្ញុំជាកូនខ្មែរមួយរូបខ្ញុំពិតជាចង់ឃើញប្រទេសយើងពោពេញដោយសន្តិភាពក្នុងលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យមួយពិតប្រាកដ គ្មានអំពើពុករលួយ គ្មានបក្សពួកនិយម និង ប្រព័ន្ធអប់រំគេទទួលស្គាល់ទូទាំងពិភពលោកមិនមែនស្គាល់តែក្នុងស្រុក ។

  6. Love Khmer says:

    good meaning

  7. u are right! good to see and reading .very interest.

  8. អរគុណសម្រាប់មានមតិដាស់តឿនថ្នាក់ដឹកនាំ និងសរសេរបានត្រឹមត្រូវតាមប្រវត្តិសាស្ត្រពិត

    តែពូគ្រាន់តែសូមអោយក្មួយមេត្តាគិតត្រឡប់ថយក្រោយបន្តិច ទាក់ទងរឿងយុត្តធម៌ ស្មើភាព ។

    ពូសូមសួរក្មួយថា នៅពេលក្មួយបោកគក់សំលៀកបំពាក់ តើក្មួយជ្រើសយកសំលៀកបំពាក់ ដែល​

    ប្រឡាក់ច្រើនបោកមុន ឬ ជ្រើសយកសំលៀកបំពាក់ ដែល​ ប្រឡាក់តិចមកបោកមុន? ទី ២ ​

    សូមសួរថាម្រាមដៃក្មួយមានចំនួន​​ ៥ ចុះហេតុអ៊ីបានជាក្មួយពាក់ចិញ្ចៀនលើម្រាមតែមួយ??

    សំណួរសួរថា តើយុត្តិធម៌នៅទីណា បើភាពអយុត្តិធម៌កើតលើខ្លួនឯង​មិនទាំងមាន​សម្ថភាព​

    ដោះស្រាយផងនោះ។

    ចូរក្មួយគិតឡើងវិញអំពីយោបល់របស់ក្មួយ !!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!

  9. Konkhmer says:

    សូមជូនយោបល់បន្តិច,
    ពួកកូនចៅ ហ៊ុន សែន និង មេរបស់វាកំពុងឆ្គួតនិងអំណាច, សប្បាយលើគំនរទុកប្រជារាស្រ្តរាប់លាន នាក់ ហើយពួកវា ប្រៀបដូចឆ្កែឆ្គួត ដើរខាំគេខាំឯងមុននឹងវាងាប់។ នេះបញ្ជាក់ថាបរាជយ័របស់ពួកវា កាន់តែខិតចូលមកដល់ហើយ…

    សូមផ្តាំទៅ លោក ហ៊ុន សែន និងបរិវារបស់វាផង ថាកំលាំងប្រជាពលរដ្ឋដែលងើបឡើងម្តងនេះដូចជា កំលាំងទឹកជំនន់ដ៏ខ្លាំងក្លា ទោះបីខំទប់យ៉ាងណាក៏មិនអាចទៅរួចដែរ។ ប្រជាពលរដ្ឋម្នាក់ៗកំពុងត្រៀមខ្លួនដើម្បីពលីជីវិត ដើម្បីប្តូរមកវិញ នូវប្រជាធិបតេយ្យពិតប្រាកដ ការគោរពសិទ្ធិមនុស្ស និងបូរណភាពទឹកដី​ និងភាពរុងរឿង សំរាប់កូនខ្មែរជំនាន់ក្រោយ។

    សូមបងប្អូនជនរួមជាតិទាំងអស់កុំភិតភយ័ចំពោះសកម្មភាពចលត័ទព័របស់ជនល្មោភអំណាច និងផ្តាច់ការ នេះវាគ្រាន់គំរាម និងបំបាក់ស្មារតីដល់ពួកយើងដើម្បីកុំឲ្យងើបឡើងប្រឆាំងនឹងពួកវា​ ហើយពួកវាប្រាកដជាមិនហ៊ានបាញ់សំលាប់ពួគយើងទេក្នុងខណៈពេលដែល អន្តរជាតិជាពិសេស UN, EU និង USAបានកំពុងតែតាមដានរាល់គ្រប់សកម្មភាពរបស់រដ្ឋាភិបាលចាំផ្ទះរបស់ អាមនុស្ស ហ៊ុន សែន។ សូមពួកយើងងាកមកមើលអតីតកាល របស ហ្កាដាហ្វី សាដាមហ៊ូសេន ដែលសំលាប់ប្រជាពលរដ្ឋខ្លួនឯង​ ទីបំផុត ស្លាប់ខ្លួនទាំងអស់ ហើយវាសនា របស់លោក ហ៊ុន សែន នឹង ដូចពួកទាំងអស់នោះ បើពួកវាហ៊ានសំលាប់ជនជាតិខ្មែរ…

  10. one khmer says:

    ត្រូវហើយពេលនេះគណបក្សប្រជាជនមិនទាន់បានត្រៀមខ្លួនសំរាប់ធ្វើជាអ្នកចាញ់នោះទេដូច្នេះ
    ការដែលគណបក្សសង្រ្គោះជាតិចង់ទាមទារយកឈ្នះនោះក៏មិនអាចទៅរួចដែរ។មធ្យោបាយដែល
    ល្អបំផុតគឺគណបក្សទាំងពីរអង្គុយចុះដើម្បីចចារគ្នារកដំណោះស្រាយបែងចែកតួរនាទីគ្នាធ្វើការ
    បំរើប្រទេសជាតិយើងសិន។ក្នុងដំណាក់កាល៥ឆ្នាំទៅមុខទៀតគណបក្សនយោបាយទាំងអស់ត្រូវ
    រាបចំឡើងវិញនូវគជបសារជាថ្មីនិងបង្កើតនូវលក្ខណ៏ចាំបាច់មួយចំនួនសំរាប់បណ្តាគណបក្សនយោបាយទាំងអស់ត្រូវតែគោរពនិងអនុវត្តតាមដើម្បីឲ្យដំណើរការបោះឆ្នោតនៅឆ្នាំ២០១៨មានភាព
    ត្រឹមត្រូវនិងយុត្តិធម៏និងគ្មានទំនាស់ដូចពេលនេះទៀត។

  11. ខ្មោចហ៊ុន នាង says:

    សូមសរសើរបងអ្នកសរសេរ​ ខ្ញុំសង្ឃឹមថាអត្ថបទមួយនេះនិងបានដល់កូនប្រុសឪពុក

    ហើយកូនកែខ្លួនទៅអត់ទាន់ហួសពេលទេកូន

  12. Sen-Gaddafi says:

    ខ្ញុំបានឮថាផែនការរបស់បក្សប្រជាជនគឺគេបានរៀបចំរួចរាល់អស់ហើយតាមជំហានៗហើយគេមិនខ្លាចនិងប្រើ រថគ្គ្រោះបើកកិនលើបាតុករបក្សសង្គ្រោះជាតិឲ្យស្លាប់បាត់រលត់សូន្យឈឹងនោះទេ។ សម្តេចបានចុះហត្ថលេខា រួចហើយថាត្រូវតែកំទេច នណាក៍ដោយឲ្យតែមានមតិផ្ទុយពីខ្លួនគឺជាខ្មាំងហើយត្រូវតែកំទេចនិងជីកទាំងឬស មិនខ្វល់ការរិះគន់ពីពិភពលលោកនោះទេយកម៉ាឈ្នះសិនព្រោះបើបណ្តោយឲ្យបក្សប្រឆាំងដណ្តើមអំណាចបាន នោះមិនថាឡើយតែហ៊ុនសែនម្នាក់នោះទេនិងត្រូវវេទនាសូម្បីតែក្រុមគ្រួសារសាច់ញាតិនិងអ្នកគាំទ្រហ៊ុនសែន មានតួនាទីធំៗសព្វថ្ងៃក៍វេទនាដែរ។ ដូច្នេះបក្សប្រជាជនមិនចង់វេទនាដោយសារតែគេយកទៅកាត់ទោសនោះទេ សុខចិត្តប្រយុទ្ធទាល់តែស្លាប់នៅលើសមរភូមិទើបអស់ចិត្ត។ ទោះជាយ៉ាងណាក៍ដោយឮថាយុវជនបក្សសង្គ្រោះ ជាតិកំពុងតែពុះកញ្ជ្រោលប្តូរថ្តាច់ជីវិតដើម្បីឲ្យប្រទេសគេមានសេរីភាពហើយបេះដូងពួកគេកំពុងតែរង់ចាំភ្លើង ខៀវឲ្យសញ្ញាតែប៉ុនណ្ណោះ បើប្រៀបធៀបទឹកចិត្តពួកគេទៅនិងឆ្នាំ១៩៩៧គឺខុសគ្នាទ្វេដងយុវជនឥឡូវមិនខ្លាច ស្លាប់ដូចកាលណោះទេ។ ឮសូរពីខាងកងទព័ដែរថាពួគេនិងមិនស្មគ័ស្មោះជាមួយហ៊ុនសែន១០០%នោះទេ គឺនៅពេលមានឪកាសនោះពួកគេនិងបែរកាណុងទៅបក្សប្រជាជនហើយមកចូលរួមជាមួយបក្សសង្គ្រោះជាតិ ហើយ ហើយឥឡូវហ៊ុនសែនក៍បានដឹងពីរឿងនេះដែរដោយចាត់ចែងភ្លៀៗឲ្យប្រមូលមេទ័ពមកស្បថថានិង ការពារក្រុមគ្រួរសារនាយករដ្ឋមន្ត្រីពេលថ្មីៗនេះ។

  13. លោក eclipse says:

    អោលោក សូរ សមយុទ្ធ អត្ថបទរបស់លោកមើលដាច់តែបក្សផ្កាប់មុខទេ ឃ្លាឃ្លោងប្រកបទៅដោយ ពាក្យមើលស្រាលញួសញ៉ុង បង្កហេតុនំអោយវឹកវរក្នុងសង្គម។ យកល្អបើចង់សរសេរអោយគេ កោតសសើរ សុំដើរសួរប្រជាទូទាំងនគរសិនមុននឹងយកមកចុះផ្សាយបើប្រជាផ្តល់មេដៃនោះទើបល្អ
    តែបើប្រជាផ្តល់មេក្ត ឈប់មកសេសេរនាំខូចប្រយោជន៏កាសែតគេទេ។ ប្រយ៏ត្នគេដេញក្បាលចោល។

  14. សារិកា says:

    អត្ថបទមានន័យពិរោះតាមបែបប្រលោមលោកនយបាយ។ប៉ុន្ដែសង្រ្គាមវាចេះតែចង់លងកម្ពុជា។
    ១)​លើកទីមួយនៅឆ្នាំ១៩៩៣ កាលនោះសម្ដេចឳពន្លត់បានម្ដង។តែផលវិបាកគឺអ្នកខ្លះមិនពេញចិត្ត ហើយលើកឡើងថាហេតុអ្វីមិនវៃគ្នាឲ្យឃើញស ខ្មៅទាន់អន្ដរជាតិនៅពេញស្រុក។ ចំពោះខ្ញុំ ខ្ញុំគាំទ្រសម្ដេចឳទាំងស្រុង។បើមានសង្រ្គាមតើអន្តរជាតិដែលមិនមែនជាទ័ពប្រយុទ្ធធ្វើអីបាន។ចូរមើលឧទាហរណ៏សង្រ្គាមនៅអីរាក់ នៅអាហ្គានិស្តាន ណាតូជាទ័ពប្រយុទ្ធផង គង់អូសបន្លាយមកដល់ពេលនេះ។
    ២)១៩៩៨ ហៀបនឹងផ្ទុះម្ដងទៀត។
    ៣)ឥឡូវស្ងប់ ស្ងាត់យ៉ាងចម្លែក ​ រឺមួយក៏ជាការស្ងប់ស្ងាត់មុនភ្លៀង។
    ៤)ឆ្នាំ២០១៨ បើគ្មានសង្រ្គាមក្នុងពេលឆ្នាំនេះ ក៏នឹងកើតមានក្នុងឆ្នាំ២០១៨។ តើបក្សមួយសុខចិត្តទទូលថាញ់ទេ? គេបានឆ្លើយម្តងទៅហើយក្នុងឆ្នាំ១៩៩៣ វៀលែងតែឆ្នាំ២០១៨គេដូរចម្លើយគេ។ លទ្ធភាពមូយទៀតគឺថា បើត្រូវគ្នា ត្រូវរៀបចំច្បាប់ឲ្យដកថយដោយរលូន កុំរុញឲ្យទ័លច្រក ត្រៀមលេងបទសំពៅថយ។​ព្រោះថាអ្នកណាក៏ឈ្នះ អ្នកណាក៏អាចចាញ់។​ម្តងគេ ម្តងយើង។

    ចេះឯង ឲ្យក្រែងចេះគេ។

  15. Reak says:

    I mostly agree with the above writer s’ idea. The true is the true, no matter how some people still cann’t accept the true, and pretend to ignore/not accept it for some reasons. History will judge this trend its self in the next century. What the most impress me in this text, is the reminde/flash back of Chao Chao, one of the greatest leader in the three kingdom period and a leader that inspire the whole chinese and Asia continent history, no matter how people accept with his act or not. I am sure too, that our PM had watched this drama serveral times as well, thus before making decision to play which game, he certainly selected one of the best advisor’s advice to him. Political s’game is depend on parties whom join the game. The reaction is flexible base on how other players’ strategy too. However, the objective of each player is to win the game ! the true Q is whom will win the game, Politician or Cambodian people ??

  16. ktn says:

    សម្រាប់អត្ថបទមួយនេះខ្ញុំពេញចិត្តណាស់។

  17. Siemreap says:

    សូរ សមយុទ្ធ! ​​ដ៏មិនពិត

    មនុស្សជាច្រើន​មិនជឿខ្ញុំថា​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិមិន​អាចគ្រប់គ្រង​រដ្ឋាភិបាលជាតិ​របស់យើងបាននោះទេ។ពួកគេជា​គណបក្សប្រឆាំង​ដ៏ល្អ​ប៉ុន្តែ​គឺជាគណបក្សកាន់អំណាច​មិន​ល្អ។ដោយសារតែ​ពួកគេមិនមាន​មេដឹកនាំ​ដ៏ឆ្លាត។ ផ្ទុយទៅវិញ​ពួកគេមាន​មេដឹកនាំ​ដ៏គួរ​ឱ្យខ្លាច។នៅក្នុង​អ្នកទាំងនោះ ក៏​មាន​លោកសូរ សមយុទ្ធ(ឈ្មោះ​ក្លែងក្លាយ)ផងដែរ។
    លោកក្លែងទិដ្ឋភាពប្រវត្តិសាស្រ្ត និងទិដ្ឋភាពនយោបាយ។

    លោកបាននិយាយថា”ក្នុង​នាម​ជា​យុវជន​កូន​អ្នក​ស្រែ​ម្នាក់ ក្នុង​នាម​ជា​កូន​សេនាជន​ភូមិ​ម្នាក់ ក្នុង​នាម​ជា​និស្សិត​ក្មេង​វត្ត​ម្នាក់ ខ្ញុំ​តែង​តែ​ស្រមៃ​ចង់​ក្លាយ​ជា​សេនាជន​នៃ​ជាតិ​មួយ​នេះ ក៏​ប៉ុន្តែ​ខ្ញុំ​ពិត​ជា​មិន​ចង់​ព្រាត់​កូន ព្រាត់​ប្រពន្ធ ព្រាត់​ញាតិ ព្រាត់​ផៅ ដើរ​កាត់​ចម្ការ​មីន ទៅ​សុំ​កាំភ្លើង​ពី​បរទេស​មក​សម្លាប់​ខ្មែរ ដូច​យុវជន​ម្នាក់ អាយុ ២៦ ដ៏​ក្លាហាន កាល​ពី​យប់​មួយ ក្នុង​ឆ្នាំ ១៩៧៧​នោះ​ទេ”។

    ប្រយោគ​ដែលខ្ញុំ​ចង់​កត់ចំណាំគឺ”ទៅ​សុំ​កាំភ្លើង​ពី​បរទេស​មក​សម្លាប់​ខ្មែរ ដូច​យុវជន​ម្នាក់ អាយុ ២៦ ដ៏​ក្លាហាន កាល​ពី​យប់​មួយ ក្នុង​ឆ្នាំ ១៩៧៧​នោះ​ទេ”។

    តើអ្វីទៅ​គឺជា ការ”ទៅ​សុំ​កាំភ្លើង​ពី​បរទេស​មក​សម្លាប់​ខ្មែរ”?

    ទោះបីជា​គោលបំណង​ណាមួយក៏ដោយ កងទ័ព​របស់ប្រទេសវៀតណាម​និងកងទ័ព​របស់លោកហ៊ុនសែនផ្ដួលរំលំរបបខ្មែរក្រហម បាន​ធ្វើឱ្យប្រជាជន​រាប់លាននាក់​នៅកម្ពុជា​អាច​មានជីវិត។​។លោក​ហ៊ាន​បដិសេធ​ការពិត​នេះ លោក​គួរឱ្យ​ខ្លាច​ពេក​ហើយ។
    តើ​ផ្ដួលរំលំ​របបខ្មែរក្រហម​នៅក្នុង​ឆ្នាំ 1979 គឺជា​កំហុស?​គឺជា ការ”ទៅ​សុំ​កាំភ្លើង​ពី​បរទេស​មក​សម្លាប់​ខ្មែរ”?
    អ្នកអាន​សូម​ឆ្លើយនឹងសំណួរ​នេះដោយ​ខ្លួនឯង​។

    លោកបាននិយាយថា”ពិត​ហើយ​ពេល​នោះ​គឺជា​កាលៈទេសៈ សង្គ្រាម ដែល​គ្មាន​ជម្រើស​ណា​ផ្សេង​ក្រៅ​ពី​បង្កើត​សង្គ្រាម ដើម្បី​ពន្លត់​សង្គ្រាម​នោះ​ទេ”

    ​សង្គ្រាមឆ្នាំ1978-1979មិនបាន​បង្កើត​ឡើងដោយ​លោក​ហ៊ុនសែននោះទេ។ សង្រ្គាម​បានបង្កើតឡើងដោយ​ជម្លាះ​រវាង​វៀតណាមនិង​ខ្មែរក្រហម​។
    លោក​ហ៊ាន​បដិសេធ​ការពិត​នេះ លោក​គួរឱ្យ​ខ្លាច​ពេក​ហើយ។

    លោកបាននិយាយថា”ប្រសិន​បើ​ដើម្បី​បាន​ក្លាយ​ជា​មេ​ដឹក​នាំ​ប្រទេស​មួយ​នេះ ដោយ​ត្រូវ​ឆ្លង​កាត់​វាសនា​ដូច​យុវជន​ម្នាក់​កាល​ពី​ឆ្នាំ ១៩៧៧​នោះ ខ្ញុំ​សុខ​ចិត្ត​ត្រឡប់​ទៅ​ជួយ​ធ្វើ​ស្រែ​ម្តាយ​ជរា ចិញ្ចឹម​គោ ឲ្យ​ចំណី​មាន់ លូក​ក្តាម ហូប​ខ្យង​ប្រសើរ​ជាង​លី​កាំភ្លើង”។

    ចំណុចនេះ​លោក​មិនចាំបាច់​ប្រាប់យើងនោះទេពីព្រោះតែលោក មិនបានលី​កាំភ្លើងឯណា លោក​បានរស់នៅបារាំង​ជាមួយនឹង​ក្រុមគ្រួសារ​របស់អ្នកនិង​បរិភោគ​ឆ្ងាញ់ឆ្ងាញ់។ប៉ុន្ដែ​លោក​មិនគួរ​មើលងាយ អ្នកលី​កាំភ្លើងសម័យនោះឡើយ។

    លោកបាននិយាយថា”មនុស្ស​ជា​អ្នក​បង្កើត​ប្រវត្តិសាស្ត្រ”។ជាការពិត​លោកកំពុងបង្កើត​ប្រវត្តិសាស្ត្រតាមអត្ថបទ​ខាងលើ។

    លោកបាននិយាយថា”ប្រគល់​អំណាច​សភា​ទាំង​មូល​ទៅ​ឲ្យ​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ”បន្ទាប់ពីនោះមកលោកបាននិយាយថា”​អ្វី​ដែល​គណបក្ស​ស​ង្គ្រោះ​ជាតិ​ចង់​ធ្វើ​បំផុត​ពេល​នេះ គឺ​ធ្វើ​ឲ្យ​រាស្ត្រ​ស្ងប់​ចិត្ត”។

    តើអ្នកចង់​ប្រាប់​ថា​ដែល​គណបក្ស​ស​ង្គ្រោះ​ជាតិ​ព្រមាន​ធ្វើ​បាតុកម្មគ្រាន់តែ​ចង់​ឲ្យ​រាស្ត្រ​ស្ងប់​ចិត្ត???

    ហើយចង់​ប្រាប់​ថា​លោក​ចង់​បាន​អាសនៈ​ប្រធាន​រដ្ឋសភាជាតិ? ការពិត​លោក​មិនគួរ​សរសេរ​នៅលើ​កាសែតនោះទេ។អ្នកអាន​សើច​លោក។លោក​មិនចេះធ្វើ​នយោបាយសោះតែ​ម្តង។55 អាសនៈនោះ​ខ្មោច​ឱ្យ​ទេដឹង?

    លោក​មិនអាចធ្វើប្រធាន​រដ្ឋសភាជាតិបាននោះទេពីព្រោះតែពួកគេ​អាចផ្ដួលលោក​ពី​កៅអី​នៅពេលដែល​គេចង់រួចហើយ លោក​មិនអាច​ផ្ដួលគេ​វិញបាន។

    វា​គឺជា​មូលហេតុដែលសម្តេចក្រុមព្រះលាលែងពីតំណែង។

    នៅពេលដែល​លោក​ធ្លាក់ចុះ​ពីតំណែង រួចហើយ​លោក​ស្រែក រាស្ត្រ​គិតថាលោកស្រែកពីព្រោះតែតំណែង។

  18. Anonymous says:

    Nice writing :)

  19. Takeo says:

    Good, I like that.

  20. A Cheat's grand father says:

    Great author. I would appreciate to continue other paragraph.

  21. pingpong says:

    ក្នុងកាលៈទេសៈនេះ តើលោកសមរង្សីគួរចូលស្រុកឬទេ? តើចូលមកដើម្បីអ្វី?ចរចារឬបាតុកម្ម?
    ១. បើលោកសមរង្សីចូលមកដើម្បីចរចារជាមួយលោកហ៊ុន សែន គឺចូលមកក៍មិនថ្មីដែរ!!
    ២. បើចូលមកគ្មានគោលបំណងដើម្បីចរចារនិងដើម្បីបាតុកម្មគឺមិនគួរទាល់តែសោះ ។ លោកសមរង្សីគួរនៅក្រៅប្រទេសសិន។ អ្នកទទួលបន្ទុកដឹកនាំបាតុកម្មគឺលោកកឹមសុខាតែម្នាក់គឺគ្រប់គ្រាន់ហើយ។
    ៣. តើហេតុអ្វីបានជាលោកសមរង្សីដាច់ខាតនៅខាងក្រៅ ពីព្រោះនៅពេលបាតុកម្មកើតឡើងភ្លាម ក្រុមលោកហ៊ុន សែននឹងផ្តាច់ផ្លូវចូលក្រុង ផ្តាច់ប្រព័ន្ធទូរសព្ទ ផ្តាច់អ៊ិនធ័ណែត និងចាប់ចងភ្លាមដែរ។ នៅពេលដែលបក្ខពួកលោកហ៊ុន សែនចាប់ផ្តើមបង្រ្កាបបាតុករភ្លាម លោកសមរង្សីនៅក្រៅប្រទេសត្រូវបង្កើតក្រុមប្រឹក្សាសង្រ្គោះជាតិភ្លាម រួចប្តឹងអង្កការសហប្រជាជាតិ និងអំពាវនាវអោយដាក់ទណ្ឌកម្ម។ ចំណែកនៅក្នុងប្រទេសត្រូវប្រឹងប្រែងតស៊ូប្រឆាំងនឹងបក្ខពួកលោកហ៊ុន សែន។
    ៤. នៅពេលបាតុកម្មកើតភ្លាម ក្រុមលោកហ៊ុនសែននឹងអនុវត្តឃុំឃាំងមេដឹកនាំសង្រ្គោះជាតិនៅក្នុងផ្ទះភ្លាមដែរ បូករួមទាំងផ្តាចប្រព័ន្ធទំនាក់ទំនងនោះ ក្រុមបាតុករទាំងអស់និងនៅឯកោរគ្មានទីពឹង។ ទន្ទឹមនេះពួកលោកហ៊ុន សែនប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធពត៌មានរបស់ខ្លួន ផ្សាយថា ពួកបាតុករព្រមចុះចាញ់ និងគណៈបក្សសង្រ្គោះជាតិបែកបាក់ព្រមចុះចូលរួមជាមួយពួកលោកហ៊ុន សែនដែរ។
    ៥. បើគ្មានអង្កការនៃក្រុមប្រឹក្សាសង្រ្គោះជាតិនៅខាងក្រៅទេ តើអន្តរជាតិទទួលជួយអ្នកណានិងអាចកៀបបក្ខពួកលោកហ៊ុន សៃនរបៀប នៅខណៈក្រុមបាតុករទូទាំងប្រទេសត្រូវបក្ខពួកលោកហ៊ុន សេនកាត់ជាកង់ៗ ឬបំបែកជាក្រុមតួចៗនះ????? ដោយផ្តាច់ផ្លួវ ប្រព័ន្ធទំនាក់ទំនង និងឃុំឃាំងពួកមេដឹកនាំនៅតែក្នុងផ្ទះ មិនអាចទំនាក់ទំនងគ្នាបាន។

  22. Spirit of Imperial Khmer says:

    មិនមែនជំឈោះខ្មែរនិងខ្មែរទេគឺវាសុទ្ធនយោបាយយួន
    អួតសុទ្ទតែរំដោះឫសង្គ្រោះសុទ្ធតែឆាកល្ខោនយួនទាំងអស់
    សំលាប់ក៏យួនសង្គ្រោះក៏យួនឯខ្មែរក្រហមក្តីហ៊ុនសែនក្តីរួមទាំងស៊ីហនុផង
    ក៏អ្នកបំរើយួនហាណូយទាំអអស់មិនបាច់អួតទេ។

  23. KHMER KRAO SROK says:

    yes, Great comment. But this time is different from year 1978. Mr samrainsy escape from his motherland to France cause from Hun sen. so this is a time we talk about LAW and Democracy. HUN SEN DONT LIKE POL POT REGIME 100% [ WHY HIS ESCAPE TO HIS ENEMY V-N???].
    SAM RAINSY DONT LIKE HUN SEN REGIME 100% [WHY HIS ESCAPE FROM HIS OPPOSITION PARTY= HUN SEN HAND???].

  24. ម៉ែនសូក says:

    នេះ​ជា​គុណ​មួយ​សំពៅ ចុះ​ហេតុអ្វី នៅ​មាន​មនុស្ស​ឲ្យ​យោបល់​ល្ងីល្ងឺ​ឲ្យ​សម្តេច​ប្រកាស​លទ្ធផល​ឈ្នះ​ឆ្នោត​មុន គ.ជ.ប.ឲ្យ​មេទ័ព​ដៃ​ដែក​ចល័ត​ទ័ព​ចូល​ទីក្រុង​នៅ​ក្រោយ ថ្ងៃ​បោះឆ្នោត ឲ្យ​បដិសេធ​នឹង​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​ក្នុង​ការ​បង្កើត​គណៈកម្មការ ស៊ើប​អង្កេត​ភាព​មិន​ប្រក្រតី​នៃ​ការ​បោះឆ្នោត ដែល​មាន​ការ​ចូល​រួម​ពី​អង្គការ​ជាតិ​អន្តរជាតិ និង​ការ​ឃ្លាំ​មើល​ពី​អង្គការ​សហ​ប្រជាជាតិ​ឲ្យ​នាយក​រដ្ឋ​មន្ត្រី កុំ​ចែក​អំណាច​ឲ្យ​គណបក្ស​សង្ក្រោះ​ជាតិ ទុក​ទាំង​សភា​ទុក​ទាំង​រដ្ឋាភិបាល​ជាដើម។
    ម្នាក់ នេះ​បើ​មិន​មែន​ជា​ជន​បង្កប់​ទេ​ក៏​ជា​មេគ្រោះ​ដែរ ត្រូវ​កាត់​ក្បាល​ចោល ព្រោះ​ចង់​អូស​កូន​ទូក​តូច​មួយ​ចូល​ទៅ​ពន្លិច​សំពៅ​ធំ។
    ________________________________________________________________
    ហាស ហាស ហាស ហាស ហាស ហាស ហាស អានទៅពូ ហ៊ុន សែន អាមាត្យពូឯងឱ្យយោបល់កំពុងនាំខ្លួនពូឯងធ្លាក់នរកអាវចីយ៍ហើយ
    នេះគេហៅថាឆ្លាតមួយជាតិ សែនល្ងង់ខ្លៅតាមអាមាត្យមួយពេល !!

  25. ប្រជាជនខ្មែរ says:

    ឆាវឆាវ​ថា «មនុស្ស​ម្នាក់​សូម្បី​តែ​ស្លាប់​ក៏​មិន​ខ្លាច ទេវតា​ក៏​ញញើត​គេ​ដែរ​»។ តើ​សម្តេច​ពិត​ជា​មិន​ដឹង​ថា ពេល​នេះ ប្រជា​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​រាប់​លាន​នាក់​ដែល​មិន​គាំទ្រ​លទ្ធផល​ឆ្នោត​ថ្ងៃ​ទី២៨ កក្កដា សូម្បី​តែ​ស្លាប់​ក៏​មិន​ខ្លាច​ដែរ​ទេ​ឬ?
    *******
    បើប្រទេសខ្មែរ នៅតែមានមេដឹកនាំ មន្រ្តីឃោរឃៅព្រៃផ្សៃ អយុត្តិធម៏ថោកទាប
    ប្រជាជនខ្មែរសូមផ្ដាំថា៖ (រស់នៅមិនសប្បាយ ស្លាប់ទៅគ្មានអ្វីគួរឱ្យសោកស្ដាយទេ !)

  26. Kmeng Peal says:

    នឹករឿងបែងចែកអំណាច ចេះតែព្រឺខ្លួនព្រោះវាមានដានម្តងមកហើយជាមួយហ្វុងស៊ុនប៉ិច។ហ៊្វុនស៊ុនប៉ិចរលាយក៏ដោយសារ
    ចែកអំណាចជាមួយអុងឡូវតេជោដែរ។ពេលនេះបើសង្រ្គោះជាតិហ៊ានបែងចែក សង្រ្គោះជាតិនឹងរលាយនៅពេលណាមួយមិនខាន។
    ខ្ញុំមិនដឹងថាត្រូវដោះស្រាយយ៉ាងណាទេ ស្រេចអ្នកនយោបាយចុះគ្រាន់ចង់រំលឹកនូវអ្វីដែលកើតមានឡើងនាពេលមុន។នរណាក៏ដឹងដែរអុងឡូវតេជោជាមនុស្សធនណា
    ដូច្នេះគួធ្វើក្រោលមុន មុនទៅទិញគោ។

  27. i says:

    Travail avec hun sen est la meme chose que avec les voiyoux et les bangues de mafia, il est un criminel non repentis, fait attention toute les secondes de vos respirations bonne change pour le cnrp.

  28. Reak says:

    I mostly agree with the above writer s’ idea. The true is the true, no matter how some people still cann’t accept the true, and pretend to ignore/not accept it for some reasons. History will judge this trend its self in the next century. What the most impress me in this text, is the reminde/flash back of Chao Chao, one of the greatest leader in the three kingdom period and a leader that inspire the whole Chinese and Asia Continent history, no matter how people accept with his act or not. I am sure too, that our PM had watched this drama serveral times as well, thus before making decision to play which game, he certainly selected one of the best senarios advisor’s advice to him. Political s’game is depend on parties whom join the game. The reaction is flexible base on how other players’ strategy too. However, the objective of each player is to win the game ! the true Q is whom will win the game, Politician or Cambodian People ?? the last Q that the writer asked is exactly the same as brother of Emperer Chao Pi raised in his poem of the drama.

  29. FML says:

    Pingpong’s ideal perfectly well that Sam Rainsy should be in the U.S. looking for help
    to Kem Sokha rather than be in the trap inside the country. If they both inside the trap,
    there is nobody can get help from the UN on time. So that Sam Rainsy should be working
    with the United Nation outside the Cambodia, to help to inside the country when the situation become worse.

  30. Rose says:

    Looking back to the past of 30 years, PM walked along horrible roads. CPP made mistakes in our history on appointed him as PM too long. No body advises him on using of armies after election but his decision this time makes him step down through people powers. No body dies for him but people dies because of him. As uneducated person and limited knowledges, PM learned from his exercises. He don’t know what is rigth or wrong. His character can not and will not have good men around him. From now on, he has no time to change his men. People will not support him either.

  31. siwatha says:

    He pretend to play soft and try to win back people’s heart…It’s not going to work, people lose faith and have enough for this guy..cheating and manipulating..them!

  32. ចែនសោ says:

    បើនិយាយឱ្យចំ មនុស្សក្រយ៉ៅថោកវាប្រាកដជាចូលចិត្តណាស់ខាងអំពើអាក្រក់
    វាឌូតរកនិងស្ដាប់តែអ្នកឱ្យយោបល់ខាងផ្លូវអាក្រក់បំផ្លាញជាតិ កាប់សម្លាប់ប្រជាជននិង លួចប្លន់តែប៉ុណ្ណោះ!
    ចំណែកអ្នកដែលឱ្យយោបល់ល្អៗសម្រាប់ធ្វើឱ្យជាតិរីកចំរើន ប្រជាជនស្រឡាញ់គាំទ្រវាតែងតែធុញទ្រាន់មិនចង់ស្ដាប់ទេ!!
    ដល់ពេលប្រជាជនអស់ជំនឿទុកចិត្តធាក់ក្បាលចោល ក៍តាំងចងគំនុំប្រើប្រាស់កងទ័ពវាយបង្រ្កាបគេឯង
    វាគិតថានេះជាមធ្យោបាយល្អសម្រាប់ខ្លួនវា ប៉ុន្តែវានៅតែល្ងង់ខ្លៅមិនដឹងថាកងទ័ពទាំងអស់នោះជាកូនចៅរបស់អ្នកណា ?
    តើមានទាហានណាខ្លះដែលសុខចិត្តស្មោះត្រង់ចំពោះចៅហ្វាយនាយឃោរឃៅ ហើយទៅបាញ់ កាប់ចាក់សម្លាប់ឪពុកម្ដាយបងប្អូនសាច់ញាតិខ្លួននោះ?
    ហ៊ុន សែន គួរចេះសួរខ្លួនឯងថា តើគាត់បានធ្វើជានាយករដ្ឋមន្រ្តីចង់ឱ្យក្រុមគ្រួសារគាត់ស្លាប់ដាច់ពូជទេ?
    ដូចនេះគាត់ក៍ត្រូវតែដឹងចម្លើយកូនទាហានគាត់ដែរ ថាតើគេចូលធ្វើទាហានបំរើជាតិចង់សម្លាប់ឪពុកម្ដាយបងប្អូនសាច់ញាតិគេឬ?

  33. siwatha says:

    Mr. Hun Sen must step down and he can help support Mr. Sam Rainsy from the back stage…just the rest of the world do…….let people have their turn!

  34. siwatha says:

    Mr. Hun Sen must step down and he can help support Mr. Sam Rainsy from the back stage…just like the rest of the world do…….let people have their turn!

  35. khmer says:

    Gooooooooood idea

  36. Lièvre says:

    J’ai vu que l’auteur du texte a une haute éducation que j’ai pu le féliciter. Mais je ne suis tout à fait d’accord avec son avis. Le commentateur SIEMREAP a bien répondu des intentions de l’auteur. Je n’ai rien à faire d’autres commentaires.

  37. Spirit of Empire Khmer​ Moho Nokor says:

    ឧកាសដ្ខានចភុម្មដ្ខា ព្រហ្មាឥន្ទ្រាយមរាជា មហាឥសីឥសីទេវានាគា មហិទ្ធីកាបុញ្ញំនោអនុមោទន្តុ សព្វមនុស្សបាបំក្បត់
    ជាតិសាសនា ទឹកដិមហានគរវិនាស្សន្តិអន្តរាយោអសេ្សតោ។
    សូមប្រជាពលរដ្ខខ្មែរអ្នកស្នេហាជាតិសូត្រទាំងអស់គ្នាពួកមនុស្សក្បត់ជាតិនិងវិនាសចុះនរកជារៀងរហូត!!!

  38. បរកែវ- រតនៈគិរី says:

    នៅលើលោកនេះ គ្មានទេយុត្តិធម៌!!! សូមកុំឆ្ងល់! អ្នកណាធំអ្នកនិងថា អាតូចតវ៉ាអាធំធាក់!

    អារុក្ខអារក្សអ្នកតាម្ចាស់ស្រុកបរកែវបានមកពន្យល់សប្តពួកយើងថា អ្នកធំមានអំណាច មិនអាចឲ្យ

    ការចាញ់ឆ្នោតនេះទៅភាគីដែលឈ្នះឆ្នោតបានជាដាច់ខាត ព្រោះថាលោកអ្នកធំនេះកំពុងនៅជាប់

    ជំពាក់កិច្ចសន្យារំជើបរំជួលក្នុងប្រទេសមួយនេះជាមួយប្រទេសជិតខាង។ ដោយសាររឿងនេះទើប

    ចេះតែបង្វែរទឹស។ ដូចនេះសូមបណ្តាមិត្តរួមពូជសាសន៍កុំទាន់កញ្ជ្រោលបោលខ្លាំងពេក រង់ចាំ

    ពួកគេរកតំណោះស្រាយផ្ទៃក្នុងរួចសិន។ លោកតាម្ចាស់ស្រុកខ្សឹបប្រាប់ថាជំនួយ

    ត្រូវតែមានចំណង​ និងចំណងនេះហើយដែលធ្វើឲ្យដំណើរការបោះ ឆ្នោត និង​លទ្ធផលនៃការ

    បោះឆ្នោតនេះមិនធម្មតា និងសូមទ្រឹងមួយរយៈពេលសិនចុះ។ រង់ចាំមានការចរចារដោយ

    សម្ងាត់រវាងភាគីខ្មែរនិងខ្មែរ។

    យើងចង់ចូលព្រៃបានលុះត្រាណាតែយើងហ៊ានអារសាច់បោះឲ្យខ្លាស៊ីមួយដុំនោះចុះ។

    នេះហើយដំណោះស្រាយដោយសន្តិវិធី ។ បន្ទាប់មករដ្ឋត្រូវតែមានក្រុមអ្នកស្នេហាជាតិ អ្នកចេះ

    អ្នកគិតពីផលប្រយោជន៍ជាតិ មិនមែនយកអ្នកតំណាងរាស្ត្រនៅក្នុងរដ្ឋសភាដូចសព្វថ្ងៃនេះមក

    ធ្វើការទៀតទេ។ ព្រោះថាពួកអស់លោកនេះ គឺជាពួកគ្រាន់តែមានប្រវត្តចេញមកពីជំនាន់ខ្មែរក្រ

    ហមប៉ុណ្ណោះ ។ ដូចនេះពួកនេះចង់ធ្វើធំវាយឬកបង្អួតប្រជាជនខ្មែរតែប៉ុណ្ណោះ បើពីរបៀបដឹកនាំ

    របៀបគ្រប់គ្រង របៀបធ្វើឲ្យប្រទេសមានសាមគ្គីភាព ភាពស្រឡាញ់គ្នា សណ្ដោសគ្នា ជួយគ្នា

    ការពារគ្នាដែលជាពូជសាសន៍ដូចគ្នា គឺគ្មានឡើយ ឲ្យតែជនបរទេសឲ្យលុយ ឲ្យសំណូក បញ្ជោរ

    គឺសុខចិត្តផ្ដល់ដី ផ្តល់ទីកន្លែង ចេញបណ័ ឲ្យគេមករស់នៅលើទឹកដីខ្មែរយើងបានយ៉ាងស្រួល

    ដោយមិនគិតអំពីផលប៉ះពាល់ដល់ជីវភាពនិងការរស់នៅរបស់ប្រជាជនខ្លួនឯងឡើយ។

    យើងនិយាយមិនពិរោះទេ ប៉ុន្តែគិតថាជនរួមជាតិអាចយល់ ហើយដឹងច្បាស់អំពីស្ថានការណ៍

    ក្រោយពីបានគិតនិងពិចារណានៅលើសំណេររបស់យើង។ យើងចង់និយាយនិងពន្យល់លំអិត

    ឲ្យបានច្រើនថែមទៀតដើម្បីឲ្យបាន បានធូរស្បោយពីភាពតានតឹង

    ព្រោះថាអ្វីៗវានឹងប្រព្រឹត្តទៅល្អប្រសើរនាពេលខាងមុខនេះ ហើយជនរួមជាតិពិតជាពេញចិត្ត

    មិនខាននូវអ្វីដែលបងប្អូនជនរួមជាតិចង់បាន។

  39. i says:

    hun sen tiens le pouvoir dans sa main toujour confortable jusqu a ce jour, a partir de ce mandat ces pouvoirs trensforment un boul de feu broulle doucement et de plus en plus fort chaque jours ses temp sont compte bonne route……