ដោយ សេក បណ្ឌិត
2019-11-04
RFA

រដ្ឋសភារបបក្រុងភ្នំពេញនៅថ្ងៃទី៤ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១៩ បានអនុម័តសេចក្តីព្រាងច្បាប់ស្តីពីការអនុម័តយល់ព្រមលើសន្ធិសញ្ញាបំពេញបន្ថែមឆ្នាំ២០១៩ ដោយសំឡេងគាំទ្រទាំងស្រុងនៃសមាជិកសភា ១១០ រូបដែលចូលរួមក្នុងសម័យប្រជុំសភាពេញអង្គ

រូប៖ រដ្ឋសភា
អ្នកនយោបាយបក្សប្រឆាំង និងអ្នកឃ្លាំមើលបញ្ហាកម្ពុជា ថ្កោលទោសរដ្ឋសភារបបក្រុងភ្នំពេញ ដែលសម្រេចអនុម័តសេចក្តីព្រាងច្បាប់ស្តីពីការអនុម័តយល់ព្រមលើសន្ធិសញ្ញាបំពេញបន្ថែមឆ្នាំ២០១៩ ទាក់ទងនឹងបញ្ហាព្រំដែនជាមួយប្រទេសវៀតណាម។ រដ្ឋសភាថា មតិរិះគន់ទាំងឡាយអំពីរឿងសន្ធិសញ្ញាបំពេញបន្ថែមនេះ មិនអាចយកជាការបានឡើយ ព្រោះជាការកេងចំណេញនយោបាយ។
អ្នកតាមដានបញ្ហាព្រំដែនបញ្ចេញប្រតិកម្មខ្លាំងៗ ចំពោះរដ្ឋសភារបបក្រុងភ្នំពេញ ដែលផ្តល់សច្ចាប័នលើសន្ធិសញ្ញាបំពេញបន្ថែមឆ្នាំ២០១៩ ដែលពួកគេអះអាងថា បានធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់បូរណភាពទឹកដីខ្មែរ។
តំណាងរាស្ត្រគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ លោក អ៊ុំ សំអាន ថ្លែងថា ការអនុម័តយល់ព្រមរបស់សភាឯកបក្សនៅពេលនេះ មានន័យស្មើនឹងកាត់ទឹកដីខ្មែរទៅឱ្យវៀតណាមតាមសំណើរបស់លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ដែលត្រូវវៀតណាមលើកបន្តុបឱ្យកាន់អំណាចតាំងពីដើមទស្សវត្សរ៍ទី៨០ មកនោះ។ លោកអះអាងថា សន្ធិសញ្ញាកំណត់ព្រំដែនរដ្ឋឆ្នាំ១៩៨៥ ធ្វើឡើងក្នុងពេលដែលកម្ពុជាស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់វៀតណាម ដូច្នេះសន្ធិសញ្ញានេះ និងសន្ធិសញ្ញាបំពេញបន្ថែមផ្សេងទៀត ដែលរបបលោក ហ៊ុន សែន បានចុះហត្ថលេខាទទួលស្គាល់ជាមួយភាគីវៀតណាមរហូតមកដល់ពេលនេះ សុទ្ធសឹងតែជាសន្ធិសញ្ញាខុសច្បាប់ ផ្ទុយពីរដ្ឋធម្មនុញ្ញ និងកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីស៖ «ការអនុម័តនៅថ្ងៃនេះត្រូវទុកជាមោឃៈ មិនអាចយកជាការបានទេ ដោយសាររដ្ឋសភាហ្នឹងជារដ្ឋសភាដែលខុសច្បាប់ រដ្ឋាភិបាលក៏ខុសច្បាប់ដែរ។ ដូច្នេះនៅពេលដែលមានរដ្ឋសភា ដែលកើតចេញពីការបោះឆ្នោតដោយសេរី និងយុត្តិធម៌ ហើយនិងរដ្ឋាភិបាលដែលដឹកនាំដោយគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ យើងត្រូវលុបចោលសន្ធិសញ្ញាបំពេញបន្ថែមឆ្នាំ២០០៥ និងសន្ធិសញ្ញាបំពេញបន្ថែមទៅលើសន្ធិសញ្ញាឆ្នាំ១៩៨៥ ដែលរដ្ឋសភាបានអនុម័តថ្ងៃនេះ ហើយយើងនឹងសើរើការបោះបង្គោលព្រំដែនជាមួយយួនផងដែរ»។
ចំណែកប្រធានក្រុមប្រឹក្សាឃ្លាំមើលកម្ពុជាប្រចាំប្រទេសន័រវេស (Norway) លោក ម៉ែន ណាត ថ្កោលទោសរដ្ឋសភារបបក្រុងភ្នំពេញ ដែលបានផ្តល់សច្ចាប័នលើសន្ធិសញ្ញាបំពេញបន្ថែមឆ្នាំ២០១៩ នេះ ព្រោះលោកពិនិត្យឃើញថា ការបោះបង្គោលព្រំដែនកម្ពុជា-វៀតណាម បាន៨៤% នោះ ធ្វើឱ្យកម្ពុជាបាត់ទឹកដី និងធ្វើឡើងដោយខុសច្បាប់។ លោកបន្តថា ទង្វើរបស់ក្រុមមេដឹកនាំរបបក្រុងភ្នំពេញរឿងព្រំដែនជាមួយវៀតណាមនេះ នឹងត្រូវកូនចៅខ្មែរជំនាន់ក្រោយជេរស្តី ព្រោះនេះជាការកាត់ទឹកដីឱ្យបរទេស ដែលជាទង្វើក្បត់ជាតិខ្លួនឯង។ ទោះជាយ៉ាងណា លោកមានសុទិដ្ឋិនិយមថា សន្ធិសញ្ញាមិនស្របច្បាប់ទាំងឡាយរវាងរបបលោក ហ៊ុន សែន ជាមួយភាគីវៀតណាម នឹងត្រូវលុបចោល នៅពេលកម្ពុជាមានរដ្ឋាភិបាលស្របច្បាប់មួយដែលគិតពីប្រយោជន៍ជាតិជាធំ៖ «យ៉ាងណាក៏ដោយ ក៏យើងមិនអាចទទួលស្គាល់ មិនអាចយល់ស្របចំពោះការយល់ព្រមណាមួយទៅលើលទ្ធផលនៃការបោះបង្គោលព្រំដែនហ្នឹង ហើយនិងអ្វីដែលរដ្ឋសភាកម្ពុជាបានធ្វើថ្ងៃនេះ។ យើងសូមធ្វើការថ្កោលទោសដាច់អហង្ការ។ យើងយល់ថា របបឯកបក្សហ្នឹងគាត់ធ្វើយ៉ាងណា ដើម្បីយកចិត្តយកថ្លើមតែវៀតណាម ដោយមិនខ្វល់មិនខ្វាយពីការបាត់បង់បូរណភាពទឹកដី»។
រដ្ឋសភារបបក្រុងភ្នំពេញបានអនុម័តសេចក្តីព្រាងច្បាប់ស្តីពីការអនុម័តយល់ព្រមលើសន្ធិសញ្ញាបំពេញបន្ថែមឆ្នាំ២០១៩ ដោយសំឡេងគាំទ្រទាំងស្រុងនៃសមាជិកសភា ១១០ រូបដែលចូលរួមក្នុងសម័យប្រជុំសភាពេញអង្គ នៅថ្ងៃទី០៤ វិច្ឆិកា។ សេចក្តីព្រាងច្បាប់នេះ ត្រូវបានគណៈរដ្ឋមន្ត្រីអនុម័តយល់ព្រមកាលពីថ្ងៃទី១១ តុលា និងបញ្ជូនបន្តមកឱ្យរដ្ឋសភាអនុម័ត រយៈពេលមួយសប្តាហ៍បន្ទាប់ពីលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បានចុះកិច្ចព្រមព្រៀងលើសន្ធិសញ្ញាបំពេញបន្ថែមឆ្នាំ២០១៩ នៅទីក្រុងហាណូយ ប្រទេសវៀតណាម។
អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋសភា លោក ឡេង ប៉េងឡុង ថ្លែងថា ក្រោយរដ្ឋសភាអនុម័តរួចហើយ សេចក្តីព្រាងច្បាប់នេះនឹងត្រូវបញ្ជូនទៅព្រឹទ្ធសភាដើម្បីពិនិត្យ មុននឹងបញ្ជូនបន្តទៅព្រះមហាក្សត្រ ដើម្បីឡាយព្រះហស្តលេខាទទួលស្គាល់ជាផ្លូវការ និងចូលជាធរមាន។ លោកអះអាងថា សេចក្តីព្រាងច្បាប់នេះ កើតចេញពីកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាក្នុងការកំណត់ព្រំដែនជាមួយប្រទេសវៀតណាមតាមលក្ខណៈបច្ចេកទេសត្រឹមត្រូវ។ លោកថ្លែងទៀតថា អ្នកដែលរិះគន់រឿងសន្ធិសញ្ញាបំពេញបន្ថែមឆ្នាំ២០១៩ នេះ គឺជាអ្នកដែលមានបំណងបន្ទុចបង្អាក់ដំណើរការអភិវឌ្ឍជាតិ៖ «ចំពោះអ្នកដែលប្រឆាំងនឹងសន្ធិសញ្ញានេះ គឺថាគាត់មិនបានគិតអ្វីឱ្យបានជ្រាលជ្រៅទេ ប្រហែលជាគាត់ចង់ចំណេញខាងនយោបាយ។ កន្លងមក ក្នុងពេលដែលយើងធ្វើ ក៏យើងមិនមែនធ្វើឆាប់ដែរ យើងធ្វើជាង១០ ឆ្នាំ ក៏មានការលំបាកដែរ ដោយសារការទៅរំខានរបស់ពួកអ្នកដែលចង់រំខានហ្នឹង។ ដូច្នេះហើយមតិដែលប្រឆាំងនឹងសន្ធិសញ្ញានេះ គឺមិនអាចយកជាការបានទេ ហើយតាមខ្ញុំយល់ គឺមិនមានស្មារតីជួយប្រទេសកម្ពុជាឱ្យបានសុខសាន្ត ឬបានចម្រើនទៅមុខទេ គឺថាជាការយកជើងរាទឹកទៅវិញ»។
របបលោក ហ៊ុន សែន អះអាងថា សន្ធិសញ្ញាបំពេញបន្ថែមឆ្នាំ២០១៩ នេះ គឺជាឯកសារផ្លូវច្បាប់ដែលទទួលស្គាល់ការបោះបង្គោលព្រំដែន ៨៤% ជាមួយប្រទេសវៀតណាម។ បន្ថែមពីលើនេះ របបក្រុងភ្នំពេញអះអាងទៀតថា សន្ធិសញ្ញានេះ គឺជាឯកសារគ្រឹះការពារបូរណភាពទឹកដីកម្ពុជា ដែលមានខ្សែព្រំដែនមិនប្រែប្រួល ថែរក្សាបាននូវព្រំដែនសុខសន្តិភាព មិត្តភាព សហប្រតិបត្តិការ និងការអភិវឌ្ឍលើគ្រប់វិស័យ ដើម្បីភាពសុខសាន្តរបស់ពលរដ្ឋកម្ពុជា។ សន្ធិសញ្ញាបំពេញបន្ថែមឆ្នាំ២០១៩ គឺជាការរួមបញ្ចូលគ្នានៃសន្ធិសញ្ញាបំពេញបន្ថែមលើសន្ធិសញ្ញាកំណត់ព្រំដែនរដ្ឋឆ្នាំ១៩៨៥ និងសន្ធិសញ្ញាបំពេញបន្ថែមឆ្នាំ២០០៥។
គណបក្សប្រជាធិបតេយ្យមូលដ្ឋាន (GDP) បានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍ សម្តែងការសោកស្តាយជាខ្លាំងដែលសន្ធិសញ្ញានេះត្រូវបានរដ្ឋសភាអនុម័ត ក្នុងពេលកម្ពុជាមិនទាន់មានឯកភាពជាតិ។
អ្នកនាំពាក្យគណបក្សប្រជាធិបតេយ្យមូលដ្ឋាន លោក ឡឹក សុធារ ថ្លែងថា ក្នុងពេលដែលសភាជាតិគ្រប់គ្រងដោយគណបក្សតែមួយ ហើយកម្ពុជាកំពុងស្ថិតក្នុងជម្លោះនយោបាយបែបនេះ ស្ថាប័ននីតិបញ្ញតិមួយនេះ ពុំគួរផ្តល់សច្ចាប័នលើសន្ធិសញ្ញព្រំដែនជាមួយប្រទេសវៀតណាមឡើយ ព្រោះអាចធ្វើឱ្យខាតបង់ផលប្រយោជន៍ជាតិ។ លោកស្នើឱ្យរដ្ឋាភិបាលពិចារណាឡើងវិញក្នុងការពន្យារពេល ឬធ្វើប្រជាមតិ មុននឹងអនុម័តសន្ធិសញ្ញាព្រំដែននេះ៖ «យើងនៅតែបង្ហាញក្តីបារម្ភដដែលថា ការដែលយើងធ្វើសន្ធិសញ្ញាបំពេញបន្ថែមឆ្នាំ២០១៩ នេះ គឺវាអាចនាំទៅដល់ការខាតបង់ផលប្រយោជន៍ជាតិមួយចំនួន។ ទីមួយ គឺដោយសារសា្ថនភាពនយោបាយយើងហាក់មិនទាន់ស្រុះស្រួល ហើយទីពីរកិច្ចការមួយចំនួនដែលរដ្ឋាភិបាលកំពុងធ្វើហ្នឹង ហាក់ដូចជាមានការលាក់លៀមច្រើន»។
ក្រៅពីគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ គណបក្សប្រជាធិបតេយ្យមូលដ្ឋាន និងអ្នកឃ្លាំមើលបញ្ហាព្រំដែន ពលរដ្ឋមួយចំនួន ក៏បានបញ្ចេញមតិថ្កោលទោសរដ្ឋសភា ចំពោះការអនុម័តសន្ធិសញ្ញាបំពេញបន្ថែមឆ្នាំ២០១៩ នេះដែរ។ មតិរិះគន់ទាំងនោះលេចឡើងព្រោងព្រាតលើបណ្តាញសង្គមហ្វេសប៊ុក (Facebook) ដោយពួកគេសរសេរថា របបលោក ហ៊ុន សែន ត្រូវតែទទួលខុសត្រូវចំពោះមុខប្រវត្តិសាស្ត្រទាក់ទងនឹងការបាត់បង់ទឹកដីទៅប្រទេសវៀតណាម ហើយអ្នកខ្លះទៀតចង់ឱ្យថ្នាក់ដឹកនាំរបបក្រុងភ្នំពេញសម្រេចរឿងសន្ធិសញ្ញាព្រំដែនជាមួយវៀតណាម នៅពេលកម្ពុជាមានឯកភាពជាតិពិតប្រាកដ។
របបក្រុងភ្នំពេញបានចុះហត្ថលេខាលើសន្ធិសញ្ញាបំពេញបន្ថែមលើសន្ធិសញ្ញាកំណត់ព្រំដែនរដ្ឋឆ្នាំ១៩៨៥ ជាមួយភាគីវៀតណាមនៅថ្ងៃទី១០ ខែតុលា ឆ្នាំ២០០៥។ ឈរលើមូលដ្ឋាននៃសន្ធិសញ្ញាបំពេញបន្ថែមនេះ កម្ពុជា និងវៀតណាមបានដំណើរការបោះបង្គោលព្រំដែនគោក ពីខេត្តរតនគិរី ដល់ខេត្តកំពត ចាប់ពីខែមិថុនា ឆ្នាំ២០០៦ ដល់ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០១៩ ដោយសម្រេចបានលទ្ធផល៨៤% ឬស្មើនឹង ៣១៥បង្គោល នៃព្រំដែនសរុប ៣៧៥បង្គោល។ ទោះជាយ៉ាងណា គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ក្រុមយុវជន និងពលរដ្ឋនៅមូលដ្ឋានមួយចំនួនអះអាងថា ការបោះបង្គោលព្រំដែននេះ ធ្វើឱ្យកម្ពុជាបាត់បង់ទឹកដីនៅតាមព្រំដែនទៅប្រទេសវៀតណាម។
អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋសភា លោក ឡេង ប៉េងឡុង បញ្ជាក់ថា ប្រសិនបើទៅថ្ងៃមុខ គណបក្សប្រឆាំងឈ្នះឆ្នោតដឹកនាំរដ្ឋាភិបាលវិញ នោះពួកគេមានសិទ្ធិក្នុងការសើរើមើលឡើងវិញ នូវសន្ធិសញ្ញាដែលរដ្ឋាភិបាលសព្វថ្ងៃ បានចុះហត្ថលេខាជាមួយភាគីវៀតណាម៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។
អត្ថបទដែលទាក់ទង
- របបក្រុងភ្នំពេញឃាត់ខ្លួនសន្តិសុខយាមទីស្នាក់ការគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ១០នាក់
- មន្ត្រីបក្សប្រឆាំងយកច្រកប៉ោយប៉ែតជាគោលដៅមួយនៃទីតាំងដទៃទៀតសម្រាប់ធ្វើមាតុភូមិនិវត្តន៍របស់ថ្នាក់ដឹកនាំ
- លោក សម រង្ស៊ី សន្យាលើកកម្ពស់ជីវភាពកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធ ក្រោយពីមានការផ្លាស់ប្ដូររបបលោក ហ៊ុន សែន
- ប៉ូលិសខេត្តបន្ទាយមានជ័យបិទប្រកាសតាមចាប់ថ្នាក់ដឹកនាំបក្សប្រឆាំងជាង ២០នាក់តាមផ្លូវជាប់ព្រំដែនថៃ
- ពលរដ្ឋខ្មែរនៅប្រទេសជប៉ុនប្ដេជ្ញាត្រឡប់ទៅកម្ពុជាវិញជាមួយលោក សម រង្ស៊ី នៅថ្ងៃទី៩ វិច្ឆិកា ទោះជារបបក្រុងភ្នំពេញដាក់កងកម្លាំងទប់ស្កាត់
- សាច់ញាតិ ទាមទារយុត្តិធម៌សម្រាប់ស្រី្តសកម្មជនគណបក្សប្រឆាំងនៅស្វាយរៀងម្នាក់ ដែលបានស្លាប់ដោយសារប៉ូលិសចាប់បង្ខំទៅសាកសួរ
- អង្គការឃ្លាំមើលកិច្ចការកសិកម្មរកឃើញថា ជម្លោះដីធ្លីធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់សុវត្ថិភាពស្បៀងរបស់កសិករ
- ខ្មែរនៅអូស្ត្រាលីធ្វើពិធីសាសនាប្រសិទ្ធិពរជ័យដល់ការវិលចូលស្រុករបស់លោក សម រង្ស៊ី ថ្ងៃទី៩ ខែវិច្ឆិកា
- ចលនាសង្គ្រោះជាតិនៅជប៉ុន ធ្វើបាតុកម្មគាំទ្រដំណើរមាតុភូមិនិវត្តន៍របស់លោក សម រង្ស៊ី ថ្ងៃទី៩ វិច្ឆិកា
- បក្សប្រជាធិបតេយ្យមូលដ្ឋានទាមទារឱ្យរដ្ឋសភាពន្យារពេលផ្តល់សច្ចាប័នលើសន្ធិសញ្ញាព្រំដែនជាមួយវៀតណាម
communist party wearing democracy shirt must responsible of giving Tral Island to Youn-hanoi ‘ theses party betray the nation ‘ . Remember Tral Island is belong to cambodia ‘
វាសនា បុរស ឬសដុះក្នុងក្ត !
*******
ហាស ! ហាស
រឿងអ្ហែងវាចប់ដោយបរិបូណ៍ ហើយ អាឬសដុះក្នុងក្ត សមរង្ស៊ី !
ម៉ាជាតិជាអ្នកនយោបាយ ឃើញតែអ្ហែងមួយប៉ុណ្ណោះ ដែលធ្វើនយោបាយ
បែបឡប់សតិ រលត់រលាយ គ្មានសល់អ្វីទាំងអស់ ។
ចាប់ពីពេលនេះទៅអ្ហែងកុំសង្ឃឹម ថាមានមុខក្នុងឆាកនយោបាយទៀត ។
ទោសទណ្ឌវ័ណ្ឌក ទាំងប្តីទាំងប្រពន្ធ ។ ទាក់ទងទ្រព្យសម្បត្តិ នៅកម្ពុជា
បើថាមិនរឹបអូស តែវាហាក់ដូចជារឹបអូសរួចទៅហើយ ។ មានន័យថា មានផ្ទះ
អត់មនុស្សនៅ មានផ្លូវអត់មនុស្សដើរ ។
ចង់បានទ្រព្យសម្បត្តិ ចូលមកដេកគុកសិន អាហ្នឹងបានទ្រព្យសម្បត្តិវិញហើយ ។
តែថាទោសផ្តុំគ្នាស្អេកស្កះយ៉ាងនេះ ទោះជាប់គុកហាសឹបឆ្នាំក៏បែបមិនទាន់រួចទោសដែរអ្ហា !
អានេះគេហៅថា ចំណេះស្ទើរធ្វើចេះ ។ ទីបំផុត ចំណេះ ជិះ ក ឯង តែអញ្ចឹង !
យល់ទេ ប៉ុណ្ណឹង អាល្ងង់ !
ហាស ! ហាស
ទិដ្ឋាការទេសចរណ៏ គ្មានអ្នកណាឃាត់ទេ អាវ៉ូច !
តែបើចូលកម្ពុជាខ្នោះ !
អាក្បត់ជាតិ បើមិនបាញ់ចោល ឬដាក់គុកមួយជិវិត បានចម្លែក !
Send to facebook
ហាស! ហាស
បែកប្រដាប់ថ្មីយូរហេីយ។
តែប៉ុណ្ណេះសេីមពងទៀតហេីយ អាខាអេីយ !
តែអ្ហែងកុំភ្លេចកាតព្វកិច្ចដែលតុលាការឲ្យបំពេញ។
តែប្រព្រឹត្តចាកគន្លងម្តងទៀត អ្ហែងច្បាស់ជាប់គុកអត់ថ្ងៃចេញវិញទេ ។
sorry every one I have been away for two week . I knew the why this CPP leadership have to past MOU 2019 whit Vietnam . as we knew CPP was Vietnamese’s puppet leadership that did every thing for Vietcong only. Vietnamese government knew if they are not pushing this 80% new border post come to an agreement they may lost it . No1 the reason Vietcong knew that their Cambodian puppet leadership will not last that long in Cambodia. No2 the world policy in this new high tech century it will be a default to take over another nation in which we call invaded another nation. that right this puppet leadership trying to do any thing to fulfill their duty for their master . the person like HENG SAMRIN do every one respecting him to know every thing about world policy?? for me not even a bit that he knew about it all he knew was PAKRACHHAI CHAKCROPOT AMERICKANG. CHHAIYO PAK PAKDEWATT CAMPOUCHEA. I knew there are some top Vietcong intelligent among this leadership . they already knew they can not win this war of taking over Cambodia. that right they will give up but they will take whatever they already been stolen .
យុទ្ធសាស្ត្រចុងក្រោយ របស់សមរង្ស៊ី គឺបោកប្រាស
ក្រុមជនល្ងង់ខ្លៅតែស្រេកឃ្លានអំណាច យកលុយចាយ
ក្រោយអាជីពនយោបាយ ត្រូវបាត់បង់
*******
សម រង្ស៊ី ដែលជាអ្នកនយោបាយ ដែលចេះតែបំផ្លាញហើយចុងក្រោយក្បត់ជាតិ
តាមរយះការចុះកិច្ចសន្យាកាត់ដីខ្មែរ៤ ខេត្តឲ្យយួនដេហ្កា ជាថ្នូរលុយមួយខែ
ជាងបីម៉ឺនដុល្លារ អ្នកនយោបាយក្បត់ជាតិសមរង្ស៊ី បានប្រើស្នៀតចុងក្រោយអួតអាង
យកបុងថា កម្លាំងអ្នកគាំទ្រ នឹងធ្វើដំណើរថ្មើរជើងចូលប្រទេសកម្ពុជា ពីប្រទេសជិតខាង
ហើយដែលការអះអាងបែបនេះ គ្មានអ្វីសម្រាប់គាំទ្រអំណះអំណាងរបស់ជនក្បត់ជាតិរូបនេះ
ដោយពិតប្រាកដនោះទេ ហើយដែលទីបំផុត ដេកអេះពងឯជើងមេឃឯណោះឆ្កុយ អញ្ចឹងទៅ ។
ពាក្យចំអករបស់ខ្មែរ ទៅលើដែគូរប្រជែងណាមួយ ដែលបានតែសម្តីអត់បានការ
ហើយកំសាកញី គេតែងចំអកឲ្យថាជាមនុស្សក្បាលទទូរសារុង ដែលមានន័យថា
ជាមនុស្សខ្លាំងក្នុងគ្រប ជាកង្កែបក្នុងអណ្តូង ជាមនុស្សដែលត្រូវមនុស្សស្រីដឹកមុខ
និយាយរួមគឺជាមនុស្សចោលម្សៀតអត់បានការ ។
យ៉ាងណាម៉ិញសមរង្ស៊ី គឺជាមនុស្សបែបនេះ ។
ពិតណាស់សមរង្ស៊ី ធ្វើនយោបាយ គឺចូលចិត្តប្រើក្បាច់មាត់ត្រីកំផ្លាញ។
ជានិច្ចកាលភាពបង្កររឿង តាមនិយមន័យដំបៅមិនឈឺយកឈើចាក់ វាជាកត្តា
យុទ្ធសាស្ត្រដែលសមរង្ស៊ីត្រូវប្រើជាប្រចាំខានមិនបាន ក្នុងន័យកេងចំណេញ
នយោបាយផង និងដើម្បីបោកប្រាសយកលុយពីជនល្ងង់ខ្លៅនៅក្រៅប្រទេស តែ
លោភលន់ចង់បានអំណាចផងតាមទិសស្លោកបោកប្រាសថាចូលរួមថវិកាជាមួយ
សមរង្ស៊ីគឺស្នេហាជាតិ។ ព្រោះថាចូលលុយច្រើន ស្នេហាជាតិច្រើន ចូលលុយតិច
ស្នេហាជាតិតិច ហើយដែលពាក្យនេះត្រូវបានទន្ទេញជាប់មាត់ពីសំនាក់ពួកអ្នកនយោបាយ
បោកប្រាសទាំងនេះ ។
ពិតណាស់ភាពជាអ្នកនយោបាយដែលស្មោះត្រង់ចំពោះជាតិនិងប្រជាជនមិនមានឡើយ
ក្នុងជម្រៅចិត្តសមរង្ស៊ី ដែលវាដូចគ្នា ជាមួយកឹមសុខាបេះដាក់។ តែថាអ្នកទាំងពីរនេះ
ថ្វីត្បឹតចំណុចខាងលើដូចគ្នា តែមានភាពខុសគ្នាសម្រាប់ការប្រជែងយកអំណាច
សម្រាប់បក្សពួករៀងខ្លួន។ ចំណុចនេះហើយដែលធ្វើឲ្យអតីតបក្សសង្គ្រោះជាតិ ដែលកើត
ចេញពីសម្ព័ន្ធភាពរវាងគណបក្សសមរង្ស៊ី និងគណបក្សសិទ្ធិមនុស្សរបស់កឹមសុខា មានការ
មិនសូវចុះសម្រុងគ្នា ដែលកឹមសុខាបាននិយាយដោយបើកចំហរថា ជាតិជាអ្នកនយោបាយគឺ
មានតែកឹមសុខាមួយគត់ ដែលអាមេរិកគាំទ្រនិងបង្ហាត់បង្រៀនយុទ្ធសាស្ត្រធ្វើនយោបាយ
ដោយផ្ទាល់ចាប់តាំងពីឆ្នាំ១៩៩៣មក ដែលវាហាក់ជាសារព្រមានដល់សមរង្ស៊ីថា
សូម្បីតែសមរង្ស៊ីក៏មិនមែនជាដៃគូរខាងនយោបាយជាមួយកឹមសុខាដែរ ។
ពិតហើយក្រោយពេលសមរង្ស៊ីរត់ចេញទៅក្រៅប្រទេស ដើម្បីគេចចេញពីផ្លូវច្បាប់នៅកម្ពុជា
វាជាឱកាសដែលកឹមសុខា ត្រូវរុញច្រានសមរង្ស៊ីផ្ទប់គៀនជញ្ជាំង។
រដ្ឋប្រហារក្នុងបក្សសង្គ្រោះជាតិបានចាប់បង្ខំឲ្យសមរង្ស៊ីឲ្យលាលែងចេញពីតំណែង
ប្រធានគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ និងពីសមាជិកភាពក្នុងបក្ស ប្រែក្លាយទៅជាជនសាមញ្ញ
ធម្មតា។ តែថាការដើរនយោបាយឃុបឃឹតជាមួយបរទេសក្នុងការធ្វើបដិវត្តន៍ពណ៌ដើម្បី
ផ្តួលរំលំរាជរដ្ឋាភិបាលស្របច្បាប់ ត្រូវបានបើកកកាយចេញពីមាត់កឹមសុខាដែលទើប
ដណ្តើមតំណែង មេបក្សសង្គ្រោះជាតិ បានពីសមរង្ស៊ី ហើយក៏គាប់ជួនក្នុងពេលដែល
គណបក្សសង្គ្រោះជាតិបានកើនអាសនៈបន្ថែមនៅក្នុងការបោះឆ្នោតក្រុមប្រឹក្សាឃុំសង្កាត់
ជាមួយនយោបាយភូតភរបោកប្រាសសន្យាផ្តល់ថវិកា៥០ម៉ឺនដុល្លារសម្រាប់ឃុំសង្កាត់
និមួយៗក្នុងមួយឆ្នាំ។ យើងសុំមិនរម្លឹកពីរឿងសន្យាបោកប្រាសទៀតទេ តែថាក្រោយ
កឹមសុខា ត្រូវបានជាប់ទោស ពីបទសង្ស័យថាក្បត់ជាតិវាជាឱកាសសម្រាប់អ្នកនយោបាយ
ទទូរសារុងសមរង្ស៊ីក្រោកឈរវិញដែរ ។
ក្រោយសម្រេចជោគជ័យក្នុងការដណ្តើមតំណែងជាប្រធានបក្សបានមកវិញ សមរង្ស៊ី
ដែលប្រាកដក្នុងចិត្តដោយច្បាស់ថា ខ្លួនសមរង្សីផ្ទាល់និងបក្សពួក ដែលកំពុងរត់ភៀស
ខ្ឡួនទៅក្រៅប្រទេសគេចចេញពីសំណាញ់ច្បាប់ បន្ទាប់ពីបានកសាងកំហុសច្រើនស្អេកស្កះ
រាប់មិនអស់ក្នុងការចូលរួមដៃជាមួយកឹមសុខា ក្នុងការប្រព្រឹត្តអំពើក្បត់ជាតិ បានរៀបចំ
ប្រើវិធីនយោបាយដើម្បីកេងចំណេញនយោបាយផង និងដើម្បីបោកប្រាសយកលុយ
ពីជនល្ងង់ខ្លៅនៅក្រៅប្រទេស តែលោភលន់ចង់បានអំណាចផងតាមទិសស្លោក
បោកប្រាសថាចូលរួមថវិកាជាមួយសមរង្ស៊ីគឺស្នេហាជាតិ។
យើងមិនបដិសេធទេថា ក្នុងសកម្មភាពនយោបាយកន្លងមក សមរង្ស៊ី និងកឹមសុខា ទោះបី
បានប្រើមហិច្ឆិតាដណ្តើមអំណាចគ្នាទៅវិញទៅមកក្នុងបក្សសង្គ្រោះជាតិក្តី តែដើម្បីមាន
កម្លាំងផ្តួលរំលំគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាដែលជាគណបក្សកាន់អំណាច ពួកគេបានកសាង
កម្លាំងប្រតិកិរិយារបស់ពួកគេបានខ្លះ ដែលកម្លាំងទាំងនោះ មានខ្លះនៅក្នុងកម្លាំង
ប្រដាប់អាវុធ ជាយោធា នគរបាល ជាគ្រូបង្រៀន ជាគ្រូពេទ្យ មួយចំនួននៅតាម
ស្ថាប័នក្រសួង មន្ទីរនិងក្នុងចំណោមសកម្មជនមូលដ្ខាន ដែលពួកអ្នកទាំងនោះ សុទ្ធជាអ្នក
លោភលន់ខាងបុណ្យសក្តិ ដើម្បីមុខមាត់ ហើយបើពួកគេឈរចំកន្លែងដែលអាចមួលក
ប្រជាពលរដ្ឋទាញយកប្រយោជន៍សម្រាប់ពួកគេទៀតនោះ ពួកគេរឹតតែមិនខ្លាចក្នុងការធ្វើ
សកម្មភាពដើម្បីទាញយកប្រយោជន៍ផង និងដើម្បីឲ្យពួកគេមានលេសសម្រាប់ការទម្លាក់កំហុស
ដាក់លើការគ្រប់គ្រងរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល ដែលក្នុងនោះក៏មានការចូលរួមក្នុងសកម្មភាពបែបនេះ
ពីសំណាក់សង្គមស៊ីវិល អង្គការសហជីព (CIA) ដែលមាននិន្នាការប្រឆាំងរដ្ឋាលផងដែរ ។
ដោយសំអាងលើកម្លាំងប្រតិកិរិយាក្នុងប្រទេសបែបនេះ ទើបម្តងហើយម្តងទៀត សមរង្ស៊ី បាន
ធ្វើការអំពាវនាវឲ្យកម្លាំងប្រដាប់អាវុធ ក៏ដូចជាកម្លាំងផ្សេងទៀត ដែលពួកគេបានកសាងនៅ
មូលដ្ឋាន ឲ្យក្រោកឈរប្រឆាំងរដ្ឋាភិបាល។ ប៉ុន្តែសមរង្ស៊ីប្រហែលភ្លេចគឹតថា ទង្វើក្បត់ជាតិ
ដែលសមរង្ស៊ីនិងបក្សពួកបានសាងឡើង មិនអាចទាក់ទាញទឹកចិត្តប្រជាពលរដ្ឋ កម្លាំងប្រដាប់អាវុធ
បានឡើយ ទោះបីសមរង្សីបញ្ជូនសកម្មជនពីប្រទេសថៃឲ្យមកភ្ជាប់ទំនាក់ទំនងខ្សែរយះរបស់ខ្លួនក្តី ។
នៅមានសកម្មជនឃ្លានអំណាច តែឆោតល្ងង់ខ្លះក្នុងប្រទេស បានបញ្ចេញភាពហក់កញ្ឆេង
បញ្ចើចបញ្ជោរសមរង្សី ឲ្យមានសេចក្តីក្លាហានហានវិលត្រឡប់មកកាន់កម្ពុជាវិញ ។
ពួកគេបានធ្វើឱកាសជួបជុំ ឃោសនានយោបាយ តាមរយះការស៊ីនំបញ្ចុក ការជប់លៀង
ដែលគ្មានកម្មវិធី ដោយផ្អែកលើពាក្យ សេរីភាព សិទ្ធិមនុស្ស ប្រជាធិបតេយ្យ តាមរយះ
ការបន្ទរអុចអាលពីសំណាក់ក់សង្គមស៊ីវិលដែលមាននិន្នាការប្រឆាំងរដ្ឋាភិបាល ដោយភ្លេច
គឹតពីផ្លូវច្បាប់របស់ជាតិ ។ សកម្មភាពបែបនេះហើយ ទើបជម្រុញឲ្យសមរង្ស៊ី និងបក្សពួក
អន្ទោកអន្ទោលចង់វិលត្រឡប់មកកម្ពុជាវិញ ហើយដែលការចង់នេះ ធ្វើឡើងក្នុងជំនឿមួយ
សម្រាប់បរិបទដែលមិនសមហេតុផល។
ជាមួយជំនឿលង់ប្រកបដោយអំនួត ផ្តល់ឲ្យពីភាពហៃអើពីសំណាក់សកម្មជនអតីត
គណៈបក្សសង្គ្រោះជាតិ ដែលត្រូវរំលាយ ចោលដោយតុលាការអាស្រ័យលើទោសកំហុស
ក្បត់ជាតិដែលនៅសេសសល់ បូកផ្សំនិងការអន្ទងពីសំណាក់កឹមសុខាដែលកំពុងជាប់ពិរុទ្ធ
ពីទោសក្បត់ជាតិ រៀបចំធ្វើបដិវត្តន៍ពណ៌តាមការបង្រៀននឹងបង្គាប់បញ្ជាពីជនបរទេស ដើម្បី
ផ្តួលរំលំរដ្ឋាភិបានស្របច្បាប់នៃកម្ពុជា ដែលថា បើមានមេដឹកនាំទាំងពីរមកជាប់ទោសរួមគ្នា
នៅកម្ពុជានឹងធ្វើឲ្យមានការកែប្រែស្ថានការណ៍នយោបាយនៅកម្ពុជា ដែលនាំដល់ការរស់
ឡើងវិញសម្រាប់គណបក្សសង្គ្រោះជាតិនោះ វាជាការវាយតម្លៃខុស ហើយក៏បង្ហាញយ៉ាងច្បាស់ថា
ខួរក្បាលសមរង្ស៊ី គឺជាខួរក្បាលអ្នកនយោបាយទទូរសារ៉ុង ។
ដូច្នេះការអំពាវនាវឱ្យប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរទូទៅ គ្រប់ស្រទាប់វណ្ណៈ រួមទាំងកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធផង នាំ
គ្នាងើបឈរឡើងព្រមគ្នា រើបម្រាស់ប្រឆាំងនឹងរបបលោក ហ៊ុន សែន(រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា)
របស់ជនក្បត់ជាតិសមរង្ស៊ី វាមិនអាចទៅទេ។
ភាពទៅរួចគឺមានតែមួយគត់ នោះគឺប្រជាពលរដ្ឋ ដែលស្រឡាញ់សន្តិភាព ស្អប់ខ្ពើមជនក្បត់ជាតិ
រង់ចាំស្វាគមន៍ក្រុមជនក្បត់ជាតិសមរង្ស៊ី តាមរយះកាដូដុំថ្ម ខ្នងពូថៅ នឹងត្បូងចបតែប៉ុណ្ណោះ ។
ជនក្បត់ជាតិគឺមានទោស ដាច់ខាតត្រូវតែងាប់ ។ ខ្មោចតៃហោងនៃជនក្បត់ជាតិ ត្រូវចងដោយ
ច្រវ៉ាក់ រាប់ពាន់ច្រវាក់ មិនឲ្យចាប់ជាតិវិញបានទៀតផង ។
បើយើងចាំមិនភ្លេច កឹមសុខាដែលកាលនោះ បានគេចវេសពីពីសំណាញ់ច្បាប់ ទាក់ទង
នឹងអំពើឆបោករួមសង្វាស ហើយដែលបានប្តឹងដោយសាម៉ីខ្លួនស្ត្រីផ្ទាល់ ហើយដែលបាន
ពួនសម្ងំលាក់ខ្លួនក្នុងទីស្នាក់ការគណបក្សសង្គ្រោះជាតិយ៉ាងយូរ ពិតជាមានសកម្មជន
ជាច្រើនរយនាក់ នៃគណៈបក្សនេះ មកដេកយាមការពារដោយប្រាកដមែន ។ តែថាពេលចាប់ខ្លួន
កឹមសុខាពីទោសក្បត់ជាតិ សួរថា តើសភាពនៃការប្រែប្រួលពីសំណាក់កម្លាំងគាំទ្រនៃ
បក្សនេះទៅជាយ៉ាងណា ។ វាពិតជាគ្មានកម្លាំងឯណាមកគាំទ្រទៀតទេ ត្បឹតពួកគេដឹង
ច្បាស់ថាកឹមសុខាគឹជាជនក្បត់ជាតិ។ ដូច្នេះការប្រព្រឹត្តណាមួយ ដើម្បីគាំទ្រសមរង្ស៊ី
និងបក្សពួកដែលជាជនក្បត់ជាតិមិនខុសអីពីពួកគេទាំងនោះ បានដាក់ខ្លួនចំពោះមុខច្បាប់
ថាពួកគេគឺជាជនក្បត់ជាតិដែរនោះទេ ។
វាគ្មានការឃាត់ឃាំងណាមួយ ចំពោះជនក្បត់ជាតិសមរង្ស៊ីនិងបក្សពួក ក្នុងការវិលត្រឡប់
ចូលកម្ពុជាវិញនោះទេ ។ តែថាអាជ្ញាធរ គ្រប់លំដាប់ថ្នាក់ នឹងរង់ចាំចាប់ពួកក្បត់ជាតិទាំងនោះ
យកមកផ្តន្ទាទោស តាមច្បាប់ ។
ព្រោះថាពួកអ្នកទាំងនោះសុទ្ធតែមានសាលដីការបស់តុលាការត្រូវចាប់ខ្លួនដើម្បីផ្តន្ទារទោស
តាមកំហុសក្បត់ជាតិ ដែលពួកវាបានប្រព្រឹត្តអំពើក្បត់ជាតិ។
វាជាការល្អសម្រាប់ជំនឿងលង់ពេញដោយអំនួត របស់សមរង្ស៊ីនិងបក្សពួក ដែលយល់ខុស
ពីស្ថានភាពបច្ចុប្បន្ននិងអតីត ដែលសមរង្ស៊ី បានទទួលនូវការលើកលែងទោសពីអង្គ
ព្រះមហាក្សត្រ តាមការស្នើសុំពីសំណាក់នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃកម្ពុជា សម្តេចអគ្គមហាសេនាបតី
តេជោហ៊ុន សែន ។
ច្បាប់នឹងបង់តែមួយសំណាញ់ ក្រសោបយកក្រុមជនក្បត់ជាតិទាំងនេះ មកកាត់ទោសតាមច្បាប់
ហើយសន្តិភាពជាតិសុខសុវត្ថិភាពសង្គម និងបន្តល្អប្រសើរទ្វេរឡើងថែមទៀតក្នុងពេលដែលគ្មានវត្តមានជនក្បត់ជាតិទាំងនេះ ។
អាច រាប់ថាជាសំណាងជនក្បត់ជាតិទាំងនេះចុះ ដែលពួកវាមិនទាន់បានស្គាល់ច្រមុះគុក ៕
សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ផ្ញើលិខិតឆ្លើយតបទៅប្រធានាធិបតី ដូណាល់ ត្រាំ និងយល់ព្រមឲ្យក្រុមការងារនៃប្រទេសទាំងពីរធ្វើកិច្ចការជាមួយគ្នា ដើម្បីស្តារទំនុកចិត្ត និងកសាងចំណងមិត្តភាពឡើងវិញ
(ភ្នំពេញ)៖ កន្លងទៅថ្មីៗនេះប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក លោក ដូណាល់ ត្រាំ បានផ្ញើលិខិតពីរច្បាប់ជូនសម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្រ្តីនៃកម្ពុជា ដើម្បីបញ្ជាក់ជំហររបស់សហរដ្ឋ
អាមេរិក ដែលចង់បង្កើនទំនាក់ទំនងចំណងមិត្តភាពទ្វេភាគីកាន់តែល្អប្រសើរថែមទៀតជាមួយ
កម្ពុជា ហើយអ្វីដែលកាន់តែពិសេសទៀត គឺលោកប្រធានាធិបតី បានបញ្ជាក់ក្នុងលិខិតរបស់ខ្លួនថា អាមេរិកគោរពអធិបតេយ្យភាពរបស់កម្ពុជា ហើយមិនគាំទ្រចំពោះការការផ្លាស់ប្តូររបបម្តងណាឡើយ ព្រមទាំងស្នើសុំឲ្យក្រុមការងារកិច្ចការបរទេសនៃប្រទេសទាំងពីរ កម្ពុជា-អាមេរិក ធ្វើកិច្ចការជាមួយគ្នាដើម្បីស្តារចំណងមិត្តភាពរវាងប្រទេសទាំងពីរឡើងវិញ។
លិខិតដ៏កម្រទាំងពីរច្បាប់របស់លោកប្រធានាធិបតី ដូណាល់ ត្រាំ ត្រូវបានយកប្រគល់ជូនសម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ដោយផ្ទាល់ដៃពីសំណាក់លោកប៉ាទ្រីក មើរ៍ហ្វី Patrick Murphy អគ្គរដ្ឋទូតសហរដ្ឋអាមេរិកប្រចាំនៅកម្ពុជា នាល្ងាចថ្ងៃទី២១ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១៩នាវិមានសន្តិភាព។
នៅថ្ងៃទី២៦ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១៩ សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្រ្តីនៃកម្ពុជា បានធ្វើលិខិតឆ្លើយតបទៅប្រធានាធិបតី ដូណាល់ ត្រាំ ដោយយល់ព្រមឲ្យក្រុមការងារកិច្ចការបរទេសនៃប្រទេសទាំងពីរ ធ្វើកិច្ចការជាមួយគ្នា ដើម្បីស្តារទំនុកចិត្ត និងភាពជឿជាក់ឡើងវិញនឹងកសាងឡើងវិញ នូវចំណងមិត្តភាពរវាងប្រទេស និងប្រជាជនយើងទាំងពីរ។
ជាមួយនោះដែរ សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន ក៏សូមទទួលយកការអញ្ជើញរបស់ប្រធានាធិបតី ដូណាល់ ត្រាំ ដើម្បីចូលរួមកិច្ចប្រជុំកំពូលពិសេស អាស៊ាន-អាមេរិក ដែលនឹងប្រព្រឹត្តទៅនៅត្រីមាសទី១ នៃឆ្នាំ២០២០ នៅសហរដ្ឋអាមេរិក ៕