អ្នករាយការណ៍ពិសេសអង្គការសហប្រជាជាតិ ទទួលបន្ទុកសិទ្ធិមនុស្ស ប្រចាំកម្ពុជា លោក សុរិយា ស៊ូប៊ែឌី (Surya Subedi) យល់ថា ការប្រើប្រាស់ពាក្យពេចន៍ដែលមានលក្ខណៈរើសអើងជាតិសាសន៍ អាចធ្វើឲ្យកម្ពុជា ដើរផ្ទុយនឹងគន្លងប្រជាធិបតេយ្យ។ សម្រាប់ លោក ស៊ូប៊ែឌី ភាពអនុគ្រោះ និងការចុះសម្រុងជាតិសាសន៍ គឺជាកត្តាសំខាន់មួយសម្រាប់អនាគតលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យនៅកម្ពុជា។
ដោយ យាង សុជាមេត្តា
2014-01-16
RFA
ស្ដាប់ ឬ ទាញយកសំឡេង
អ្នករាយការណ៍ពិសេសនៃឧត្ដមស្នងការអង្គការសហប្រជាជាតិ ទទួលបន្ទុកផ្នែកសិទ្ធិមនុស្សប្រចាំកម្ពុជា លោក សុរិយា ស៊ូប៊ែឌី (Surya P. Subedi) ធ្វើសន្និសីទកាសែត នៅការិយាល័យនារាជធានីភ្នំពេញ នៅថ្ងៃ១៦ មករា ឆ្នាំ២០១៤។ RFA/Uon Chhin
ក្នុងសន្និសីទកាសែត កាលពីថ្ងៃទី១៦ ខែមករា នៅការិយាល័យអង្គការសហប្រជាជាតិ ទទួលបន្ទុកសិទ្ធិមនុស្សនៅកម្ពុជា លោក សុរិយា ស៊ូប៊ែឌី បានថ្លែងថា លោកបានលើកបញ្ហានេះនៅក្នុងជំនួបជាមួយថ្នាក់ដឹកនាំគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ កាលពីពេលថ្មីៗនេះ។
លោក ស៊ូប៊ែឌី បានថ្លែងបន្តទៀតថា លោកភ័យព្រួយចំពោះការប្រើពាក្យប្រឆាំងនឹងជនជាតិវៀតណាម នៅតាមទីសាធារណៈដោយក្រុមអ្នកប្រឆាំង។ លោកថា ការផ្សព្វផ្សាយគំនិតរើសអើងជាតិសាសន៍ ឬការញុះញង់ឲ្យមានការរើសអើងជាតិសាសន៍ ប្រឆាំងទៅនឹងក្រុមមនុស្សណាមួយដែលមានពណ៌សម្បុរ ឬដើមកំណើតផ្សេងទៀត គឺជាសកម្មភាពផ្ទុយនឹងសង្គមប្រជាធិបតេយ្យ។ តែទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ លោក ស៊ូប៊ែឌី មិនបានចោទប្រកាន់គណបក្សប្រឆាំង ថាជាអ្នកញុះញង់ឲ្យមានការរើសអើងជាតិសាសន៍នោះទេ។
លោក សុរិយា ស៊ូប៊ែឌី៖ «ការព្រួយបារម្ភដែលលើកឡើងដោយរដ្ឋាភិបាល និងអង្គការសង្គមស៊ីវិលផ្សេងទៀត ពីពាក្យប្រឆាំងនឹងជនជាតិវៀតណាម ដែលចោទប្រកាន់ថា ប្រើប្រាស់ដោយថ្នាក់ដឹកនាំគណបក្សប្រឆាំងមួយចំនួននោះ នៅពេលដែលខ្ញុំបានជួបនឹងថ្នាក់ដឹកនាំគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ខ្ញុំពិតជាបានបញ្ជូនសារនេះដល់ពួកគេ។ ខ្ញុំក៏បានបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ថា ភាពអនុគ្រោះ និងការចុះសម្រុងជាតិសាសន៍ គឺជាកត្តាសំខាន់មួយសម្រាប់អនាគតប្រជាធិបតេយ្យនៅកម្ពុជា»។
កាលពីថ្ងៃទី១២ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០១៣ មជ្ឈមណ្ឌលសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា (CCHR) បានផ្ញើលិខិតចំហមួយជូនថ្នាក់ដឹកនាំគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ សម្ដែងក្តីបារម្ភអំពីការប្រើប្រាស់ពាក្យពេចន៍រើសអើងជាតិសាសន៍ ប្រឆាំងជនជាតិវៀតណាម ដែលកំពុងរស់នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ លិខិតនោះ ធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីប្រធានគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ លោក សម រង្ស៊ី បានហៅជនជាតិវៀតណាម ថា “យួន” ក្នុងកំឡុងពេលថ្លែងទៅកាន់អ្នកគាំទ្ររបស់លោកក្នុងខេត្តសៀមរាប កាលពីថ្ងៃទី១០ ធ្នូ។
អ្នកនាំពាក្យគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ លោក យឹម សុវណ្ណ បានមានប្រសាសន៍នៅថ្ងៃទី១៦ មករា ថា គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ មិនមានការរើសអើងជាតិសាសន៍ណាមួយនោះទេ តែលោកថា គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ គ្រាន់តែចង់ឲ្យប្រទេសកម្ពុជា អនុវត្តច្បាប់សញ្ជាតិ និងច្បាប់អន្តោប្រវេសន៍ឲ្យមានប្រសិទ្ធភាពប៉ុណ្ណោះ។ លោកថា គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ថ្កោលទោសចំពោះអំពើឃោរឃៅផ្សេងៗ បើទោះជាធ្វើលើជាតិសាសន៍ណាក៏ដោយ។ លោក យឹម សុវណ្ណ ថា ពាក្យថា “យួន” គឺត្រូវបានគេប្រើតាំងពីដើមមកម្ល៉េះ។
លោក យឹម សុវណ្ណ៖ «ពាក្យហ្នឹងដែលគេប្រើតាំងតែពីដើមមក យួន សៀម ថៃ អីហ្នឹង អាហ្នឹងជាពាក្យដែលគេប្រើធម្មតា ក៏ប៉ុន្តែចេះតែយកលេសមួលបង្កាច់ក្នុងន័យដើម្បីឲ្យប៉ះពាល់រូបភាពគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ និងថ្នាក់ដឹកនាំគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ តាំងតែពីសម័យដើមមក គេតែងតែប្រើពាក្យហ្នឹងទៅហើយ ដល់មកទើបសម័យនេះយកពាក្យនេះថាញុះញង់»។
ក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់ខ្លួន នៅថ្ងៃទី១៨ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០១៣ មជ្ឈមណ្ឌលសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា បានថ្លែងថា ស្ថាប័នរបស់ខ្លួនធ្វើការដើម្បីលើកកម្ពស់ និងការពារសិទ្ធិរបស់មនុស្សគ្រប់រូប មិនមែនការពារត្រឹមតែសិទ្ធិរបស់ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរប៉ុណ្ណោះទេ ហើយថាការទម្លាក់កំហុសលើជនជាតិវៀតណាម និងការស្តីបន្ទោសពួកគេចំពោះបញ្ហាដែលប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជា ប្រឈមទាំងផ្នែកសង្គម និងសេដ្ឋកិច្ច មិនត្រឹមតែទាញចំណាប់អារម្មណ៍ចេញឆ្ងាយពីកិច្ចសន្ទនា ដើម្បីស្ថាបនាប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងអាចធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់សុវត្ថិភាពរបស់ពលរដ្ឋវៀតណាម ដែលកំពុងរស់នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ទៀតផង៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។
អត្ថបទដែលទាក់ទង
- សហគមន៍បឹងកក់ដាក់ញត្តិតាមស្ថានទូតសុំអន្តរាគមន៍ឲ្យដោះលែងមនុស្ស២៣នាក់
- សង្គមស៊ីវិលរិះគន់រដ្ឋាភិបាលចំពោះការឃុំមនុស្ស២៣នាក់នៅឆ្ងាយពីភ្នំពេញ
- លោក ស៊ូប៊ែឌី គាំទ្រឲ្យកម្ពុជាបោះឆ្នោតឡើងវិញបើបក្សទាំងពីរឯកភាពគ្នា
- នាយករដ្ឋមន្ត្រីសុំលោក ស៊ូប៊ែឌី ជំរុញឲ្យបក្សប្រឆាំងចូលសភា
- ខ្មែរក្រោមស្នើឲ្យលោក ហ៊ុន សែន លើកបញ្ហារបស់ខ្លួនទៅពិភាក្សាជាមួយវៀតណាម
- អង្គការ៦៥ថ្កោលទោសការប្រើកម្លាំងបង្ក្រាបលើអ្នកតវ៉ា
- លោក ស៊ូប៊ែឌី សន្យាលើកសំណើរបស់សហជីពទៅពិភាក្សាជាមួយរដ្ឋាភិបាល
- សង្គមស៊ីវិលសុំឲ្យអ.ស.បស៊ើបអង្កេតករណីចាប់ព្រះសង្ឃខ្មែរក្រោម៥អង្គ
- ប៉ូលិសស៊ើបអង្កេតករណីចោទប្រកាន់គំរាមសម្លាប់សកម្មជនសិទ្ធិមនុស្ស
Dear Mr. Subedi,
Many thanks for your great work, Cambodian people very appreciate it.
Youn does not mean bad in Cambodian language; to all Cambodians who are in the right mind Youn mean Vietnamese and it’s nothing more than that. In contrast, Youn in Vietnam are calling us, Cambodian, “Thang Meing” which is insulting in Vietnamese language, please make a note to that.
Cambodian does not discriminate against all Vietnamese; Cambodian only against bad Vietnamese who plot on Cambodia by aggression, swallowing, expansionism taking over the whole Cambodia, genocide, eliminating our raise of origin etc….
The bad Vietnamese took Champa, Kampucheakroam which is part of our land, and Lao. Nowadays it keeps on encroach border of our remained country; sending illegal Youn immigrants every day. Presently, Hun Sen government is under Vietnamese colony typically in a modern day.
Due to the above issues, Cambodians are too worried; they talk to each other about it and want to do self-defend. When the people of Cambodian raise their concern to these issues, they are being accused of being racism toward Vietnamese. This is extremely unfair to my beloved Cambodian; in fact the word “racism” used to describe Cambodian people who are the true victims of Youn aggressors are the dirty political tactic by Youn and its puppet; such word being used to cover up and scare Cambodian not to stand up and liberate their country from aggressor.
When one country being aggressed, encroached border, invaded by large number of illegal immigrants and colonized, and for the near future will becoming a minority on their own land by a bigger and stronger next door nation, the people of the victimized country just worry about it, talk about it, and want to protect themself accused of racism, that is a really unfair.
In general Cambodian can be friend to good Vietnamese; we can love, live and work together no problem
If Vietnamese gives up its old fashion idea, by not continue to aggress Cambodia, stop forcing us to join Indo China Federation lead by Viet , respect Cambodia sovereignty and independent state, stop illegal immigrants, Cambodia will consider Vietnamese as best friend of all in the world.
Dear Subedi,
Your present in Cambodia is very valuable for Khmer people to live in peace and real demoracy like other developed countries. However, your important mission to work in Cambodia now is to observe human right abuse by Cambodia gov. killing 5 of workers and abnormal election recently. So your work is not about discrimination like about (YOUN word). This YOUN word is not serious that Khmer people used to call it for generations, especially from our ancestors since 1000 years ago. You should investigate more deeply about this YOUN word before you react or blame to opposition party in Cambodia otherwise your mission this time will be useless. You should interview with or listen more to Khmer people, not just listen only Mr. Ou Virak.