ដោយ ទីន ហ្សាការីយ៉ា
2016-08-03
RFA
ស្ដាប់ ឬ ទាញយកសំឡេង
ពលរដ្ឋដែលបាត់សិទ្ធិបោះឆ្នោត ផ្ដិតមេដៃប្ដឹងទាមទារសិទ្ធិបោះឆ្នោត នាទីស្នាក់ការកណ្ដាលគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ខណ្ឌទួលគោក រាជធានីភ្នំពេញ នៅព្រឹកថ្ងៃទី៣១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០១៣។ RFA/Den Ayutheya
គណបក្សប្រឆាំងបានដាក់លិខិតស្នើសុំទៅគណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោត (គ.ជ.ប) សុំឲ្យរៀបចំការចុះឈ្មោះបោះឆ្នោតនៅថ្ងៃឈប់សម្រាក គឺថ្ងៃពិធីបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌរយៈពេលបីថ្ងៃនៅពេលខាងមុខ។ មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់គណបក្សប្រឆាំងលើកឡើងថា ការរៀបចំចុះឈ្មោះនៅថ្ងៃឈប់សម្រាកនេះ ដើម្បីបង្កភាពងាយស្រួលដល់កម្មករ និងពលករដែលទៅលេងស្រុកកំណើតជួបជុំគ្នា។
គណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោត កំពុងពិចារណាសំណើសុំរបស់គណបក្សប្រឆាំង សុំឲ្យ គ.ជ.ប បន្ថែមថ្ងៃរៀបចំចុះឈ្មោះបោះឆ្នោតសម្រាប់កម្មករ និងពលករខ្មែរនៅថ្ងៃឈប់សម្រាកពិធីភ្ជុំបិណ្ឌខាងមុខ។
អ្នកនាំពាក្យគណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោត លោកបណ្ឌិត ហង្ស ពុទ្ធា មានប្រសាសន៍នៅថ្ងៃទី៣ សីហា ថា គ.ជ.ប បានទទួលសំណើសុំរបស់គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ និងកំពុងពិចារណាលើការស្នើសុំឲ្យរៀបចំចុះឈ្មោះនៅថ្ងៃពិធីភ្ជុំបិណ្ឌនោះ។ លោក ហង្ស ពុទ្ធា ទទួលស្គាល់ថា បើសិនជា គ.ជ.ប រៀបចំចុះឈ្មោះបោះឆ្នោតនៅថ្ងៃពិធីបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌសម្រាប់កម្មករ និងពលករមែននោះ គឺចំនួនអ្នកចុះឈ្មោះបោះឆ្នោតនឹងកើនឡើង ក៏ប៉ុន្តែបញ្ហានៅត្រង់ថា ថ្ងៃពិធីបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌនោះ ចំថ្ងៃឈប់សម្រាកសម្រាប់បុគ្គលិករបស់ គ.ជ.ប ដូចពលរដ្ឋខ្មែរទូទៅទៀតដែរ៖ «ថ្ងៃ៣០ និងថ្ងៃទី១ និងទី២ ជាថ្ងៃភ្ជុំបិណ្ឌ ហើយជាថ្ងៃដែលបុគ្គលិក គ.ជ.ប ត្រូវឈប់ដោយស្របច្បាប់ទៅទៀត ព្រោះថាក្នុងរយៈពេលបីខែនេះ ពួកគាត់គ្មានថ្ងៃឈប់ទេ ទាំងសៅរ៍ និងអាទិត្យ។ អ៊ីចឹងទេ គ.ជ.ប កំពុងពិចារណា»។
ការលើកឡើងរបស់មន្ត្រីនាំពាក្យ គ.ជ.ប នេះ ធ្វើឡើងនៅបន្ទាប់ពីគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ បានផ្ញើលិខិតស្នើសុំទៅ គ.ជ.ប កាលពីថ្ងៃទី២ សីហា ដែលចុះហត្ថលេខាដោយប្រធានស្ដីទីគណបក្ស លោក កឹម សុខា សុំឲ្យ គ.ជ.ប ពិនិត្យលទ្ធភាពឲ្យមានការចុះឈ្មោះបោះឆ្នោតនៅថ្ងៃឈប់សម្រាកបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ។
មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ លោក អេង ឆៃអ៊ាង មានប្រសាសន៍បន្ថែមថា ថ្នាក់ដឹកនាំគណបក្សប្រឆាំងគ្រោងនឹងដាក់លិខិតស្នើសុំជួបថ្នាក់ដឹកនាំ គ.ជ.ប ដោយផ្ទាល់ដាច់ដោយឡែកមួយទៀត ដើម្បីសុំជជែកគ្នាអំពីការស្នើសុំចុះឈ្មោះសម្រាប់កម្មករ ពលករ និងពលរដ្ឋទូទៅ នៅថ្ងៃភ្ជុំបិណ្ឌនោះ៖ «យើងអាចឲ្យការឈប់សម្រាកហ្នឹងមួយថ្ងៃចំថ្ងៃបុណ្យធំ ឬក៏អាចឈប់សម្រាកពេលព្រឹក ពេលរសៀលធ្វើបាន ធម្មតាភ្ជុំបិណ្ឌយើងទៅវត្ត តែមួយព្រឹក គឺចប់ហើយ»។
លោកបណ្ឌិត ហង្ស ពុទ្ធា ឆ្លើយតបថា គ.ជ.ប ស្វាគមន៍គ្រប់គណបក្សនយោបាយ និងសាធារណជនចំពោះការស្នើសុំជួបថ្នាក់ដឹកនាំ គ.ជ.ប ដើម្បីជជែកពីបញ្ហាបោះឆ្នោតនេះ។ លោក ហង្ស ពុទ្ធា បញ្ជាក់ថា ប្រសិនបើ គ.ជ.ប រៀបចំការចុះឈ្មោះបោះឆ្នោតនៅថ្ងៃឈប់សម្រាកភ្ជុំបិណ្ឌ ហើយផ្ដល់ប្រាក់ឧបត្ថម្ភដល់បុគ្គលិក គ.ជ.ប បន្ថែមនោះ ក៏ គ.ជ.ប មានការលំបាកក្នុងការស្វែងរកថវិកាដែរ។
ទោះបីជាបែបនេះក្ដី ប្រធានគណៈកម្មាធិការអព្យាក្រឹត និងយុត្តិធម៌ដើម្បីការបោះឆ្នោតដោយសេរី និងត្រឹមត្រូវនៅកម្ពុជា ឬហៅថាអង្គការនិកហ្វិច (NICFEC) លោក សំ គន្ធាមី គាំទ្រចំពោះការស្នើសុំរបស់គណបក្សប្រឆាំង។ លោកបញ្ជាក់ថា ថ្ងៃភ្ជុំបិណ្ឌ គឺជាឱកាសមួយសម្រាប់ពលរដ្ឋខ្មែរទូទៅ រួមទាំងកម្មករក្នុងស្រុក និងពលករនៅបរទេសមួយចំនួនទៅលេងស្រុកកំណើត ដូច្នេះការរៀបចំការចុះឈ្មោះបោះឆ្នោតនៅថ្ងៃភ្ជុំបិណ្ឌ ជារឿងល្អប្រសើរ ដែលកម្មករមិនបាច់ចំណាយពេល និងថវិកាក្នុងការធ្វើដំណើរច្រើនដង៖ «ពេលដែលគាត់ទៅហ្នឹងអំឡុងពេលភ្ជុំបិណ្ឌ គាត់មានឱកាសឈប់សម្រាកផង និងមានឱកាសជួបជុំឪពុកម្ដាយផង និងមានពេលចុះឈ្មោះបោះឆ្នោតផង»។
គណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោត នឹងចាប់ផ្ដើមចុះឈ្មោះបោះឆ្នោតរយៈពេលបីខែ ចាប់ពីខែកញ្ញា ដល់ខែវិច្ឆិកា។ រីឯពិធីភ្ជុំបិណ្ឌចាប់ពីថ្ងៃទី៣០ ខែកញ្ញា ដល់ថ្ងៃទី១ និងទី២ ខែតុលា ឆ្នាំ២០១៦។ បុគ្គលិកត្រៀមរៀបចំចុះឈ្មោះបោះឆ្នោតនេះមានចំនួន ៧.២០០នាក់នៅទូទាំងប្រទេស។ គណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោត បានកំណត់យកថ្ងៃទី១២ ខែសីហា ខាងមុខជាថ្ងៃបណ្ដុះបណ្ដាលអ្នកសារព័ត៌មានអំពីការចុះឈ្មោះបោះឆ្នោត ដើម្បីរៀបចំបញ្ជីឈ្មោះបោះឆ្នោតថ្មីឆ្នាំ២០១៦។ ការបណ្ដុះបណ្ដាលអ្នកសារព័ត៌មាននេះ ក្នុងគោលបំណងផ្ដល់ចំណេះដឹងចាំបាច់នានាដល់អ្នកសារព័ត៌មានអំពីការចុះឈ្មោះបោះឆ្នោត។
ក្រៅពីការស្នើសុំឲ្យ គ.ជ.ប រៀបចំការចុះឈ្មោះនៅថ្ងៃឈប់សម្រាកភ្ជុំបិណ្ឌនេះ គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ក៏ធ្លាប់ស្នើសុំឲ្យ គ.ជ.ប រៀបចំការិយាល័យចុះឈ្មោះបោះឆ្នោតនៅតាមព្រំដែន ពិសេសនៅព្រំដែនកម្ពុជា–ថៃ ដើម្បីឲ្យពលករធ្វើការនៅប្រទេសថៃ មានសិទ្ធិចូលមកចុះឈ្មោះនៅតាមព្រំដែនបាន ប៉ុន្តែត្រូវ គ.ជ.ប បដិសេធ៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។
អត្ថបទដែលទាក់ទង
- គ.ជ.បនឹងពិចារណាសំណើទាក់ទងនឹងការចុះឈ្មោះបោះឆ្នោតរបស់ពលករ
- រំឭកឡើងវិញអំពីសកម្មភាពរបស់ប្រជាការពារក្នុងថ្ងៃបោះឆ្នោត
- ក្រុមអង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាលជំរុញឲ្យអន្តរជាតិចូលរួមសង្កេតការណ៍បោះឆ្នោតនៅកម្ពុជា
- មន្ត្រី គ.ជ.ប អះអាងថាដំណើរការចុះឈ្មោះបោះឆ្នោតឃុំសង្កាត់នឹងប្រព្រឹត្តទៅដោយរលូន
- គ.ជ.ប មិនអាចរៀបចំឲ្យពលករខ្មែរបោះឆ្នោតនៅបរទេសតាមសំណើបក្សប្រឆាំងទេ
- ជនពិការខកចិត្តចំពោះគ.ជ.បដែលបដិសេធមិនដាក់ប្រភេទពិការភាពក្នុងបញ្ជីបោះឆ្នោតថ្មី
- បក្សប្រឆាំងគ្រោងដាក់លិខិតស្នើឲ្យរដ្ឋាភិបាលបំភ្លឺរឿងការងារបោះឆ្នោត
- គ.ជ.ប នឹងចាប់ផ្ដើមចុះឈ្មោះបោះឆ្នោតជ្រើសរើសក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់នៅខែកញ្ញា
- គ.ជ.ប ប្រកាសជ្រើសរើសបុគ្គលិកជាប់កិច្ចសន្យារយៈពេលខ្លីចំនួន ៧៤១នាក់
- តើមានផលប៉ះពាល់ដល់កំណែទម្រង់ការបោះឆ្នោតឬទេ បើសហភាពអឺរ៉ុបកាត់ជំនួយ?
ការបោះឆ្នោត ជាការសំដែងពីសិទ្ធិ និងឆន្ទៈប្រជាពលរដ្ឋ អាស្រ័យហេតុនេះ សូម គ ជ ប មេត្តា សំរួលការលំបាកនេះ ទោះបី ចំថ្ងៃ ភ្ជុំបិណ្ឌ យ៉ាងហោចណាស់ ក៏ អនុញ្ញាតិឱយមាន ២ ថ្ងៃ សំរាប់ចុះឈ្មោះ ឯ១ថ្ងៃ សំរាប់បុគ្គលិក។
ការធ្វើបែបនេះ គឺបង្ហាញពីឆន្ទៈ បំរើរាស្ត្រ តាមកាលៈទេសៈរាស្ត្រត្រូវការ ជាចំណែករួមក្និងប្រយោជន៏ជាតិ ក៏ដូចជា បង្ហាញពី ឆន្ទៈប្រជាធិបតេយ្យ ពិតប្រាកដ និងឆ្លើយតប នូវសិទ្ធ របស់រាស្ត្រសមរម្យ តាមរដ្ឋធម្មនុញ្ញចែងស្រាប់។
សំនៀង