ដោយ ម៉ៅ សុធានី
2022.08.21
RFA
ស្លាកសញ្ញាស្វាគមន៍ភ្ញៀវទេសចរណ៍ទៅកាន់តំបន់ភ្នំតាម៉ៅ ស្រុកបាទី ខេត្តតាកែវ។ រូប៖ ពលរដ្ឋផ្ដល់ឲ្យ
សកម្មជនបរិស្ថាន និងសង្គមស៊ីវិលសាទរចំពោះព្រះរាជក្រឹត្យ ដែលដាក់ព្រៃតំបន់ភ្នំតាម៉ៅនេះ ឱ្យទៅជាឧទ្យានសួនសត្វ ព្រៃការពារ និងសួនភូតគាមភ្នំតាម៉ៅ។ សកម្មជននិងមន្ត្រីសង្គមស៊ីវិល យល់ឃើញថា ការចេញព្រះរាជក្រឹត្យនេះ គឺជាអំណះអំណាងបញ្ជាក់កាន់តែច្បាស់ថា ព្រៃតំបន់ភ្នំតាម៉ៅ នឹងត្រូវបានការពារ ក៏ប៉ុន្តែពួកគេស្នើសុំឱ្យក្រុមកងអង្គរក្សដែលយាមកាមតំបន់នោះ អនុញ្ញាតឱ្យប្រជាពលរដ្ឋ និងអ្នកកាសែតចូលរួមតាមដានការអភិវឌ្ឍនៅតំបន់នោះផង។
សកម្មជនចលនាមាតាធម្មជាតិកញ្ញា ភួន កែវរស្មី ប្រាប់វិទ្យុអាស៊ីសេរីថា កញ្ញារីករាយនៅពេលបានឃើញព្រះរាជក្រឹត្យ ព្រោះវាគឺជាឯកសារផ្លូវច្បាប់មួយដែលបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ថា ព្រៃនៅតំបន់ភ្នំតាម៉ៅ នឹងត្រូវបានអភិរក្ស។ កញ្ញា ភួន កែវរស្មី បន្ថែមថា ទោះជាយ៉ាងណាព្រះរាជក្រឹត្យនេះគ្រាន់តែជាឯកសារផ្លូវច្បាប់តែប៉ុណ្ណោះ ហើយមហាជនគួរបន្តចូលរួមតាមដានដំណើរការអភិវឌ្ឍដីតំបន់ភ្នំតាម៉ៅទៀត ពីព្រោះកន្លងមក បើទោះបីជាដីព្រៃអភិរក្សដែលមានព្រះរាជក្រឹត្យការពារក្ដី ក៏ត្រូវបានក្រុមហ៊ុនឯកជនកាប់ព្រៃយកធ្វើជាដីឯកជនបានដែរ។ ជាមួយគ្នានេះ កញ្ញាក៏បានសំណូមពរដល់សាធារណៈឱ្យចូលរួមបញ្ចេញមតិ ស្នើសុំដល់រដ្ឋាភិបាលដកហូតកោះកុងក្រៅពីក្រុមហ៊ុនឯកជនមកជាទ្រព្យសម្បត្តិរដ្ឋវិញផងដែរ៖ «ពួកយើងក៏កំពុងតែមានយុទ្ធនាការមួយ ក្នុងការទាមទារឱ្យមានការដាក់កោះកុងក្រៅជាឧទ្យានសមុទ្រដូចគ្នា អញ្ចឹងយើងសង្ឃឹមថា នឹងទទួលបានការទាមទារទាំងអស់ហ្នឹង ពីប្រជាពលរដ្ឋដូចគ្នា ព្រោះកោះកុងក្រៅក៏ជាសម្បត្តិធនធានក្នុងស្រុកខ្មែរដូចគ្នា»។
ស្រដៀងគ្នានេះដែរសកម្មជនខ្មែរថាវរៈកញ្ញា ឈឿន ដារ៉ាវី សាទរចំពោះព្រះរាជក្រឹត្យដែលការពារព្រៃតំបន់ភ្នំតាម៉ៅ។ កញ្ញានិយាយថា ព្រះរាជក្រឹត្យនេះ គឺជាលទ្ធផលបានមកពីសំឡេងមហាជនដែលមានភាពក្លាហាន ហ៊ានបញ្ចេញមតិយោបល់តាមបណ្ដាញសង្គម រហូតដល់ថ្នាក់ដឹកនាំរដ្ឋាភិបាលផ្លាស់ប្ដូរគំនិត។ កញ្ញា ឈឿន ដារ៉ាវី បន្ថែមថា ទោះជាយ៉ាងនេះក្ដី រដ្ឋាភិបាលគួរអនុញ្ញាតឱ្យសកម្មជនបរិស្ថានផ្សេងៗ និងប្រជាពលរដ្ឋទូទៅបានចូលរួមដាំដើមឈើ ឬក៏ចូលទៅតំបន់ព្រៃដែលបានឈូសឆាយផង ព្រោះនេះគឺជាគោលការណ៍គ្រឹះក្នុងលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ ដែលការអភិវឌ្ឍន៍ទាមទារឱ្យមានការចូលរួមពីគ្រប់ភាគី៖ «រដ្ឋទាល់តែប្រជាពលរដ្ឋទាមទារទើបបានផ្ដល់ឱ្យនូវរាល់ការទាមទារហ្នឹងអញ្ចឹងនេះគឺជាលើកដំបូងមួយដែលពលរដ្ឋខ្មែរជាច្រើនយកចិត្តទុកដាក់ខ្លាំងមែនទែនទើបមានដំណោះស្រាយ»។
ព្រះមហាក្សត្រព្រះបាទ នរោត្ដម សីហមុនី បានចេញព្រះរាជក្រឹត្យកាលពីថ្ងៃទី១៩ ខែសីហា ដាក់ដីព្រៃតំបន់ភ្នំតាម៉ៅ ទៅជាឧទ្យានសួនសត្វ ព្រៃការពារ និងសួនភូតគាម ភ្នំតាម៉ៅ លើផ្ទៃដីទំហំជាង ២ពាន់ហិកតា (២,០៤៥ ហិកតា) ក្នុងគោលបំណងសំខាន់៣គឺ ទី១. ថែរក្សាព្រៃតំបន់នេះដើម្បីអភិវឌ្ឍន៍ជាតំបន់ទេសចរណ៍ធម្មជាតិ វប្បធម៌ និងប្រវត្តិសាស្រ្ដ ទី២.ផ្ដល់ការថែរក្សាសង្គ្រោះសត្វព្រៃ ព្យាបាល និងស្ដារលទ្ធភាពសត្វព្រៃ ចំណែកទី៣វិញ គឺអភិរក្សប្រភេទសត្វ និងរុក្ខជាតិ ជិតផុតពូជ និងបង្កើតពូជឈើប្រណិតក្នុងព្រៃតំបន់នេះ។
ជុំវិញរឿងនេះដែរ អគ្គលេខាធិការសមាគមសម្ព័ន្ធនិស្សិតបញ្ញវន្តខ្មែរ លោក ថន ស័ក្ដិដា ប្រាប់វិទ្យុអាស៊ីសេរីថា ការចេញព្រះរាជក្រឹត្យនេះ គឺជាការធ្វើឱ្យមហាជនស្ងប់ចិត្ត កុំឱ្យមានការសង្ស័យថា ដីព្រៃនៅតំបន់ភ្នំតាម៉ៅ នឹងត្រូវកាន់កាប់ដោយក្រុមហ៊ុនឯកជន ឬក្រុមអង្គរក្សរបស់លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន។ លោក ថន ស័ក្ដិដា បន្ថែមថា តាមរយៈបទពិសោធន៍ករណីដីព្រៃនៅតំបន់ភ្នំតាម៉ៅនេះ បង្ហាញឱ្យឃើញថា នៅពេលថ្នាក់ដឹកនាំ ទទួលយកគំនិតរិះគន់របស់សកម្មជនបរិស្ថាន និងប្រជាពលរដ្ឋ នោះការអភិរក្សធនធានធម្មជាតិក្នុងប្រទេសកម្ពុជានឹងមានភាពល្អប្រសើរ ហើយលោកស្នើឱ្យរដ្ឋាភិបាលគួរផ្ដល់ការកោតសរសើរដល់យុវជនបរិស្ថាន ជាជាងដាក់ទោសទណ្ឌទៅលើពួកគេ៖ «មិនត្រឹមតែលើកសរសើរទេគួរតែមានពានកិត្តិយសឱ្យមួយជូនទៅគាត់ឧទាហរណ៍ដូចក្រុមយុវជនខ្មែរថាវរៈក្រុមយុវជនមាតាធម្មជាតិហ្នឹងគួរតែផ្ដល់ពានរង្វាន់ដល់គាត់ទៅហើយនេះគាត់មិនមែនចេះតែធ្វើលេងៗទេវាចេញពីបេះដូងវាចេញពីឆន្ទៈនិងឧត្ដមគតិជាតិរបស់ពួកគាត់»។
ដីព្រៃតំបន់ភ្នំតាម៉ៅ ត្រូវបានក្រុមហ៊ុន ឡេង ណាវ៉ាត្រា ឈូសឆាយអស់ជាង៥រយហិកតា (៥០០ ហិកតា) កាលពីដើមខែសីហា។ ក្រោយពីមានការរិះគន់ពីសំណាក់មហាជន លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បានបញ្ជាឱ្យបញ្ឈប់ជាបន្ទាន់ការឈូសឆាយ អភិវឌ្ឍដីព្រៃនៅតំបន់ភ្នំតាម៉ៅ នៅថ្ងៃទី៧ ខែសីហា។ ព្រះរាជក្រឹត្យ ការពារព្រៃតំបន់ភ្នំតាម៉ៅ ត្រូវបានធ្វើឡើងក្រោយពីមានការសង្ស័យពីសាធារណៈជនថា ដីដែលឈូសឆាយរួចនឹងត្រូវអភិវឌ្ឍន៍ ហើយក្រុមអង្គរក្សលោក ហ៊ុន សែន ដែលបានយាមកាមនៅតំបន់នោះ ក៏បានប្រើប្រាស់អំពើហិង្សា និងចាប់ខ្លួនសកម្មជនបរិស្ថាន ក្រុមយុវជនខ្មែរថាវរៈ៤នាក់ និងអ្នកយកព័ត៌មាន វីអូឌី (VOD)៥នាក់ មិនឱ្យចូលទៅកន្លែងដែលបានឈូសឆាយដីព្រៃ៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។