ភ្នំវល្លិជាទីតាំងកាន់កាប់ និងឈរជើងដ៏រឹងមាំមួយក្នុងចំណោមតំបន់មួយចំនួនទៀត ក្នុងប្រទេសកម្ពុជា របស់យោធាខ្មែរក្រហម។
ដោយ ម៉ម មុនីរតន៍
2013-11-06
RFA
២៩-តុលា-២០១៣៖ ការដ្ឋានយកដីរបស់អ្នកស្រី ហ៊ឹម ស៊ីវន ដែលមានទីតាំងស្ថិតនៅចំណុចប្រហប់តាអឿន នៅលើភ្នំវល្លិ ខេត្តកែប។ RFA/Morm Moniroth
អ្នករស់នៅក្នុងតំបន់នេះ ភាគច្រើនអះអាងថា កាលពីក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ខ្មែរក្រហម ព្រៃឈើ និងសម្បត្តិធម្មជាតិនានា នៅគងវង់នៅឡើយ។ ចំណែកប្រជាពលរដ្ឋដែលរស់នៅបរិវេណជុំវិញភ្នំ អាចទាញយកអនុផលព្រៃឈើពីភ្នំវល្លិនេះ ដោយពុំមានការហាមឃាត់ និងរឹតត្បិតទេ។ ប៉ុន្តែក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ន រដ្ឋាភិបាលបានផ្ដល់ការវិនិយោគភ្នំវល្លិនេះ ឲ្យក្រុមហ៊ុនឯកជនឈូសឆាយ និងធ្វើអាជីវកម្មយកដីលក់ជាបន្តបន្ទាប់។
ពលរដ្ឋព្រួយបារម្ភថា ទៅថ្ងៃអនាគត ភ្នំនេះអាចនឹងត្រូវបាត់បង់ ហើយជីវភាពរបស់ពួកគាត់នឹងរងការប៉ះពាល់ពីការវិនិយោគនេះដែរ៖ (សំឡេងពលរដ្ឋ)
ឡានធំៗកំពុងដឹកដីចេញពីជើងភ្នំជាហូរហែមិនដាច់ពីមួយថ្ងៃទៅមួយថ្ងៃ រីឯត្រាក់ទ័រអាប៊ុល ដែលមានប្រមោយវែងៗ ក៏កំពុងរន្ថើនកាយដីពីលើភ្នំទម្លាក់ចូលក្នុងឡានដែរ។ (សំឡេងរថយន្ត)
ប្រជាពលរដ្ឋដែលរស់នៅក្បែរជើងភ្នំវល្លិ ថ្លែងថា ចាប់តាំងពីរដ្ឋាភិបាលប្រគល់សិទ្ធិឲ្យក្រុមហ៊ុនឯកជនទទួលការវិនិយោគឈូសឆាយភ្នំនេះមក ពួកគាត់ពុំអាចឡើងភ្នំដើម្បីប្រមូលអនុផលព្រៃឈើជាលក្ខណៈគ្រួសារបានដូចមុនទៀតឡើយ។
ពលរដ្ឋនៅភូមិដំណាក់ចង្អើរ ខេត្តកែប លោក ម៉ក ផាត មានប្រសាសន៍ថា ក្រុមហ៊ុនឯកជន ដែលទទួលបានសិទ្ធិវិនិយោគកាយដីភ្នំនេះ គឺមានរយៈពេលប្រមាណ ៥ឆ្នាំកន្លងមកហើយ។ លោកបន្តថា ភ្នំវល្លិនេះ អាចនឹងបាត់ឈ្មោះនៅពេលខាងមុខ បើមិនទប់ស្កាត់ទេ។
ក្ដីបារម្ភនេះ ពុំមែនកើតមានតែចំពោះលោក ម៉ក ផាត ឡើយ។ ចំណែកឯលោក យោង ប៊ុនថា នៅសង្កាត់ព្រៃធំ នៃក្រុងកែប មានប្រសាសន៍ថា ភ្នំនេះនឹងត្រូវរលាយបាត់ឈ្មោះក្នុងពេលខាងមុខ ព្រោះសកម្មភាពនៃការកាយដីបន្តមិនឈប់ឈរបែបនេះ កើតមានពីមួយថ្ងៃទៅមួយថ្ងៃ។ ក្រៅពីនេះ ផលប៉ះពាល់ធ្ងន់ធ្ងរ គឺសុខភាពសម្រាប់អ្នករស់នៅក្បែរផ្លូវ គឺបង្កដោយដីហុយ។
ក្រោយរំដោះពីឆ្នាំ១៩៧៩ រហូតដល់ទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៩៣ ភ្នំវល្លិ ជាតំបន់ប្រយុទ្ធដ៏រឹងមាំរបស់ខ្មែរក្រហមក្នុងចំណោមទីតាំងកាន់កាប់ដទៃទៀតរបស់ប្រទេសកម្ពុជា នៅគ្រានោះ។
ក្រោយពីខ្មែរក្រហមធ្វើសមាហរណកម្មចុះចូលជាមួយរដ្ឋាភិបាលកាលពីពាក់កណ្ដាលទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៩០ មក ភ្នំវល្លិបានក្លាយចំណុចទាក់ទាញយ៉ាងខ្លាំងពីភ្ញៀវទេសចរជាតិ និងអន្តរជាតិ។ អ្វីដែលធ្វើឲ្យគេចាប់អារម្មណ៍រហូតមកដល់ពេលនេះ គឺមេបញ្ជាការខ្មែរក្រហមម្នាក់ ឈ្មោះ ឈូក រិន បានបញ្ជាឲ្យយោធាថ្នាក់ក្រោមរបស់ខ្លួនបាញ់សម្លាប់ភ្ញៀវបរទេស ៣នាក់ ក្នុងនោះមានជនជាតិស្ត្រាលី បារាំង និងអង់គ្លេស នៅទីនោះ។
បើទោះជាបែបនេះក៏ដោយចុះ សម្រាប់ពលរដ្ឋដែលរស់នៅក្បែរជើងភ្នំវល្លិ និយាយថា ការរស់នៅកាលពីជាង ២ទសវត្សរ៍មុននេះ គេហាក់មានសេរីភាព សម្បូរសប្បាយ និងងាយស្រួលក្នុងការប្រកបមុខរបរប្រចាំថ្ងៃជាងពេលបច្ចុប្បន្ន។ កាលណោះ ពលរដ្ឋអាចចូលកាប់ឈើធ្វើលំនៅឋានក៏បាន បោចវល្លិក៏បាន និងមួយវិញទៀត គេចាត់ទុកថា ភ្នំមួយនេះគឺជាឆ្នាំងបាយស្លាប់រស់របស់ពួកគាត់ថែមទៀតផង។ (សំឡេងពលរដ្ឋជជែកគ្នា)
នៅពេលនេះ ភ្នំវល្លិអតីតទីតាំងសមរភូមិប្រយុទ្ធរវាងយោធាខ្មែរក្រហមជាមួយនិងរដ្ឋកម្ពុជា ត្រូវបានគេពុះច្រៀកធ្វើអាជីវកម្មដោយពុំបានសិក្សាពីផលប៉ះពាល់ឲ្យបានល្អិតល្អន់ជាមុនចំពោះអ្នករស់នៅក្នុងតំបន់នោះទេ។
ចំណែកប្រជាពលរដ្ឋវិញ បានស្ដីបន្ទោសថា ក្រោយពីការដ្ឋានរបស់អ្នកស្រី ហ៊ឹម ស៊ីវន ដែលជាតារាចម្រៀងកំពុងមានឈ្មោះបោះសំឡេង និងការដ្ឋានរបស់អ្នកស្រី ម៉ៅ ញីប ទទួលសិទ្ធិកាយដីនៅភ្នំវល្លិ មកធ្វើឲ្យពួកគាត់រស់នៅក្នុងតំបន់ ពុំអាចទាញយកអនុផលព្រៃឈើបានដូចមុនទៀតឡើយ។
ប្រតិកម្មប្រឆាំងនឹងការចោទប្រកាន់នេះ អ្នកស្រី ហ៊ឹម ស៊ីវន អះអាងថា អ្នកស្រីពុំបានធ្វើអាជីវកម្មកាយភ្នំលក់ដីដូចការចោទប្រកាន់នេះឡើយ។ អ្នកស្រីបញ្ជាក់ថា ការពិតអ្វីដែលមាន និងស្ថិតក្នុងមន្ទិលសង្ស័យនៅក្នុងតំបន់នោះ គឺអ្នកស្រីមានតែដីចម្ការសម្រាប់ដាំដុះក្នុងតំបន់នោះតែប៉ុណ្ណោះ។
រីឯអ្នកស្រី ម៉ៅ ញីប ដែលជាម្ចាស់ការដ្ឋានដ៏ធំមួយដែរ ហើយក៏មានសែស្រឡាយជាដន្លងជាមួយចៅហ្វាយក្រុងកែប នៅក្នុងតំបន់នោះថែមទៀត ថ្លែងថា ក្រុមហ៊ុនរបស់អ្នកស្រីដែលធ្លាប់ទទួលបានសិទ្ធិធ្វើអាជីវកម្មកាយដីលក់នៅពេលនេះ បានផ្អាកដំណើរការរបស់ខ្លួនមួយរយៈពេលមកហើយ។
បើទោះជាបែបណា ម្ចាស់ការដ្ឋានក្រួសក្រហម អ្នកស្រី ម៉ៅ ញីប បញ្ជាក់ថា អ្នកស្រីមានច្បាប់ធ្វើអាជីវកម្មត្រឹមត្រូវ ហើយក៏មិនចេះតែកាយនោះដែរ។
ចំណែកមន្ត្រីអាជ្ញាធរមូលដ្ឋានបានដិសេធថា ពុំមានជាប់ពាក់ព័ន្ធបញ្ហានេះទេ។ អ្វីដែលបានកើតឡើងនៅពេលនេះ គឺជាការទទួលខុសត្រូវរបស់មន្រ្តីជំនាញ និងស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធប៉ុណ្ណោះ។ ផ្ទុយពីការបដិសេធនេះ សកម្មភាពនៃការកាយ និងដឹកជញ្ជូនដីចេញពីតំបន់ភ្នំវល្លិ កំពុងតែបង្កើនយ៉ាងរន្ថើនទៅវិញ ដែលមានរថយន្តធុនធំៗ បន្តកន្ទុយគ្នាពីមួយថ្ងៃទៅមួយថ្ងៃ។
លើសពីនេះ អ្វីដែលអ្នកស្រី ហ៊ឹម ស៊ីវន បញ្ជាក់ថា ជាប្រភេទដីចម្ការក្ដី នៅក្បែរទីតាំងនោះ ដែលអ្នកស្រុកតែងហៅថា ជាប្រហប់តាអឿន បែរជាមានការដ្ឋានមួយដែលហ៊ុំព័ទ្ធដោយរបងដែលដាក់បម្រាម “អ្នកគ្មានភារកិច្ចហាមចូល” ថែមទៀត។ ជាងនេះទៅទៀត ការដ្ឋាននោះមានទាំងឡានដឹកដីផង និងត្រាក់ទ័រអាប៊ុលផង ដែលមានប្រមោយវែងៗ កំពុងតែធ្វើសកម្មភាពកាយ និងដឹកដីចេញយ៉ាងសកម្មទៅវិញ។
ដោយឡែកការដ្ឋានយកក្រួសក្រហមរបស់អ្នកស្រី ម៉ៅ ញីប ក៏ពុំបានផ្អាកធ្វើអាជីវកម្មដូចការអះអាងនោះដែរ។
អ្នកស្រាវជ្រាវរបស់អង្គការលីកាដូ (Licadho) ប្រចាំខេត្តកំពត លោក យន់ ផល្លី គិតថា មន្ត្រីជំនាញគឺជាអ្នកដែលស្ថិតនៅពីក្រោយនៃការធ្វើអាជីវកម្មនេះ។ ក្រៅពីនេះ ភ្នំវល្លិអាចប្រឈមនឹងការបាត់ឈ្មោះ ប្រសិនបើនៅតែបណ្ដោយឲ្យក្រុមហ៊ុនឯកជនបន្តធ្វើអាជីវកម្មតទៅទៀត។
បច្ចុប្បន្នការផ្ដល់អាជ្ញាប័ណ្ណពីរដ្ឋាភិបាលឲ្យវិស័យឯកជនធ្វើអាជីវកម្មកាយដីភ្នំដើម្បីយកលក់នេះ ពុំមែនកើតឡើងតែនៅចំណុចភ្នំវល្លិទេ ប៉ុន្តែវាបានកើតឡើងស្ទើរពេញផ្ទៃប្រទេស៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។
អត្ថបទដែលទាក់ទង
- អ្នកភូមិនៅមណ្ឌលគិរីអំពាវនាវឲ្យសមត្ថកិច្ចចុះដោះស្រាយករណីបទល្មើសព្រៃឈើ
- ពលរដ្ឋនៅឧត្តរមានជ័យត្អូញត្អែរបញ្ហាបំផ្លាញបរិស្ថានពីការដុតឈើធ្វើធ្យូង
- អ្នកភូមិព្រែកថ្មីខេត្តកណ្ដាលបារម្ភពីការបាក់ច្រាំងទន្លេដោយសារឈ្មួញបូមខ្សាច់
- សកម្មជនបក្សសមរង្ស៊ីម្នាក់នៅរតនគិរីត្រូវចាប់ខ្លួនចោទពីបទដឹកឈើខុសច្បាប់
- អង្គការអភិរក្សព្រៃឈើប្រតិកម្មទៅនឹងគម្រោងអភិវឌ្ឍន៍នៅតំបន់ព្រៃការពារសំឡូត
- សហគមន៍ស្នើឲ្យទប់ស្កាត់សកម្មភាពកាប់រានព្រៃក្នុងតំបន់អភិរក្សនៅមណ្ឌលគិរី
- អាជ្ញាធរខេត្តព្រះវិហារសហការជាមួយសង្គមស៊ីវិលបង្ក្រាបបទល្មើសព្រៃឈើ
- យុវជនធ្វើយុទ្ធនាការកាត់បន្ថយការជួញដូរសត្វព្រៃ
- ពលរដ្ឋនៅស្ទឹងត្រែងរិះគន់ចំណាត់ការរបស់រដ្ឋាភិបាលរឿងកាប់ឈើ
គួរឲ្យសង្វែកដល់ជោគវាសនារបស់ប្រទេសជាតិណាស់ បើបណ្តោយអោយអានេះ នៅបន្តកាន់ អំណាចទៀត ប្រាំឆ្នាំក្រោយដឹងរលាយដល់ណាទេយើង ។