បន្ទាយមានជ័យៈ វាលស្រែពណ៌ខៀវខ្ចី ក្នុងស្រុកភ្នំស្រុក ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ បានជះពន្លឺព្រាកៗ តាមកម្លាំងខ្យល់បោកបក់ នៅពេលថ្ងៃត្រង់។ នៅក្នុងខែវិច្ឆិកា ដីដ៏មានជីវជាតិតំបន់នេះ នឹងក្លាយជាវាលស្រែពណ៌មាសដ៏ធំល្វឹងល្វើយ។
Monday, 20 August 2012
ម៉ៃ ទិត្យថារ៉ា និង Bridget Di Certo
ភ្នំពេញ ប៉ុស្តិ៍

បឹងត្រពាំងថ្មដ៏ធំល្វឹងល្វើយនេះ ត្រូវបានស្ថាបនាដោយពលរដ្ឋខ្មែរក្នុងសម័យខ្មែរក្រហម។ រូបថត ហេង ជីវ័ន
ប៉ុន្តែ ការផលិតស្រូវក្នុងតំបន់នៃប្រទេសកម្ពុជានេះ មិនសុទ្ធតែទទួលផលជាទីគាប់ចិត្តនិងជោគជ័យឡើយ។ កង្វះប្រព័ន្ធធារាសាស្រ្ត បានបណ្តាលឲ្យប្រជាជនពឹងផ្អែកលើទឹកភ្លៀងនារដូវវស្សាដែលជា រដូវពិបាកនឹងព្យាករ។
ប៉ុន្តែ ទោះជាយ៉ាងណា ការកសាងទំនប់ត្រពាំងថ្ម និងប្រព័ន្ធប្រឡាយដ៏ធំនេះ បានផ្លាស់ប្តូរការធ្វើកសិកម្មនៅក្នុងតំបន់នេះដែលអាចផ្គត់ផ្គង់ទឹកមួយឆ្នាំពេញបរិបូរណ៍។
ការកសាងទំនប់ទំហំ ជាង១០គីឡូម៉ែត្រការ៉េនេះ អាចនឹងចំណាយប្រាក់រាប់ម៉ឺនដុល្លារសហរដ្ឋអាមេរិក ប្រសិនគេធ្វើការសាងសង់ក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ននេះ ប៉ុន្តែ ពីអំឡុងចុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៧០ ការចំណាយសម្រាប់ទំនប់នេះ មិនមែនជាសាច់ប្រាក់សុទ្ធឬក៏ប្រាក់ដុល្លារទេ តែគឺការចំណាយអាយុជីវិតមនុស្ស។ខណៈដែលកំពុងរៀបចំដាក់មង នៅមាត់ទំនប់ លោក ហេង ម៉េង អាយុ ៣៤ឆ្នាំ បានថ្លែងថា ៖ «អាជ្ញាធរតែងតែរៀបចំពិធីជារៀងរាល់ឆ្នាំ ជាពិសេស ក្នុងពេលរៀបចំបុណ្យអុំទូក ដើម្បីគោរពដល់វិញ្ញាណក្ខន្ធជនរងគ្រោះដែលស្លាប់ក្នុងអំឡុងពេល កេណ្ឌមនុស្សទាំងបង្ខំមកលើកទំនប់នោះ»។
ខ្មែរក្រហមបានចាប់ផ្តើមផែនការកសិកម្មមួយ សម្រាប់សហករណ៍ទូទាំងប្រទេស ត្រូវផលិតស្រូវឲ្យបាន ៣ តោន ក្នុងមួយហិកតា ហើយមានគំនិតបង្កើតប្រព័ន្ធធារាសាស្រ្ត ដើម្បីគាំទ្រដល់ផែនការផលិតនេះ។
ដោយយោងលើទំហំដ៏មហិមារបស់ទំនប់ ធៀបនឹងទាសកររាប់ម៉ឺននាក់ ដែលធ្វើការទាំងបាក់កម្លាំង និងហូបចុកមិនគ្រប់គ្រាន់និងប្រើឧបករណ៍ហត្ថកម្ម ដើម្បីសាងសង់ទំនប់ដ៏ល្វឹងល្វើយនោះ លោក ហេង ម៉េង បាននិយាយថា៖ «ឪពុកម្តាយរបស់ខ្ញុំបានប្រាប់ខ្ញុំថា ក្នុងអំឡុងរបបខ្មែរក្រហម មានមនុស្សជាច្រើនដែលមកធ្វើការសាងសង់ទំនប់នេះ។ គាត់ថា ហ្វូងមនុស្សមើលទៅដូចស្រមោច ដែលមកលើកទំនប់នៅទីនេះ»។ លោកបានបន្ថែមថា៖ «នេះជាទីកន្លែងដ៏សោកសៅមួយ ប៉ុន្តែ ឥឡូវវាជារមណីយដ្ឋានទេសចរណ៍ទាក់ទាញដ៏ធំ»។
នៅក្បែរនោះ ក្រុមយុវជនបានប្រមូលផ្តុំគ្នានៅអែបមាត់ទឹក និងនៅភោជនីយដ្ឋានមានលក្ខណៈទេសចរណ៍។
អ្នកស្រី អ៊ូ ផាវ អាយុ ៥៧ ឆ្នាំ ធ្លាប់ធ្វើជាកងចល័តដែលបានមកលើកទំនប់នេះ ក្នុងអំឡុងរបបខ្មែរក្រហម ឥឡូវនេះ គាត់បានមកធ្វើការក្នុងហាងលក់ម្ហូបអាហារមួយនៅមាត់អាងទឹកត្រពាំងថ្មនេះ។
ខណៈ លក់មាន់អាំងក្នុងតម្លៃ ៥ដុល្លារទៅឲ្យក្រុមយុវជន អ្នកស្រី អ៊ូ ផាវ បានសើច ហើយស្រដីថា៖ «យើងខិតខំធ្វើការ ប៉ុន្តែយើងគ្មានម្ហូបអាហារគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ហូបទេ វាមិនដូចសព្វថ្ងៃនេះឡើយ។ ខ្ញុំអាចហូបអ្វីក៏បាន តាមដែលខ្ញុំចង់ហូប»។
បន្ទាប់ពីរបបនេះបានដួលរលំ ហើយវៀតណាម បានធ្វើការបណ្តេញកម្មាភិបាលខ្មែរក្រហមពីតំបន់អ្នកស្រី ផាវ បានថ្លែងថាអ្នកនេសាទក្នុងតំបន់នេះធ្លាប់អូសបានបំណែក ឆ្អឹងសាកសព។
អ្នកស្រីបញ្ជាក់ថា៖ «ពួកគេរកមិនបានត្រីទេ តែបានឆ្អឹងសព មានលលាដ៍ក្បាល ទៅវិញ»។
អ្នកស្រីចាំថា ប្រធានទំនប់គឺជាប្រុសឈ្មោះថា តា វាល់។
យោងតាមឯកសាររបស់ព្រះរាជអាជ្ញានៅសាលាក្តីខ្មែរក្រហម តា វាល់ ត្រូវបានធ្វើវិសុទ្ធកម្មនៅពាក់កណ្តាលឆ្នាំ ១៩៧៧ ដោយកងកម្លាំងភូមិភាគនិរតី។ បន្ទាប់មក កងចល័តផ្នែក ដែល តាវាល់ គ្រប់គ្រងនោះ ត្រូវបានបែងចែកជាកងចល័តស្រុកសម្រាប់មនុស្ស ពេញវ័យ និងកម្លាំងយុវជន។
ទោះជាយ៉ាងណា អ្នកស្រី ខាន់ សំអាត អាយុ ៥០ ឆ្នាំ បានថ្លែងថា មានឈ្មោះអ្នកដឹកនាំផ្សេងទៀត ដែលក្នុងចិត្ត អ្នកស្រីនៅតែភ័យខ្លាច ពេលនឹកទៅដល់កាលពីធ្វើការនៅទំនប់នេះពីក្មេង។
លោកស្រី សំអាត បានបន្ថែមថា៖ «ក្នុងអំឡុងរបបនោះ ទោះខ្ញុំឈឺក៏ដោយ បើខ្ញុំឮឈ្មោះ អ៊ិម ចឹម ខ្ញុំនឹងត្រូវតែជាជំងឺវិញភ្លាម ហើយខិតខំធ្វើការ!»។
អ្នកស្រីចងចាំថា មនុស្សជាច្រើននាក់ ត្រូវបានសម្លាប់នៅអំឡូងពេលលើកទំនប់មួយនោះ ហើយមនុស្សមួយចំនួនបានបាត់ខ្លួន នៅពេលពួកគេធ្វើអ្វីមួយខុស ជាពិសេស ប្រសិនបើពួកគេជាអ្នកមកពីទីក្រុងភ្នំពេញ។
ខណៈអង្គុយជួសមងក្នុងផ្ទះ អ្នកស្រី សំអាត បានបន្តថា៖ «ឥឡូវនេះ ខ្ញុំលែងខ្លាចឈ្មោះ អ៊ិម ចឹម ទៀតហើយ ប៉ុន្តែ ខ្ញុំខឹង នៅពេលខ្ញុំឮឈ្មោះនេះ ព្រោះក្នុងអំឡុងសម័យនោះ យើងខិតខំធ្វើការ ហើយគ្មានអាហារហូបចុកបានឆ្អែតម្តងទេ»។
អ្នកស្រី អ៊ិម ចឹម និងឧក្រិដ្ឋកម្មដែលបានកើតឡើងនៅទំបន់ត្រពាំងថ្ម ជាផ្នែកនៃសំណុំរឿង ០០៤ ដ៏ចម្រូងចម្រាស នៅឯសាលាក្តីខ្មែរក្រហម។
លោកនាយករដ្ឋមន្រ្តី ហ៊ុន សែន បានថ្លែងថា សំណុំរឿងនេះនឹង«មិនត្រូវបានអនុញ្ញាត»ឲ្យបន្តទេ ព្រោះវាពាក់ព័ន្ធនឹងអ្វី ដែលលោកអះអាងថា ជាក្រុមកម្មាភិបាលខ្មែរក្រហម«ថ្នាក់កណ្តាល»។
លោក លីវ ឌៀន អាយុ ៥៥ ឆ្នាំ បានថ្លែងថា លោកសង្ឃឹមថា រឿងក្តីនឹងត្រូវជំនុំជម្រះ ដើម្បីឲ្យប្រជាជនដឹងថា តើមានអ្វីកើតឡើងនៅតំបន់នោះ។
ដោះច្រវាក់មងចេញបណ្តើរ ដើម្បីជួសជុលនៅក្បែរអ្នកស្រី សំអាត លោកបានបន្ទរថា៖ «អ្នកខ្លះគេមិនដឹងពីប្រវតិ្តសាស្រ្តនៃទំនប់នេះទេ ហើយគេគិតថាវាមិនខុសពីសមុទ្រទេ។ គេមិនជឿថា ទំនប់នេះធ្វើឡើងដោយដៃអ្នកស្រុកខ្មែរទេ»។
រំឭកពីការលើកដាក់ដីពី២ ទៅ ៣ ម៉ែត្រគូបរាល់ថ្ងៃ និងទទួលបានអង្ករតែ ២ កំប៉ុង លោកបានឲ្យដឹងទៀតថា៖ «នាពេលថ្មីៗនេះ បើទោះជាទំនប់នេះ បានក្លាយជារមណីយដ្ឋានទេសចរណ៍ និងជាប្រភពទឹកធំបំផុតក្តី ខ្ញុំមិនអរគុណចំពោះរបបខ្មែរក្រហមទេ ពីព្រោះខ្ញុំបានខិតខំធ្វើការនៅកន្លែងនេះ»។
ក្នុងឆ្នាំ ២០០៤ គម្រោងស្តារទំនប់ឧបត្ថម្ភដោយជប៉ុន សហការជាមួយនឹងក្រសួងធនធានទឹក បានប្រែក្លាយប្រសិទ្ធភាពនៃទំនប់ និងប្រឡាយជុំវិញ ហើយតំបន់នេះឥឡូវនេះបានក្លាយទៅជាតំបន់អភិរក្ស៕ TK