ដោយ សេក បណ្ឌិត
2022.08.20
RFA
ស្ដាប់ ឬទាញយកសំឡេង
(ពីឆ្វេង) លោក អេង រិទ្ធី មានឈ្មោះដើមថា ម៉ែន អេង ពិធីករនៅស្ថានីយទូរទស្សន៍បាយ័ន លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន អ្នកស្រី ប៊ុន រ៉ានី។ រូប៖ ហ្វេសប៊ុកលោក អេង រិទ្ធី
ក្រុមយុវជន និងសង្គមស៊ីវិលរិះគន់រដ្ឋាភិបាលលោក ហ៊ុន សែន ដែលតែងតាំងមន្ត្រីតាមបក្សពួក សែស្រឡាយ ឱ្យកាន់តំណែងសំខាន់ៗ ក្នុងជួររដ្ឋាភិបាល។ ពួកគេលើកឡើងថា សកម្មភាពបែបនេះកំពុងបង្អាក់យុវជនដែលមានចំណេះដឹង និងសមត្ថភាពមិនឱ្យមានឱកាសបម្រើប្រទេសជាតិ ខណៈអ្នកដែលពូកែអែបអបតែងតែត្រូវបានរដ្ឋាភិបាលមួយនេះ លើកបន្តុបឱ្យមានឋានៈជាហូរហែ។
ក្នុងរយៈពេលថ្មីៗនេះ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា បានប្រកាសផ្ទេរភារកិច្ច តែងតាំងមុខតំណែង និងដំឡើងឋានន្តរស័ក្ដិ ដល់មន្ដ្រីរាជការជាច្រើនរូប ដើម្បីបំពេញតួនាទី តាមរាជធានី ខេត្តជាជាបន្តបន្ទាប់។
ការណ៍នេះបានបង្កជាការរិះគន់ពីសំណាក់ក្រុមយុវជន និងមន្ត្រីអង្គការសង្គមស៊ីវិលថា រដ្ឋាភិបាលលោក ហ៊ុន សែន តែងតាំងមន្ត្រីរាជការទៅតាមបក្សពួកសែស្រឡាយរបស់ខ្លួន ខណៈបញ្ហាសង្គមដែលអូសបន្លាយពេលជាច្រើន នៅមិនទាន់ដោះស្រាយអស់នៅឡើយ។
យុវជនខ្មែរថាវរៈ លោក ស្វាយ សំណាង ប្រាប់វិទ្យុអាស៊ីសេរី កាលពីថ្ងៃទី២០ សីហា ថា ការតែងតាំងមន្ត្រីដែលចេញពីបក្សពួកនិយម សែស្រឡាយ ឱ្យទៅគ្រប់គ្រងតំណែងដែលរដ្ឋាភិបាលបានលើកបន្តុបឱ្យ ហាក់មិនបង្ហាញពីប្រសិទ្ធភាពការងារដែលបុគ្គលនោះ នឹងផ្ដល់ឱ្យទៅពលរដ្ឋក្នុងមូលដ្ឋានឡើយ។ លោកយល់ឃើញថា ជំនួសឱ្យការតែងតាំងមន្ត្រីដែលចេញពីមនុស្សជិតស្និទ្ធនឹងខ្លួន និងគ្មានឆន្ទៈក្នុងការងារជូនប្រជាជន រដ្ឋាភិបាលគួរតែផ្ដល់ឱកាសដល់អ្នកដែលមានសមត្ថភាពពិតប្រាកដ ដើម្បីបំពេញភារកិច្ចបម្រើជាតិ ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាចាស់ៗ ដែលបន្សល់ទុកពីមន្ត្រីជំនាន់មុន៖ «តែជាក់ស្ដែង រាជរដ្ឋាភិបាលគឺគាត់ជ្រើសរើសតែបក្សពួក អ្នកណាដែលមានលុយ អ្នកណាដែលមានទ្រព្យ យស ក្នុងការជួយបំពេញតម្រូវរបស់គាត់ហ្នឹង គឺគាត់តែងតែលើកបន្តុបអ្នកនោះឱ្យមកកាន់តំណែងនីមួយៗរបស់ប្រទេសកម្ពុជា»។
ស្រដៀងគ្នានេះ អ្នកជំនាញខាងកសិកម្ម និងជាអ្នកតាមដានសង្គម លោក នី ណាក់ មើលឃើញថា ពលរដ្ឋភាគច្រើនមិនពេញចិត្តជាមួយការតែងតាំងមន្ត្រីទាំងតក់ក្រហល់ ជាពិសេសជ្រើសយកបុគ្គលចេញពីសង្គមសិល្បៈ និងផ្ដល់តួនាទីឱ្យធំបែបនេះឡើយ។ លោកបន្តថា ជាពិសេសគឺលោក ម៉ែន អេង ឬហៅថា អេង រិទ្ធី ត្រូវបានមហាជនទូទៅមិនពេញចិត្តរូបលោកនោះទេ។ លោកសង្កេតឃើញថា ប្រជាពលរដ្ឋនៅតែចងចាំពីអតីតកាលរបស់លោក អេង រិទ្ធី និងលើកឡើងថា រដ្ឋាភិបាលមិនគួរប្រគល់តំណែងជាមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ឱ្យទៅរូបលោកនោះឡើយ ហើយរដ្ឋាភិបាលក៏កំពុងខ្ជះខ្ជាយថវិកាជាតិទៅលើមន្ត្រីដែលមានតែតំណែង តែមិនដែលមានសកម្មភាព ឬស្នាដៃអ្វីមួយឡើយ៖ « ប៉ុន្តែជាក់ស្ដែង យើងឃើញការិយាល័យរបស់ក្រសួងមួយៗគឺពោរពេញទៅដោយមន្ត្រីគរជើងគ្នាមិនសូវមានការងារធ្វើ អ៊ីចឹងវាជាបន្ទុកចំណាយមួយដ៏ធំរបស់ជាតិ ដែលថវិកាជាតិមិនត្រូវបានប្រើប្រាស់ឱ្យមានប្រសិទ្ធភាពទេ បែរជាយកទៅតែសម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់មន្ត្រីមួយចំនួនដែលតែងតាំងច្រើនហួសពេក»។
លោក អេង រិទ្ធី មានឈ្មោះដើមថា ម៉ែន អេង ជាពិធីករនៅស្ថានីយទូរទស្សន៍បាយ័ន ដែលគ្រប់គ្រងដោយអ្នកស្រី ហ៊ុន ម៉ាណា កូនស្រីរបស់លោក ហ៊ុន សែន។ ពិធីករសម្បូរវោហារសព្ទរូបនេះ ត្រូវបានប្រជាជនកម្ពុជាស្គាល់ និងរិះគន់ទៅលើលោកយ៉ាងចាស់ដៃ កាលអំឡុងឆ្នាំ២០១៣ គ្រាដែលលោកលើកឡើងក្នុងបទសម្ភាសជាមួយតារាជើងចាស់ម្នាក់ថា នៅលើដីខ្មែរគ្មានជនជាតិវៀតណាម។ ក្រោយមក អតីតតារាសម្ដែងរូបនេះត្រូវបានគេមើលឃើញថា ទទួលបានយសសក្ដិ ឋានៈតួនាទីជាបន្តបន្ទាប់ រហូតត្រូវបានតែងតាំងជាអភិបាលរងខេត្តស្វាយរៀង។
ប្រតិកម្មរបស់យុវជននេះកើតឡើងក្រោយពេល រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃ ស ខេង បានចេញប្រកាសផ្ទេរភារកិច្ច តែងតាំងមុខតំណែង និងដំឡើងឋានន្តរស័ក្ដិ ជូនមន្ដ្រីរាជការ ៥០រូប កាលពីថ្ងៃទី១៩ ខែសីហា ក្នុងនោះ មានមន្ដ្រីនគរបាល ១៥រូប ផ្ទេរភារកិច្ច និង៣៥រូប ត្រូវបានដំឡើងឋានន្តរស័ក្ដិ និងតែងតាំងអភិបាលរងនៃគណៈអភិបាលខេត្តជាច្រើនទៀត។
វិទ្យុអាស៊ីសេរីនៅពុំទាន់អាចទាក់ទងប្រធានអង្គភាពអ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាល លោក ផៃ ស៊ីផាន និងអ្នកនាំពាក្យក្រសួងមហាផ្ទៃ លោក ខៀវ សុភ័គ ដើម្បីសុំការឆ្លើយតបបាននៅឡើយទេនៅថ្ងៃទី២០ សីហា។
ជុំវិញរឿងនេះដែរ ប្រធានសមាគមនិស្សិតបញ្ញវន្តខ្មែរ លោក កើត សារ៉ាយ យល់ឃើញថា ការតែងតាំងដំឡើងតួនាទីមន្ត្រីផ្សេងៗក្នុងរដ្ឋាភិបាលលោក ហ៊ុន សែន មិនមែនជារឿងដែលគួរឱ្យភ្ញាក់ផ្អើលនោះទេ នៅក្នុងសង្គមសម្បូរដោយអំពើពុករលួយបែបនេះ។ លោកបន្តថា រដ្ឋាភិបាលតែងតែផ្ដល់តំណែង ឬផ្ដល់តួនាទីទៅដល់បុគ្គលណាដែលជិតស្និទ្ធ គាំទ្រនិន្នាការនយោបាយរបស់ខ្លួន។ ទន្ទឹមគ្នានេះ លោកថា ការធ្វើដូច្នេះ មិនបានជួយអ្វីដល់សង្គមកម្ពុជាឡើយ ក្រៅតែពីការធ្វើឱ្យមានអំពើពុករលួយកាន់តែច្រើនឡើងក្នុងសង្គម និងជាប្រព័ន្ធ៖ «ទោះជាមនុស្សនោះមានចំណេះដឹងប៉ុណ្ណាក៏ដោយ ហើយគ្មានឆន្ទៈនៅក្នុងការដោះស្រាយដាក់ទៅកន្លែងណាក៏ដោះ (ដោះស្រាយបញ្ហា) អត់កើតដែរ ហើយជាពិសេសយើងមើលឃើញរាល់ការតែងតាំងហ្នឹង វាអត់បង្ហាញឱ្យឃើញពីសមត្ថភាព»។
ការតែងតាំង អ្នកសិល្បៈ អ្នកសារព័ត៌មាន និងសែស្រឡាយអ្នកធំ នៅក្នុងស្ថាប័នរដ្ឋ បានក្លាយជាវប្បធម៌ដ៏ពេញនិយម ក្នុងជួររដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា។ រាប់តាំងពីមន្ត្រីថ្នាក់ក្រោមជាតិ រហូតដល់មេដឹកនាំកំពូលៗ ក្នុងនោះក៏មានលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន និងរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃ លោក ស ខេង ផងដែរ សុទ្ធតែតែងតាំងកូនចៅ និងសាច់ញាតិរបស់ខ្លួនទាំងចាស់ទាំងក្មេងឲ្យកាន់កាប់តួនាទីសំខាន់ៗ ពិសេសស្ថាប័នការពារជាតិ៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។