ភ្នំពេញ: ប្រធានស្តីទីគណបក្សសមរង្ស៊ី លោក គង់ គាំ បានឲ្យដឹងថា នៅពេលក្រសួងមហាផ្ទៃ យល់ព្រម ទទួលចុះបញ្ជីគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ជាផ្លូវការ ហើយលោកសមរង្ស៊ី ក្លាយជាប្រធានគណបក្សថ្មី គឺគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ដែលជាការរួមគ្នាបង្កើតដោយគណបក្សសមរង្ស៊ី និងគណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស គឺនៅពេលនោះហើយ ដែលគណបក្សសមរង្ស៊ី នឹងធ្វើការបោះឆ្នោត ជ្រើសរើសប្រធានថ្មី ជំនួយលោក សម រង្ស៊ី។
ថ្ងៃទី 21 សីហា 2012
ដោយ: សុខ ភក្តី
CEN
លោក គង់ គាំ បានថ្លែងនៅរសៀលថ្ងៃទី២១ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១២ ថា “ឥឡូវនេះ យើងនៅត្រឹមដំណាក់កាល សុំបង្កើតគណបក្សថ្មីទេ ( គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ )។ បើកាលណាការយល់ព្រមឲ្យគណបក្សថ្មី បង្កើតហើយ គឺយើងនឹងមានសមាជរបស់គណបក្សថ្មី បោះឆ្នោតរើសប្រធាន អនុប្រធាន រៀបចំរចនាសម្ព័ន្ធ។ គណបក្សថ្មីនោះ ជាការជ្រុំជ្រែងបង្កើតដោយគណបក្សសមរង្ស៊ី និងគណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស។ តែគណបក្សទាំងពីរ មិនរំលាយទេ។ ខ្ញុំនៅក្នុងតំណែងព្រឹទ្ធសភា រហូតដល់ឆ្នាំ២០១៨។ ហេតុដូច្នេះ នីតិវិធីផ្សេងទៀត គឺនៅក្រោយពេល លោកសមរង្ស៊ី ក្លាយជាប្រធានគណបក្សថ្មី គឺនៅគណបក្សសមរង្ស៊ីខ្ញុំ នឹងបំពេញនីតិវិធី ធ្វើសមាជ ដើម្បីជ្រើសរើសប្រធានថ្មី។ នីតិវិធីនោះ ធ្វើស្របតាមលក្ខន្តិកៈរបស់គណបក្ស ដែលមានកាលវេលាពិតប្រាកដ។ តែមិនដឹងពេលណាទេ”។
ការលើកឡើងរបស់លោក គង់ គាំ យ៉ាងដូច្នេះ បានធ្វើឡើង តែមួយថ្ងៃប៉ុណ្ណោះ ក្រោយពីគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ បានបំពេញបែបបទ យកទៅចុះបញ្ជីផ្លូវការ នៅក្រសួងមហាផ្ទៃ កាលពីថ្ងៃទី២០ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១២។ គណបក្សប្រឆាំងថ្មី ដែលជាការរួបរួមរវាងគណបក្សសមរង្ស៊ី និងគណបក្សសិទ្ធិមនុស្សនោះ គឺមានលោក សមរង្ស៊ី ដែលកំពុងនិរទេសខ្លួន នៅក្រៅប្រទេស ដោយសារតែជាប់ទោស ក្នុងរឿងដកតម្រុយបង្គោលព្រំដែន ជាប្រធាន។
ច្បាប់ស្តីពីគណបក្សនយោបាយ បានកំណត់ថា បុគ្គលម្នាក់ មានសិទ្ធិ នៅក្នុងគណបក្សនយោបាយតែមួយប៉ុណ្ណោះ៕
បងគាំអើយ..! ឱកាសបងឯងមកដល់ហើយចាំតែទទួលផលទៅ..! ហើយខាំគ្នាផង., ព្រោះពួកអាផ្គាប់មុខហ្នឹងនឹងខាំបងឯងហើយ..! ហាហាហា…! ដួូចប្រសាសន៏របស់សម្តេចមែន..! ឆ្កែបើនៅតែវាមិនចេះខាំគ្នាទេតែបើវានៅគ្នាពីរក្បាលឡើងហើយខាំគ្នាគ្មានដឹងងាប់រស់ទេ..! ថាមែនមែន,! បានយូរស្អីពួកអាបោកប្រាស់អាអត់ប្រយោជន៏ដល់សង្គម..! សូមអរគុណ…!
បងគាំអើយ..! ឱកាសបងឯងមកដល់ហើយចាំតែទទួលផលទៅ..! ហើយខាំគ្នាផង., ព្រោះពួកអាផ្គាប់មុខហ្នឹងនឹងខាំបងឯងហើយ..! ហាហាហា…! ដួូចប្រសាសន៏របស់សម្តេចមែន..! ឆ្កែបើនៅតែវាមិនចេះខាំគ្នាទេតែបើវានៅគ្នាពីរក្បាលឡើងហើយខាំគ្នាគ្មានដឹងងាប់រស់ទេ..! ថាមែនមែន,! បានយូរស្អីពួកអាបោកប្រាស់អាអត់ប្រយោជន៏ដល់សង្គម..! សូមអរគុណ…!
ឱ ចៅJLM មានភ្នែក២នឹងគេដែរ តែមិនឃើញអីបន្តិចសោះ ចាញ់សម្តេចភ្នែក១ទៅទៀត។
(ខ្មាស់គេណាស់លោកអើយ ) JMLជាសត្វសេក រឺ សារិកាកែវពិតតែម្តង ។
១-អាជាតិឆ្កែខ្ញុំ–អាចម៍ណាដុំធុំ–វាចូលចិត្តណាស់–ឆ្កែដទៃទៀត–មិនទាន់វាសោះ
វាថាឆ្ងាញ់ណាស់–អាចម៍ផស់សម្តាចម៍ ។
២-អាជាតិឆ្កែខ្ញុំ–អាចម៍ណាដុំធំ–ត្របាក់ផ្ញាច់ៗ–វាឆ្កែក្បត់ជាតិ–ចួលចិត្តស៊ីអាចម៍–
ជួនកាលប្រកាច់–ឆ្តួតបីបួនថ្ងៃ ។
៣-ខ្មែរអើយត្រូវដឹង–អាឆ្កែមួយហ្នឹង–ជាឆ្កែចង្រៃ–វាកាន់ជើងយួន–ដែលលួចទឹកដី–
គួរខ្មែរប្រុសស្រី–សំពងក្បាលវា ។
៤-អាជាតិឆ្កែឆ្កួត–ពូកែខាងអួត–ប្រព្រឹត្តពាលា–វាជាឆ្កែយួន–ក្បត់កម្ពុជា
ខ្មែរកុំទុកវា–អាឆ្កែក្បត់ជាតិ!
អាឆ្កែបាញ់ទា – អាឆ្កែពារធារ- ហ៊ានដាក់ឈ្មោះអញ
អ្ហែងនេះចោកណាស់- អាចោរគេបាញ់- បើតាមអញខ្នាញ់
ចង់ខោកក្បាលអ្ហែង ។
ឆ្កួតវក់វក់ឆ្កួតអាបាញ់ទា- ខួរក្បាលដូចស្វាតែប្រឹងច្នៃ
សម្តែងធ្វើត្រាប់អត់តម្លៃ- ទោះអាប្រឹងច្នៃក៏ជាអា ។
អ្ហែងនេះមនុស្សខួរក្បាលទា- ទោះប្រឹងក៏វាគ្មានខ្មោចអី
បានត្រឹមស្រែកកោកដូចបក្សី- កញ្ជ្រៀវតាមក្រៃចុងចប់អាំង។
អញប្រាប់រួចហើយគ្មានផ្លូវទេ- ពួកអាតាប៉ែស៊ី-សុខា
ទោះវារួមគ្នាក៏អនិច្ចារ- គ្មានឈ្មោះស្រស់ថ្លាឈ្នះស្អីទេ ។
ពួកវាឈ្នះដែរត្រឹមតែអញ្ចេះ-ឈ្នះបានជិះសេះលើគ្នាវា
ប្តីមានសាហាយតែជាប់ពៀរ- អោយប្រពន្ធវាមានប្រុសដែរ ។
ឈ្នះពីរភ្នែកមីរព្រោះតែល្បែង- ឈ្នះបីវង្វេងផឹកពាលា
អួតអាងគរវ៉ៃរហូតគ្រា- ព្រោះមកពីវាអួតខ្លាំងពេក។
ឈ្នះអញ្ចឹងអ្ហែងប្រឹងអួតស្អីទៅ- ប៉ុន្តែអ្ហែងខ្លៅទោះអញប្រាប់
អ្ហែងខឹងជេរអញឡើងញើសដាប- ច្រវាបហារមាត់ព្រោះចចេស ។
ជេរចុះអាម៉ាកអញមិនខឹង- ព្រោះអ្ហែងប្រឹងជេរអញកាន់ល្អ
រាស្រ្តលោកមើលយល់ហើយក្រៀក ក- ទុកតែមនុស្សល្អដេញអាក្រក់ ។
២០១៣ អ្ហែងដឹងហើយអាវ៉ា ! ហាស! ហា
អាឆ្កែបាញ់ទា – អាឆ្កែពារធារ- ហ៊ានដាក់ឈ្មោះអញអ្ហែងនេះចោកណាស់- អាចោរគេបាញ់- បើតាមអញខ្នាញ់
ចង់ខោកក្បាលអ្ហែង ។
ឆ្កួតវក់វក់ឆ្កួតអាបាញ់ទា- ខួរក្បាលដូចស្វាតែប្រឹងច្នៃ
សម្តែងធ្វើត្រាប់អត់តម្លៃ- ទោះអាប្រឹងច្នៃក៏ជាអា ។
អ្ហែងនេះមនុស្សខួរក្បាលទា- ទោះប្រឹងក៏វាគ្មានខ្មោចអី
បានត្រឹមស្រែកកោកដូចបក្សី- កញ្ជ្រៀវតាមក្រៃចុងចប់អាំង។
អញប្រាប់រួចហើយគ្មានផ្លូវទេ- ពួកអាតាប៉ែស៊ី-សុខា
ទោះវារួមគ្នាក៏អនិច្ចារ- គ្មានឈ្មោះស្រស់ថ្លាឈ្នះស្អីទេ ។
ពួកវាឈ្នះដែរត្រឹមតែអញ្ចេះ-ឈ្នះបានជិះសេះលើគ្នាវា
ប្តីមានសាហាយតែជាប់ពៀរ- អោយប្រពន្ធវាមានប្រុសដែរ ។
ឈ្នះពីរភ្នែកមីរព្រោះតែល្បែង- ឈ្នះបីវង្វេងផឹកពាលា
អួតអាងគេវ៉ៃរហូតគ្រា- ព្រោះមកពីវាអួតខ្លាំងពេក។
ឈ្នះអញ្ចឹងអ្ហែងប្រឹងអួតស្អីទៅ- ប៉ុន្តែអ្ហែងខ្លៅទោះអញប្រាប់
អ្ហែងខឹងជេរអញឡើងញើសដាប- ច្រវាបហារមាត់ព្រោះចចេស ។
ជេរចុះអាម៉ាកអញមិនខឹង- ព្រោះអ្ហែងប្រឹងជេរអញកាន់ល្អ
រាស្រ្តលោកមើលយល់ហើយក្រៀក ក- ទុកតែមនុស្សល្អដេញអាក្រក់ ។
២០១៣ អ្ហែងដឹងហើយអាវ៉ា ! ហាស! ហា
ទាំងនេះគឺជាយុត្តិសាសន៏ ក្រុមភ្នែកមួយ ដែលបង្ករការអុកឡុក ដូចជាសម្តីរបស់ JML និយាយ សូមបងប្អូនប្រយ័ត្ន ព្រោះពួកអាភ្នែកមួយនេះវាពូកែខ្លាំងណាស់អំពី ការបង្កាច់បង្ខូចគេ ដើម្បីយក ជ័យជំនះ សូមមើលគំរូ គណៈបក្ស រាជានិយមទាំងពីរ រលាយដោយសារវា ព្រោះអាក្បាច់នេះវាយកមកពីរម្ចាស់ ហាន់ណូយរបស់វា ដែលធ្លាប់អនុវត្តន៏រាប់រយឆ្នាំបានជោគជ័យ ឥឡូវវាកំពង់តែអនុវត្តន៏នៅស្រុកខ្មែរទៀតហើយ។ សូមអ្នកស្នេហាប្រយ័ត្នពួកនេះអោយមែនទែន។។
អាឡាគេធឺ ! ហែងធ្វើមើលតែខ្លួនឯងហ្នឹងស្អីហា??? អាញ៉សត្វសេកប្រសើរជាងហែងសត្វត្មាតដែរ!
អាត្មាត!! ភ្នែកអាញ់នៅល្អណាស់!! ហែងអត់បើកភ្នែកមើលទេអាអី???
Sam Rainsy know that:
If he is still the leader of the party, his party cannot participate in any election. So, he tries to put some pupet guy up to cofuse the world in order to participate in election.
នៅក្នុងសន្និសីទកាសែតរួមគ្នារវាងគណបក្សសមរង្ស៊ី និងគណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស កាលពីរសៀលថ្ងៃទី២០ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១២កន្លងទៅនេះ ប៉ុល ហំម តំណាងស្ថាបនិកគណបក្សសង្គ្រោះជាតិដែលត្រៀមរឿបចំបង្កើតថ្មីដោយគណបក្សសមរង្សីនិងគណបក្សសិទ្ធិមនុស្សកឹមសុខា បានលើកឡើងពីការព្រមានធ្វើពហិការបស់គណបក្សប្រឆាំងរួបរួមថ្មីនេះ ដោយថានិងមិនចូលរួមបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងអ្នកតំណាងរាស្ត្រ អាណត្តិទី៥ នាឆ្នាំ២០១៣ ទេ ក្នុងករណីដែលសមរង្ស៊ី ប្រធានគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ មិនមានលទ្ធភាពវិលចូលមាតុប្រទេស សម្រាប់ការប្រកួតប្រជែង ក្នុងការបោះឆ្នោតបាននោះ ហើយពេលនោះ លទ្ធផលនៃការបោះឆ្នោត នឹងគ្មានការទួលស្គាល់ពីសហគមន៍អន្តរជាតិ។
ជាមួយនោះដែរ គណបក្សប្រឆាំងរួបរួមថ្មី ដែលទើបតែទៅចុះបញ្ជីនៅក្រសួងមហាផ្ទៃ នាថ្ងៃទី២០ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១២ ក៏ទាមទារឲ្យមានការផ្លាស់ប្តូរសមាសភាពដឹកនាំនៃគណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោតផងដែរ ដោយជ្រើសរើសបុគ្គលដែលគណបក្សនយោបាយ អាចជឿទុកចិត្តបាន ឬក៏សមាជិកគណបក្សនយោបាយ ដែលមានអាសនៈនៅរដ្ឋសភា។ ការធ្វើបែបនេះ ដើម្បីអ្វីដែលគណបក្សប្រឆាំងលើកឡើងថា ដើម្បីឲ្យការបោះឆ្នោត ធ្វើឡើងដោយសេរី យុត្តិធម៌ និងអាចទទួលយកបានទាំងអស់គ្នា។
ចំពោះការលើកឡើងបែបនេះ សំរាប់មន្ត្រីរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាវិញ ពុំបានសម្តែងនូវការភ្ញាក់ផ្អើល ចំពោះការព្រមានពីសំណាក់ក្រុមមន្ត្រីគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ដែលទាំងមិនទាន់បង្កើតចេញជារូបរាងបានផងនោះ បែរជាព្រមានធ្វើពហិការមិនចូលរួមការបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងតំណាងរាស្ត្រ នីតិកាលទី៥ នៅឆ្នាំ២០១៣ ដោយលើកឡើងថា .បើគណបក្សប្រឆាំងថ្មី មិនចូលរួមការបោះឆ្នោតមែននោះ វាក៏ នឹងមិនប៉ះពាល់លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាឡើយ។
ឯកឧត្តម ទិត សុធា អនុប្រធានអង្គភាពព័ត៌មាន និងប្រតិកម្មរហស័ នៃទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី នារសៀលថ្ងៃទី២០ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១២កន្លងទៅ បានមានប្រសាសន៍បញ្ជាក់ថា ការប្រកាសដកថយ មិនចូលរួមនៅក្នុងការបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងអ្នកតំណាងរាស្ត្រ នាឆ្នាំ២០១៣ ដោយគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ដែលជាគណបក្សប្រឆាំងរួបរួមថ្មីនោះ វាមិនមែនជារឿងចំលែកទេ ហើយការមិនចូលរួមបោះឆ្នោតរបស់គណបក្សនោះ មិនបានធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់ដំណើរការលិទ្ធប្រជាធិបតេយ្យ នៅកម្ពុជាឡើយ ។ ហើយកត្តានេះ ក៏ពុំចោទជាឧបសគ្គដែរ ពីព្រោះ មានគណបក្សនយោបាយជាច្រើនទៀត ចូលរួមក្នុងការបោះឆ្នោតជ្រើសតាំង តំណាងរាស្ត្រ។
ឯកឧត្តមទិតសុធា បានបន្ថែមថា “ចំពោះបុគ្គលសមរង្ស៊ីខ្លួនឯង បានដឹងច្បាស់ណាស់ ថាសិទ្ធិនយោបាយរបស់គាត់ត្រូវបានចប់ ហើយការជាប់ទោសក្នុងបទល្មើសព្រហ្មទណ្ឌ គឺច្បាប់មិនអនុញ្ញាតឲ្យមានសិទ្ធិឈ្មោះចូលរួមបោះឆ្នោត និងមិនអាចឈរឈ្មោះ ឲ្យគេបោះឆ្នោតឲ្យឆ្នោតបានដែរ”។
ឯកឧត្តមទិត សុធា បានបញ្ជាក់ទៀតថា “រឿងកំហុសបុគ្គលសមរង្ស៊ីម្នាក់ មិនអាចយកមកបំផ្លាញលិទ្ធប្រជាធិបតេយ្យនៅកម្ពុជាដ៏រឹងមាំបាននោះទេ ពីព្រោះនេះជាសិទ្ធិផ្ទាល់ខ្លួនរបស់សមរង្ស៊ី ដែលមិនមាននិតិសម្បទារ គ្រប់គ្រាន់តាមផ្លូវច្បាប់ ក្នុងការចូលរួមប្រកួតប្រជែងក្នុងការបោះឆ្នោត មិនមែនបានន័យថា ខ្លួនជាទណ្ឌិត មិនបានបោះឆ្នោតបែរជាស្រែកថា ដំណើរការអនុវត្តលិទ្ធប្រជាធិបតេយ្យនៅកម្ពុជា ត្រូវបំផ្លាញឡើយ” ។
ឯកឧត្តមទិតសុធា បានមានប្រសាសន៍បញ្ជាក់ទៀតថា “ផ្ទុយទៅវិញគណបក្សថ្មីរបស់ក្រុមប្រឆាំងធ្វើពហិការដូចថាដូច្នេះមែននោះ គឺវាបានបរាជ័យមុនពេលចាប់កំណើត រួចស្រេចទៅហើយ ។ ព្រោះថា បើសិនគ្មានគណបក្សនយោបាយមួយចូលរួម មិនមែនមានន័យថា គ្មានការបោះឆ្នោតនោះទេ គឺការបោះឆ្នោតនៅតែដំណើការទៅជាធម្មតា”។
ទាក់ទងការដែលបក្សប្រឆាំង ស្នើឲ្យមានការរុះរើសសមាសភាពដឹកនាំគណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោត នៅមុនការបោះឆ្នោត ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០១៣ ដែលចាប់ពីពេលនេះទៅ នៅមានរយៈពេល ៩ខែទៀតនោះ ត្រូវបានឯកឧត្តម ទិត សុធា បានបញ្ចេញប្រតិកម្ម ច្រានចោលថា ការទាមទាររបស់គណបក្សប្រឆាំងឲ្យមានការុះរើសមាសភាពដឹកនាំ គ.ជ.ប. នោះជាបទចំរៀងដដែលៗ ដែលខ្លួនឯងភ្លេចថា សមាជិករបស់គណបក្សប្រឆាំង មានវត្តមាននៅក្នុងក្បាលម៉ាស៊ីនដឹកនាំ គ.ជ.ប. ដែរ មិនមែនមានតែសមាជិកគណបក្សកាន់អំណាចឯណា ?។
ឯកឧត្តម ទិត សុធា បានចាត់ទុកការទាមទារដដែលៗ របស់គណបក្សប្រឆាំង ក្នុងរឿងផ្លាស់ប្តូរសមាសភាព គ.ជ.ប. ថាគឺជាបទចំរៀងដដែល របស់ក្រុមដែលចាញ់តែប៉ុណ្ណោះ។
ខ្ញុំហ៊ានទាយថា៖ វាសនាលោកសមរង្សីនាថ្ងៃចុងក្រោយគឺដូចក្រុមព្រះអញ្ជឹងគីគេមិនអោយប្រទ្បុក
ចូលនយោបាយទេ។
មួយរយៈពេលចុងក្រោយនេះ មន្ដ្រីសង្គមស៊ីវិល និងក្រុមអ្នកនយោបាយប្រឆាំងមួយ ចំនួន នៅតែលើកយកបញ្ហាវិបត្ដិដីធ្លីមកធ្វើការវាយប្រហារ លើរាជរដ្ឋាភិបាល កម្ពុជា យ៉ាង គឃ្លើន ដោយមិនព្រមទទួលស្គាល់នូវអ្វីដែលជាដំណោះស្រាយ ប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព របស់រាជរដ្ឋាភិបាលឡើយ ។
ក្រុមមន្ដ្រីសិទ្ធិមនុស្ស និងអ្នកនយោបាយប្រឆាំង បន្ដយក បញ្ហាដីធ្លីនៅសហគមន៍បុរីកីឡា និងដីធ្លីតំបន់បឹងកក់ មកធ្វើជាឧទាហរណ៍នៃអំពើរំលោភ សិទ្ធិមនុស្ស ហើយថា ជម្លោះដីធ្លីកំពុង បង្ក ឱ្យ មានបញ្ហាជម្លៀសប្រជាពលរដ្ឋ ចេញពីផ្ទះ សម្បែង ដូចអ្វីដែលកើតមាននៅក្នុងរបបខ្មែរក្រហម ។
ជាការពិតការវាយប្រហាររបស់ក្រុមមន្ដ្រី សិទ្ធិមនុស្ស និងអ្នក នយោបាយ នៃគណបក្សប្រឆាំង គឺពួកគេមិនបានពិនិត្យមើលឱ្យច្បាស់លាស់ អំពី គោលនយោបាយរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល ក្នុងការដោះស្រាយជម្លោះដីធ្លីជូនប្រជាពលរដ្ឋ នៅ តាមបណ្ដាខេត្ដ-ក្រុងនានា ទូទាំងប្រទេសនោះទេ ។
ហើយ ការដែលក្រុមមន្ដ្រីសិទ្ធិមនុស្ស និង អ្នកនយោបាយប្រឆាំងវាយប្រហារមកលើរាជរដ្ឋាភិបាល ពាក់ព័ន្ធនឹងបញ្ហាដីធ្លី គ្រាន់តែធ្វើ ឡើងដើម្បី ទាក់ទាញការគាំទ្រនិងផលប្រយោជន៍របស់ខ្លួនតែប៉ុណ្ណោះ ។
គោលនយោបាយចាស់ សកម្មភាពថ្មីរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល ដែល មានសម្ដេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន ជានាយករដ្ឋមន្ដ្រីឥឡូវនេះកំពុង បោះ ជំហានទៅ មុខយ៉ាងរលូន ហើយការវាស់វែងដីធ្លីធ្វើប័ណ្ណកម្មសិទ្ធិជូនប្រជាពលរដ្ឋ កំពុងប្រព្រឹត្ដទៅ យ៉ាងមមាញឹក ។ ក្រុមនិស្សិតស្ម័គ្រចិត្ដរាប់ពាន់នាក់ រួមជាមួយមន្ដ្រីជំនាញសុរិយោដី និង មន្ដ្រីអាជ្ញាធរតាមបណ្ដាខេត្ដនានា កំពុងសស្រាក់សស្រាំ ចុះវាស់វែងដីធ្លីធ្វើប័ណ្ណកម្មសិទ្ធិ ជូន ប្រជាពលរដ្ឋ ព្រោះដីធ្លីគឺជាបញ្ហា អាយុជីវិតរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ ។ សកម្មភាពរបស់ក្រុម និស្សិតស្ម័គ្រចិត្ដជាមួយមន្ដ្រីសុរិយោដី និងមន្ដ្រីអាជ្ញាធរ ក្នុងការវាស់វែងដីធ្លីធ្វើប័ណ្ណកម្ម សិទ្ធិជូនប្រជាពលរដ្ឋ កំពុងធ្វើឱ្យប្រជាពលរដ្ឋ មានសេចក្ដីរីករាយយ៉ាងខ្លាំង ព្រោះនៅទី បំផុត ពួកគាត់មានកម្មសិទ្ធិដីធ្លី ដែលពុំមាននរណា អាចរំលោភបំពានបាន ក្នុងពេលដែលក្រុមម ន្ដ្រីសិទ្ធិមនុស្ស និងអ្នកនយោបាយប្រឆាំង ពួកគេបានត្រឹមតែរិះគន់ ហើយពុំបានជួយអ្វីទាំងអស់ ដល់ប្រជាពលរដ្ឋ ។
ក្រុមអ្នកសង្កេតការណ៍មួយចំនួន បានលើកឡើងដោយមោទនភាពថា រាជរដ្ឋាភិបាលដឹកនាំដោយសម្ដេច នាយករដ្ឋមន្ដ្រី ហ៊ុន សែន កំពុងគិតគូរដោះស្រាយវិបត្ដិដីធ្លី ប្រកបដោយ ប្រសិទ្ធភាព ធ្វើឱ្យ ប្រជាពលរដ្ឋមានការអបអរយ៉ាងខ្លាំង ដោយ រាជរដ្ឋាភិបាល បាន ចេញបទបញ្ជាឱ្យអាជ្ញាធរខេត្ដ-ក្រុងនានា រួមជាមួយ ក្រសួងនិងស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ យកចិត្ដទុក ដាក់ ដោះស្រាយបញ្ហាដីធ្លី ជូនប្រជាពលរដ្ឋ ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ រាជរដ្ឋាភិបាល បានដកហូតដី សម្បទានពីក្រុមហ៊ុនជាច្រើន ដោយសារតែក្រុមហ៊ុនទាំងនោះ មិនអនុវត្ដន៍ឱ្យបានត្រឹម ត្រូវតាមកិច្ចសន្យាជាមួយរាជរដ្ឋាភិបា ។
ការដកហូតដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចពីក្រុមហ៊ុន ដែលមិនអនុវត្ដន៍ តាមកិច្ចសន្យាជាមួយរាជរដ្ឋាភិបាល ហើយមិនអនុវត្ដន៍តាមរូបមន្ដស្បែកខ្លា ត្រូវបានប្រជា ពលរដ្ឋទទួលស្គាល់ថា ជាការសម្រេចត្រឹមត្រូវ របស់រាជរដ្ឋាភិបាល ។ មិនតែប៉ុណ្ណោះជាការព្រមាន ឱ្យក្រុមហ៊ុននានា ដែលទទួលបានដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចពីរាជរដ្ឋាភិបាល ត្រូវតែអនុវត្ដន៍តាម កិច្ចសន្យា នៃអាជ្ញាប័ណ្ណ ដែលខ្លួនទទួលបាន ។
នៅក្នុងយុទ្ធសាស្ដ្រវាយប្រហារ លើរាជរដ្ឋាភិបាលមួយរយៈពេលចុងក្រោយនេះ ក្រុម មន្ដ្រីសង្គមស៊ីវិលនិងអ្នកនយោបាយប្រឆាំងមួយចំនួន បានចាត់ទុកបញ្ហា ជម្លោះដីធ្លីថាជាវិបត្ដិ ខ្មៅងងឹត ហើយថា រាជរដ្ឋាភិបាលដឹកនាំដោយសម្ដេចនាយករដ្ឋមន្ដ្រី ហ៊ុន សែន ពុំមានឆន្ទៈ ក្នុងការដោះស្រាយ ។ ក៏ប៉ុន្ដែការវាយប្រហារ ទាំងនោះមិនត្រូវបានប្រជាពលរដ្ឋជឿជាក់ទេ ព្រោះការពិត រាជរដ្ឋាភិបាល កំពុងអនុវត្ដន៍គោលនយោបាយចាស់ សកម្មភាពថ្មី វាស់វែងដី ធ្លីធ្វើប័ណ្ណកម្មសិទ្ធិ ជូនប្រជាពលរដ្ឋយ៉ាងសស្រាក់សស្រាំ ។ ការដែលមាននិស្សិតស្ម័គ្រចិត្ដ រាប់ពាន់នាក់ និងមន្ដ្រីសុរិយោដីរួមជាមួយមន្ដ្រីអាជ្ញាធរ ចុះវាស់វែងដីធ្លីធ្វើប័ណ្ណកម្មសិទ្ធិ ជូន ប្រជាពលរដ្ឋតាមបណ្ដាខេត្ដជាច្រើន គឺជាភស្ដុតាងនៃដំណោះស្រាយវិបត្ដិដីធ្លី ដែលរាជ រដ្ឋាភិបាល កំពុងអនុវត្ដន៍ ។ ដូច្នេះការវាយប្រហាររបស់មន្ដ្រីសង្គមស៊ីវិល និងក្រុមអ្នក នយោបាយ ប្រឆាំងមួយក្ដាប់តូច មកលើរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ពាក់ព័ន្ធនឹងបញ្ហាដីធ្លី គឺជារឿងឥត ប្រយោជន៍ ព្រោះប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរនៅទូទាំងប្រទេស បានដឹងយ៉ាងច្បាស់ អំពីគោលនយោ បាយរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល ក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាដីធ្លី ។
សរុបសេចក្ដីមក ការដែលមន្ដ្រីសង្គមស៊ីវិល ក៏ដូចជាក្រុមអ្នកនយោបាយប្រឆាំង ទាំង ក្នុងនិងក្រៅប្រទេស បើកការវាយប្រហារលើរាជរដ្ឋាភិបាល ពាក់ព័ន្ធ បញ្ហាជម្លោះដីធ្លី គ្រាន់ តែជាល្បិចកលដើម្បីកាត់បន្ថយការគាំទ្រទៅលើរាជរដ្ឋាភិបាល ដឹកនាំដោយសម្ដេចអគ្គ មហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន ប៉ុណ្ណោះ ។ ប៉ុន្ដែល្បិចកលទាំងនេះ គ្មានប្រយោជន៍អ្វីទាំង អស់ ព្រោះរាជរដ្ឋាភិបាលយកចិត្ដទុកដាក់ដោះស្រាយបញ្ហាដីធ្លី ទាំងនៅក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ ក៏ដូចជានៅតាម បណ្ដាខេត្ដនានាទូទាំងប្រទេស ។ ការវាស់វែងដីធ្លី ធ្វើប័ណ្ណកម្មសិទ្ធិជូន ប្រជាពលរដ្ឋ គឺជាដំណោះស្រាយមួយដ៏ប្រសើរបំផុត ដើម្បីឱ្យប្រជាពលរដ្ឋមានដីធ្លីសម្រាប់ ប្រកបរបរកសិកម្មចិញ្ចឹមជីវិត ។ ចំណែកករណីប្រជាពលរដ្ឋផ្លាស់ប្ដូរទីកន្លែងរស់នៅពីខេត្ដមួយ ទៅខេត្ដមួយ ឬពីតំបន់មួយទៅតំបន់មួយមិនមែនសុទ្ធតែកើតឡើង ដោយសារបញ្ហាដីធ្លី នោះទេ ប៉ុន្ដែជាការផ្លាស់ប្ដូរដើម្បីជីវភាពរស់នៅ ដើម្បីកសាងជីវភាពថ្មី និងដើម្បីស្វែងរក ការងារដែលមានប្រាក់ចំណូលខ្ពស់ សម្រាប់ទ្រទ្រង់ជីវភាពតែប៉ុណ្ណោះ ៕
១-អាជាតិឆ្កែខ្ញុំ–អាចម៍ណាដុំធុំ–វាចូលចិត្តណាស់–ឆ្កែដទៃទៀត–មិនទាន់វាសោះ
វាថាឆ្ងាញ់ណាស់–អាចម៍ផស់សម្តាចម៍ ។
២-អាជាតិឆ្កែខ្ញុំ–អាចម៍ណាដុំធំ–ត្របាក់ផ្ញាច់ៗ–វាឆ្កែក្បត់ជាតិ–ចួលចិត្តស៊ីអាចម៍–
ជួនកាលប្រកាច់–ឆ្តួតបីបួនថ្ងៃ ។
៣-ខ្មែរអើយត្រូវដឹង–អាឆ្កែមួយហ្នឹង–ជាឆ្កែចង្រៃ–វាកាន់ជើងយួន–ដែលលួចទឹកដី–
គួរខ្មែរប្រុសស្រី–សំពងក្បាលវា ។
៤-អាជាតិឆ្កែឆ្កួត–ពូកែខាងអួត–ប្រព្រឹត្តពាលា–វាជាឆ្កែយួន–ក្បត់កម្ពុជា
ខ្មែរកុំទុកវា–អាឆ្កែក្បត់ជាតិ!
-អាជាតិមាយាទដូចជាសត្វឆ្កែ នៅមិនសុខទេគេជេររាល់ថ្ងៃ
ព្រោះវាមើលងាយដល់អ្នកដទៃ ប្រើពាក្យសំដីហារស្អុយជាងអាចម៍។
-អាជាតិមាយាទដូចសត្វចចក ឭកពារស្មោកគ្រោកភូតមួលបង្កាច់
ពួកដែលជឿវាពួកស៊ីដុំអាចម៍ ពួកអាសម្ដាចម៍ទ្រពងក្ដយួន។
-អាជាតិមាយាទដូចជាជ្រូកព្រៃ ដើរឈ្នួសរាល់ថ្ងៃរំខានបងប្អូន
រៀនចេះតែភ្លើខំអួតតាំងខ្លួន មិនស្មើរនិងក្បួនមេទ័ពបាញ់ទា។
ខ្ញុំមានយោបលមួយចំពោះគណបក្យសម រង្ស៊ី ។
បើតាមខ្ញុំគិត នៅពេល ឯកឧត្ត សម រង្ស៊ី ចាកចេញពី គណបក្សរបស់លោក ទៅធ្វើជាប្រធានគណបក្យសង្គ្រោះជាតិ គួតែប្រយត្ន័។
បើលោកចេញទៅមែន ហើយ គណបក្យសង្គ្រោះជាតិក៏មិនទាន់ចុះបញ្ជីក្នុងក្រសួងមហាផ្ទៃរួចរាល់ផង ស្រាប់លោកហ៊ុន សែន ប្រើល្បិចផ្សេងទៀតដែលយើងស្មានមិនដល់ ធ្វើអោយគណបក្យថ្មី មិនអាចមានដំណើរការណ៏ ពេលនោះ ឯកឧត្តមច្បាស់ជាយាប់ហើយ ។ ទន្សាយក៏រួច ត្រីរ៉ស់ក៏រួច ។
ខុំគាំទ្រ ការរួបរួមនេះ ។
សូមគាំទ្រនូវកំណាព្យរបស់អ្នកទាំងពីរខាងលើ
ឡាគេធឺ!ចាស់ហើយនៅធ្វើនយោបាយខ្មោចស្អី តិចខានបានសីុលុយចាស់
អស់លោកមានចំណេះដឹងតែមាននិន្នាការរៀងខ្លួនៗតែសូមជួយរាស្រ្តខែ្មរផង?
ឡាគេធឺ!ចាស់ហើយនៅធ្វើនយោបាយខ្មោចស្អី តិចខានបានសីុលុយចាស់
ខ្ញុំសុំគាំទ្រដែ.ត្រូវហើយjMLមកពីពាក្យ(ជុយម្រាយ)
នៅក្នុងសន្និសីទកាសែតរួមគ្នារវាងគណបក្សសមរង្ស៊ី និងគណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស កាលពីរសៀលថ្ងៃទី២០ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១២កន្លងទៅនេះ ប៉ុល ហំម តំណាងស្ថាបនិកគណបក្សសង្គ្រោះជាតិដែលត្រៀមរឿបចំបង្កើតថ្មីដោយគណបក្សសមរង្សីនិងគណបក្សសិទ្ធិមនុស្សកឹមសុខា បានលើកឡើងពីការព្រមានធ្វើពហិការបស់គណបក្សប្រឆាំងរួបរួមថ្មីនេះ ដោយថានិងមិនចូលរួមបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងអ្នកតំណាងរាស្ត្រ អាណត្តិទី៥ នាឆ្នាំ២០១៣ ទេ ក្នុងករណីដែលសមរង្ស៊ី ប្រធានគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ មិនមានលទ្ធភាពវិលចូលមាតុប្រទេស សម្រាប់ការប្រកួតប្រជែង ក្នុងការបោះឆ្នោតបាននោះ ហើយពេលនោះ លទ្ធផលនៃការបោះឆ្នោត នឹងគ្មានការទួលស្គាល់ពីសហគមន៍អន្តរជាតិ។ចុចលើពត៌មានជាមួយនោះដែរ គណបក្សប្រឆាំងរួបរួមថ្មី ដែលទើបតែទៅចុះបញ្ជីនៅក្រសួងមហាផ្ទៃ នាថ្ងៃទី២០ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១២ ក៏ទាមទារឲ្យមានការផ្លាស់ប្តូរសមាសភាពដឹកនាំនៃគណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោតផងដែរ ដោយជ្រើសរើសបុគ្គលដែលគណបក្សនយោបាយ អាចជឿទុកចិត្តបាន ឬក៏សមាជិកគណបក្សនយោបាយ ដែលមានអាសនៈនៅរដ្ឋសភា។ ការធ្វើបែបនេះ ដើម្បីអ្វីដែលគណបក្សប្រឆាំងលើកឡើងថា ដើម្បីឲ្យការបោះឆ្នោត ធ្វើឡើងដោយសេរី យុត្តិធម៌ និងអាចទទួលយកបានទាំងអស់គ្នា។
ចំពោះការលើកឡើងបែបនេះ សំរាប់មន្ត្រីរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាវិញ ពុំបានសម្តែងនូវការភ្ញាក់ផ្អើល ចំពោះការព្រមានពីសំណាក់ក្រុមមន្ត្រីគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ដែលទាំងមិនទាន់បង្កើតចេញជារូបរាងបានផងនោះ បែរជាព្រមានធ្វើពហិការមិនចូលរួមការបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងតំណាងរាស្ត្រ នីតិកាលទី៥ នៅឆ្នាំ២០១៣ ដោយលើកឡើងថា .បើគណបក្សប្រឆាំងថ្មី មិនចូលរួមការបោះឆ្នោតមែននោះ វាក៏ នឹងមិនប៉ះពាល់លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាឡើយ។
ឯកឧត្តម ទិត សុធា អនុប្រធានអង្គភាពព័ត៌មាន និងប្រតិកម្មរហស័ នៃទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី នារសៀលថ្ងៃទី២០ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១២កន្លងទៅ បានមានប្រសាសន៍បញ្ជាក់ថា ការប្រកាសដកថយ មិនចូលរួមនៅក្នុងការបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងអ្នកតំណាងរាស្ត្រ នាឆ្នាំ២០១៣ ដោយគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ដែលជាគណបក្សប្រឆាំងរួបរួមថ្មីនោះ វាមិនមែនជារឿងចំលែកទេ ហើយការមិនចូលរួមបោះឆ្នោតរបស់គណបក្សនោះ មិនបានធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់ដំណើរការលិទ្ធប្រជាធិបតេយ្យ នៅកម្ពុជាឡើយ ។ ហើយកត្តានេះ ក៏ពុំចោទជាឧបសគ្គដែរ ពីព្រោះ មានគណបក្សនយោបាយជាច្រើនទៀត ចូលរួមក្នុងការបោះឆ្នោតជ្រើសតាំង តំណាងរាស្ត្រ។
ឯកឧត្តមទិតសុធា បានបន្ថែមថា “ចំពោះបុគ្គលសមរង្ស៊ីខ្លួនឯង បានដឹងច្បាស់ណាស់ ថាសិទ្ធិនយោបាយរបស់គាត់ត្រូវបានចប់ ហើយការជាប់ទោសក្នុងបទល្មើសព្រហ្មទណ្ឌ គឺច្បាប់មិនអនុញ្ញាតឲ្យមានសិទ្ធិឈ្មោះចូលរួមបោះឆ្នោត និងមិនអាចឈរឈ្មោះ ឲ្យគេបោះឆ្នោតឲ្យឆ្នោតបានដែរ”។
ឯកឧត្តមទិត សុធា បានបញ្ជាក់ទៀតថា “រឿងកំហុសបុគ្គលសមរង្ស៊ីម្នាក់ មិនអាចយកមកបំផ្លាញលិទ្ធប្រជាធិបតេយ្យនៅកម្ពុជាដ៏រឹងមាំបាននោះទេ ពីព្រោះនេះជាសិទ្ធិផ្ទាល់ខ្លួនរបស់សមរង្ស៊ី ដែលមិនមាននិតិសម្បទារ គ្រប់គ្រាន់តាមផ្លូវច្បាប់ ក្នុងការចូលរួមប្រកួតប្រជែងក្នុងការបោះឆ្នោត មិនមែនបានន័យថា ខ្លួនជាទណ្ឌិត មិនបានបោះឆ្នោតបែរជាស្រែកថា ដំណើរការអនុវត្តលិទ្ធប្រជាធិបតេយ្យនៅកម្ពុជា ត្រូវបំផ្លាញឡើយ” ។
ឯកឧត្តមទិតសុធា បានមានប្រសាសន៍បញ្ជាក់ទៀតថា “ផ្ទុយទៅវិញគណបក្សថ្មីរបស់ក្រុមប្រឆាំងធ្វើពហិការដូចថាដូច្នេះមែននោះ គឺវាបានបរាជ័យមុនពេលចាប់កំណើត រួចស្រេចទៅហើយ ។ ព្រោះថា បើសិនគ្មានគណបក្សនយោបាយមួយចូលរួម មិនមែនមានន័យថា គ្មានការបោះឆ្នោតនោះទេ គឺការបោះឆ្នោតនៅតែដំណើការទៅជាធម្មតា”។
ទាក់ទងការដែលបក្សប្រឆាំង ស្នើឲ្យមានការរុះរើសសមាសភាពដឹកនាំគណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោត នៅមុនការបោះឆ្នោត ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០១៣ ដែលចាប់ពីពេលនេះទៅ នៅមានរយៈពេល ៩ខែទៀតនោះ ត្រូវបានឯកឧត្តម ទិត សុធា បានបញ្ចេញប្រតិកម្ម ច្រានចោលថា ការទាមទាររបស់គណបក្សប្រឆាំងឲ្យមានការុះរើសមាសភាពដឹកនាំ គ.ជ.ប. នោះជាបទចំរៀងដដែលៗ ដែលខ្លួនឯងភ្លេចថា សមាជិករបស់គណបក្សប្រឆាំង មានវត្តមាននៅក្នុងក្បាលម៉ាស៊ីនដឹកនាំ គ.ជ.ប. ដែរ មិនមែនមានតែសមាជិកគណបក្សកាន់អំណាចឯណា ?។
ឯកឧត្តម ទិត សុធា បានចាត់ទុកការទាមទារដដែលៗ របស់គណបក្សប្រឆាំង ក្នុងរឿងផ្លាស់ប្តូរសមាសភាព គ.ជ.ប. ថាគឺជាបទចំរៀងដដែល របស់ក្រុមដែលចាញ់តែប៉ុណ្ណោះ។
នៅក្នុងសន្និសីទកាសែតរួមគ្នារវាងគណបក្សសមរង្ស៊ី និងគណបក្សសិទ្ធិមនុស្ស កាលពីរសៀលថ្ងៃទី២០ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១២កន្លងទៅនេះ ប៉ុល ហំម តំណាងស្ថាបនិកគណបក្សសង្គ្រោះជាតិដែលត្រៀមរឿបចំបង្កើតថ្មីដោយគណបក្សសមរង្សីនិងគណបក្សសិទ្ធិមនុស្សកឹមសុខា បានលើកឡើងពីការព្រមានធ្វើពហិការបស់គណបក្សប្រឆាំងរួបរួមថ្មីនេះ ដោយថានិងមិនចូលរួមបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងអ្នកតំណាងរាស្ត្រ អាណត្តិទី៥ នាឆ្នាំ២០១៣ ទេ ក្នុងករណីដែលសមរង្ស៊ី ប្រធានគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ មិនមានលទ្ធភាពវិលចូលមាតុប្រទេស សម្រាប់ការប្រកួតប្រជែង ក្នុងការបោះឆ្នោតបាននោះ ហើយពេលនោះ លទ្ធផលនៃការបោះឆ្នោត នឹងគ្មានការទួលស្គាល់ពីសហគមន៍អន្តរជាតិ។
ជាមួយនោះដែរ គណបក្សប្រឆាំងរួបរួមថ្មី ដែលទើបតែទៅចុះបញ្ជីនៅក្រសួងមហាផ្ទៃ នាថ្ងៃទី២០ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១២ ក៏ទាមទារឲ្យមានការផ្លាស់ប្តូរសមាសភាពដឹកនាំនៃគណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោតផងដែរ ដោយជ្រើសរើសបុគ្គលដែលគណបក្សនយោបាយ អាចជឿទុកចិត្តបាន ឬក៏សមាជិកគណបក្សនយោបាយ ដែលមានអាសនៈនៅរដ្ឋសភា។ ការធ្វើបែបនេះ ដើម្បីអ្វីដែលគណបក្សប្រឆាំងលើកឡើងថា ដើម្បីឲ្យការបោះឆ្នោត ធ្វើឡើងដោយសេរី យុត្តិធម៌ និងអាចទទួលយកបានទាំងអស់គ្នា។
ចំពោះការលើកឡើងបែបនេះ សំរាប់មន្ត្រីរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាវិញ ពុំបានសម្តែងនូវការភ្ញាក់ផ្អើល ចំពោះការព្រមានពីសំណាក់ក្រុមមន្ត្រីគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ដែលទាំងមិនទាន់បង្កើតចេញជារូបរាងបានផងនោះ បែរជាព្រមានធ្វើពហិការមិនចូលរួមការបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងតំណាងរាស្ត្រ នីតិកាលទី៥ នៅឆ្នាំ២០១៣ ដោយលើកឡើងថា .បើគណបក្សប្រឆាំងថ្មី មិនចូលរួមការបោះឆ្នោតមែននោះ វាក៏ នឹងមិនប៉ះពាល់លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាឡើយ។
ឯកឧត្តម ទិត សុធា អនុប្រធានអង្គភាពព័ត៌មាន និងប្រតិកម្មរហស័ នៃទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី នារសៀលថ្ងៃទី២០ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១២កន្លងទៅ បានមានប្រសាសន៍បញ្ជាក់ថា ការប្រកាសដកថយ មិនចូលរួមនៅក្នុងការបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងអ្នកតំណាងរាស្ត្រ នាឆ្នាំ២០១៣ ដោយគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ដែលជាគណបក្សប្រឆាំងរួបរួមថ្មីនោះ វាមិនមែនជារឿងចំលែកទេ ហើយការមិនចូលរួមបោះឆ្នោតរបស់គណបក្សនោះ មិនបានធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់ដំណើរការលិទ្ធប្រជាធិបតេយ្យ នៅកម្ពុជាឡើយ ។ ហើយកត្តានេះ ក៏ពុំចោទជាឧបសគ្គដែរ ពីព្រោះ មានគណបក្សនយោបាយជាច្រើនទៀត ចូលរួមក្នុងការបោះឆ្នោតជ្រើសតាំង តំណាងរាស្ត្រ។
ឯកឧត្តមទិតសុធា បានបន្ថែមថា “ចំពោះបុគ្គលសមរង្ស៊ីខ្លួនឯង បានដឹងច្បាស់ណាស់ ថាសិទ្ធិនយោបាយរបស់គាត់ត្រូវបានចប់ ហើយការជាប់ទោសក្នុងបទល្មើសព្រហ្មទណ្ឌ គឺច្បាប់មិនអនុញ្ញាតឲ្យមានសិទ្ធិឈ្មោះចូលរួមបោះឆ្នោត និងមិនអាចឈរឈ្មោះ ឲ្យគេបោះឆ្នោតឲ្យឆ្នោតបានដែរ”។
ឯកឧត្តមទិត សុធា បានបញ្ជាក់ទៀតថា “រឿងកំហុសបុគ្គលសមរង្ស៊ីម្នាក់ មិនអាចយកមកបំផ្លាញលិទ្ធប្រជាធិបតេយ្យនៅកម្ពុជាដ៏រឹងមាំបាននោះទេ ពីព្រោះនេះជាសិទ្ធិផ្ទាល់ខ្លួនរបស់សមរង្ស៊ី ដែលមិនមាននិតិសម្បទារ គ្រប់គ្រាន់តាមផ្លូវច្បាប់ ក្នុងការចូលរួមប្រកួតប្រជែងក្នុងការបោះឆ្នោត មិនមែនបានន័យថា ខ្លួនជាទណ្ឌិត មិនបានបោះឆ្នោតបែរជាស្រែកថា ដំណើរការអនុវត្តលិទ្ធប្រជាធិបតេយ្យនៅកម្ពុជា ត្រូវបំផ្លាញឡើយ” ។
ឯកឧត្តមទិតសុធា បានមានប្រសាសន៍បញ្ជាក់ទៀតថា “ផ្ទុយទៅវិញគណបក្សថ្មីរបស់ក្រុមប្រឆាំងធ្វើពហិការដូចថាដូច្នេះមែននោះ គឺវាបានបរាជ័យមុនពេលចាប់កំណើត រួចស្រេចទៅហើយ ។ ព្រោះថា បើសិនគ្មានគណបក្សនយោបាយមួយចូលរួម មិនមែនមានន័យថា គ្មានការបោះឆ្នោតនោះទេ គឺការបោះឆ្នោតនៅតែដំណើការទៅជាធម្មតា”។
ទាក់ទងការដែលបក្សប្រឆាំង ស្នើឲ្យមានការរុះរើសសមាសភាពដឹកនាំគណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោត នៅមុនការបោះឆ្នោត ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០១៣ ដែលចាប់ពីពេលនេះទៅ នៅមានរយៈពេល ៩ខែទៀតនោះ ត្រូវបានឯកឧត្តម ទិត សុធា បានបញ្ចេញប្រតិកម្ម ច្រានចោលថា ការទាមទាររបស់គណបក្សប្រឆាំងឲ្យមានការុះរើសមាសភាពដឹកនាំ គ.ជ.ប. នោះជាបទចំរៀងដដែលៗ ដែលខ្លួនឯងភ្លេចថា សមាជិករបស់គណបក្សប្រឆាំង មានវត្តមាននៅក្នុងក្បាលម៉ាស៊ីនដឹកនាំ គ.ជ.ប. ដែរ មិនមែនមានតែសមាជិកគណបក្សកាន់អំណាចឯណា ?។
ឯកឧត្តម ទិត សុធា បានចាត់ទុកការទាមទារដដែលៗ របស់គណបក្សប្រឆាំង ក្នុងរឿងផ្លាស់ប្តូរសមាសភាព គ.ជ.ប. ថាគឺជាបទចំរៀងដដែល របស់ក្រុមដែលចាញ់តែប៉ុណ្ណោះ។
សូមអស់លោកអ្នកបញ្ចេញមតិនៅទីនេះទាំងអស់កុំប្រកាន់អាជាតិប្អួនរបស់ខ្ញុំអីព្រោះវាសព្វថ្ងៃគ្មាន ការងារធ្វើដោយប្រើបញ្ញានិងគេទេដូច្នេះហើយបានជាវាមានពេលទំនេយ៉ាងច្រើនមកចូលរួមសរ សេបញ្ចេញមតិនៅលើវេបសាយនេះយ៉ាងវែងអន្លាយបែកអូបែកស្ទឹងយ៉ាងនេះនោះ។ ឮវារអូរថា អ្នកបញេ្ចញមតិនៅក្នុងវេបសាយនេះរួមគ្នារុញក្បាលវាត្រឡប់ត្រឡឹងតែឯងបន្ទាប់មកវាហាក់ដូច
ជាមានអារម្មណ៍ឡប់ៗម្តងៗហើយវាកំពុងតែបារម្មណ៍ថាបើគ្មាននណាជួយគាំទ្រមតិរបស់វាច្រើន
ទេ នោះវាពិតជាឡប់ហើយនិងឆ្កួតមែនទែនជាក់ជាមិនខាន។
អ៊ឺមែនដូចសម្ដេចថាមែនឆ្កែបើមាន2ក្បាលវាឡើងវានឹងខាំគ្នា
ព្រេះអីសម្ដាចធ្លាប់ខាំគ្នាក្នុងបក្សឡើងខ្វាក់ភ្នែក
មិនមែនឆ្កែទេ…តែបើអាហ៊ុន សែនប្រហែលជាឆ្កែមែន។
ខុសគ្នាស្រឡះរវាងលោកសមរង្ស៊ី និងហ៊ុន សែន។
ស្មានតែឯកឧត្តមអគ្គមហាបិតាប្រជាធិបតេយ្យសម រង្ស៊ីមើលមិនដឹងល្បិច
របស់ឯកឧត្តមឧញ៉ាបិតាប្រជាធិបតេយ្យគឹម សុខាទៅហើយ។
ចេះលាលែងតំណែងប្រធានគណបក្សសង្គ្រោះ… ទាន់ពេល កុំអីទីមោងសុទ្ធ
ឯកឧត្តម។ មែនទេ!!?